Παρά τις αρχικές προβλέψεις περί «αχρηστίας» τους, τα άρματα μάχης αποδεικνύονται ζωτικής σημασίας στην Ουκρανία. Από την υποστήριξη μηχανοκίνητων τμημάτων μέχρι την αντιμετώπιση καμικάζι drones, τα άρματα μάχης παραμένουν ακρογωνιαίος λίθος της σύγχρονης στρατιωτικής τακτικής, προσαρμοζόμενα σε νέες τεχνολογικές απειλές
Η σύγκρουση στην Ουκρανία θα μπει στον πέμπτο χρόνο της αργότερα αυτόν τον μήνα. Κατά τη διάρκεια αυτού του διαστήματος, οι παρατηρητές έχουν συγκεντρώσει πολλά κρίσιμα μαθήματα σχετικά με τη φύση της πολεμικής δράσης στον 21ο αιώνα.
Όπως επισημαίνει το αμερικανικό περιοδικό «The National Interest», αν υπάρχει ένα μάθημα από τον πόλεμο στην Ουκρανία, είναι ότι - παρά τις δυσοίωνες προβλέψεις περί της δήθεν «αχρηστίας» τους στο σύγχρονο πεδίο μάχης - τα άρματα μάχης ήρθαν για να μείνουν.
Πράγματι, άρματα διαφορετικών τύπων και γενεών συμμετέχουν στις μάχες, υποστηρίζοντας τους τακτικούς και επιχειρησιακούς στόχους των εμπλεκομένων, με μεγάλη αποτελεσματικότητα.
Ο ρόλος των αρμάτων μάχης στον σύγχρονο πόλεμο
Πριν την έναρξη της ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου 2022, πολλοί αναλυτές είχαν αρχίσει να αμφισβητούν τη χρησιμότητα των αρμάτων μάχης στη σύγχρονη πολεμική τέχνη.
Η υπόθεση ήταν ότι τα άρματα είναι υπερβολικά ανιχνεύσιμα από τα σύγχρονα συστήματα Πληροφοριών, Επιτήρησης και Αναγνώρισης (ISR) και μπορούν να καταστραφούν από αντιαρματικούς πυραύλους με μικρό κόστος.
Ακόμη και ο τότε Βρετανός πρωθυπουργός, Boris Johnson, υποστήριξε αυτή την άποψη, ισχυριζόμενος το 2021 ότι η εποχή των μαχών αρμάτων είχε «τελειώσει» και ότι ο βρετανικός στρατός θα έπρεπε να επενδύσει σε «καλύτερα πράγματα».
Τα πρώτα στρατηγικά προβλήματα της Ρωσίας μετά την εισβολή της τον Φεβρουάριο του 2022 φάνηκαν να επιβεβαιώνουν τις αμφιβολίες για τη βιωσιμότητα των αρμάτων μάχης.
Ωστόσο, μετά από σχεδόν τέσσερα χρόνια σφοδρών μαχών, είναι σαφές ότι αυτές οι απαισιόδοξες προβλέψεις δεν επαληθεύτηκαν.
Και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν άρματα μάχης για επιθετικές και αμυντικές επιχειρήσεις.
Παρόλο που δεν έχουν πραγματοποιηθεί μαζικές μάχες αρμάτων όπως στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο - και δεν πρόκειται να πραγματοποιηθούν - τα άρματα παίζουν σημαντικό ρόλο στο πεδίο μάχης.
Σήμερα, τα ρωσικά και ουκρανικά άρματα χρησιμοποιούνται κυρίως για την υποστήριξη του μηχανοκίνητου πεζικού, εξουδετερώνοντας εχθρικές οχυρώσεις και χαρακώματα.
Κατά καιρούς, τα άρματα θα συναντήσουν άλλα άρματα και θα ξεσπάσουν μάχες τεθωρακισμένων, αν και αυτές είναι η εξαίρεση και όχι ο κανόνας.
Ωστόσο, οι τακτικές πραγματικότητες του πεδίου μάχης, η εύκολη πρόσβαση σε πληροφορίες μέσω drones και συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο, και η ακαμψία της γραμμής επαφής σημαίνουν ότι η «πολεμική κίνηση» δεν υλοποιείται πραγματικά.
Ως αποτέλεσμα, τα άρματα χρησιμοποιούνται κυρίως για υποστήριξη και όχι για να ηγηθούν προχωρήσεων που οδηγούν σε επιχειρησιακές διασπάσεις.
Ο ουκρανικός στρατός χρησιμοποιεί έναν συνδυασμό παλαιότερων ρωσικών και σοβιετικών αρμάτων, όπως τα T-80 και T-72, και δυτικών αρμάτων, όπως M1 Abrams, Leopard 1 και Leopard 2, και Challenger 2.
Οι ρωσικές δυνάμεις χρησιμοποιούν διάφορες εκδόσεις των T-90, T-80, T-72 και T-64.
Πώς τα drones αναδιαμόρφωσαν τον πόλεμο
Οι τεχνολογικές εξελίξεις και η μεταβαλλόμενη φύση του σύγχρονου πολέμου σημαίνουν ότι τα άρματα πρέπει να αντιμετωπίζουν νέες απειλές.
Ιδιαίτερα, τα άρματα στην Ουκρανία πρέπει να αντιμετωπίσουν τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη με επίθεση μιας φοράς, γνωστά ως καμικάζι drones ή περιφερόμενα πυρομαχικά, αλλάζοντας τον τρόπο που χρησιμοποιούνται τα άρματα στο πεδίο μάχης.
Τα drones αποτελούν καθημερινό μέρος της μάχης. Και οι ουκρανικές και οι ρωσικές δυνάμεις εκτοξεύουν καθημερινά εκατοντάδες ή χιλιάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη, με τα περισσότερα από αυτά να είναι καμικάζι drones μικρού βεληνεκούς.
Αυτά τα περιφερόμενα πυρομαχικά περιφέρονται πάνω από το πεδίο μάχης και επιτίθενται σε ευκαιριακούς στόχους. Ένα άρμα μάχης βρίσκεται πιθανότατα στην κορυφή της λίστας προτεραιότητας για τους χειριστές καμικάζι drones.
Για να προστατευτούν από τα περιφερόμενα πυρομαχικά, τα πληρώματα των αρμάτων έχουν καταφύγει σε ακραία μέτρα, όπως η εγκατάσταση πλέγματος θωράκισης— γνωστό ως «κλουβιά» — γύρω από τη δομή του άρματος για να εμποδίζεται η έκρηξη ισχυρών φορτίων στην ευάλωτη καταπακτή.
Άλλες καινοτομίες περιλαμβάνουν την τοποθέτηση κοντέινερ πάνω στα άρματα για τον ίδιο σκοπό ή την προσθήκη εξωτερικών συρμάτων για να μπλοκάρουν τις προπέλες των drones, δίνοντας στο άρμα την εμφάνιση μιας «πικραλίδας».
Το κύριο μειονέκτημα αυτών των μέτρων - ιδιαίτερα η προσθήκη κοντέινερ ή άλλης εμφανής θωράκισης - είναι ότι αυξάνουν δραματικά την ορατότητα του άρματος στις αναγνωρίσεις, επιτρέποντας στις εχθρικές δυνάμεις να εντοπίσουν και να συγκεντρώσουν πυρά από μακριά.
Αυτές οι προσθήκες μπορούν επίσης να περιορίσουν την ορατότητα του πληρώματος, μειώνοντας την αποτελεσματικότητά του απέναντι σε άλλα άρματα ή σε τυπικά αντιαρματικά όπλα.
Ωστόσο, μπορούν να σώσουν το πλήρωμα από καμικάζι drones, πιθανώς μια πιο επικίνδυνη απειλή.
Τα άρματα μάχης παραμένουν σημαντικά στον σύγχρονο πόλεμο. Ωστόσο, οι εξελίξεις στην τεχνολογία όπλων αναγκάζουν τους στρατούς να τα προσαρμόζουν στις ανάγκες του πεδίου μάχης.
www.bankingnews.gr
Όπως επισημαίνει το αμερικανικό περιοδικό «The National Interest», αν υπάρχει ένα μάθημα από τον πόλεμο στην Ουκρανία, είναι ότι - παρά τις δυσοίωνες προβλέψεις περί της δήθεν «αχρηστίας» τους στο σύγχρονο πεδίο μάχης - τα άρματα μάχης ήρθαν για να μείνουν.
Πράγματι, άρματα διαφορετικών τύπων και γενεών συμμετέχουν στις μάχες, υποστηρίζοντας τους τακτικούς και επιχειρησιακούς στόχους των εμπλεκομένων, με μεγάλη αποτελεσματικότητα.
Ο ρόλος των αρμάτων μάχης στον σύγχρονο πόλεμο
Πριν την έναρξη της ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου 2022, πολλοί αναλυτές είχαν αρχίσει να αμφισβητούν τη χρησιμότητα των αρμάτων μάχης στη σύγχρονη πολεμική τέχνη.
Η υπόθεση ήταν ότι τα άρματα είναι υπερβολικά ανιχνεύσιμα από τα σύγχρονα συστήματα Πληροφοριών, Επιτήρησης και Αναγνώρισης (ISR) και μπορούν να καταστραφούν από αντιαρματικούς πυραύλους με μικρό κόστος.
Ακόμη και ο τότε Βρετανός πρωθυπουργός, Boris Johnson, υποστήριξε αυτή την άποψη, ισχυριζόμενος το 2021 ότι η εποχή των μαχών αρμάτων είχε «τελειώσει» και ότι ο βρετανικός στρατός θα έπρεπε να επενδύσει σε «καλύτερα πράγματα».
Τα πρώτα στρατηγικά προβλήματα της Ρωσίας μετά την εισβολή της τον Φεβρουάριο του 2022 φάνηκαν να επιβεβαιώνουν τις αμφιβολίες για τη βιωσιμότητα των αρμάτων μάχης.
Ωστόσο, μετά από σχεδόν τέσσερα χρόνια σφοδρών μαχών, είναι σαφές ότι αυτές οι απαισιόδοξες προβλέψεις δεν επαληθεύτηκαν.
Και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν άρματα μάχης για επιθετικές και αμυντικές επιχειρήσεις.
Παρόλο που δεν έχουν πραγματοποιηθεί μαζικές μάχες αρμάτων όπως στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο - και δεν πρόκειται να πραγματοποιηθούν - τα άρματα παίζουν σημαντικό ρόλο στο πεδίο μάχης.
Σήμερα, τα ρωσικά και ουκρανικά άρματα χρησιμοποιούνται κυρίως για την υποστήριξη του μηχανοκίνητου πεζικού, εξουδετερώνοντας εχθρικές οχυρώσεις και χαρακώματα.
Κατά καιρούς, τα άρματα θα συναντήσουν άλλα άρματα και θα ξεσπάσουν μάχες τεθωρακισμένων, αν και αυτές είναι η εξαίρεση και όχι ο κανόνας.
Ωστόσο, οι τακτικές πραγματικότητες του πεδίου μάχης, η εύκολη πρόσβαση σε πληροφορίες μέσω drones και συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο, και η ακαμψία της γραμμής επαφής σημαίνουν ότι η «πολεμική κίνηση» δεν υλοποιείται πραγματικά.
Ως αποτέλεσμα, τα άρματα χρησιμοποιούνται κυρίως για υποστήριξη και όχι για να ηγηθούν προχωρήσεων που οδηγούν σε επιχειρησιακές διασπάσεις.
Ο ουκρανικός στρατός χρησιμοποιεί έναν συνδυασμό παλαιότερων ρωσικών και σοβιετικών αρμάτων, όπως τα T-80 και T-72, και δυτικών αρμάτων, όπως M1 Abrams, Leopard 1 και Leopard 2, και Challenger 2.
Οι ρωσικές δυνάμεις χρησιμοποιούν διάφορες εκδόσεις των T-90, T-80, T-72 και T-64.
Πώς τα drones αναδιαμόρφωσαν τον πόλεμο
Οι τεχνολογικές εξελίξεις και η μεταβαλλόμενη φύση του σύγχρονου πολέμου σημαίνουν ότι τα άρματα πρέπει να αντιμετωπίζουν νέες απειλές.
Ιδιαίτερα, τα άρματα στην Ουκρανία πρέπει να αντιμετωπίσουν τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη με επίθεση μιας φοράς, γνωστά ως καμικάζι drones ή περιφερόμενα πυρομαχικά, αλλάζοντας τον τρόπο που χρησιμοποιούνται τα άρματα στο πεδίο μάχης.
Τα drones αποτελούν καθημερινό μέρος της μάχης. Και οι ουκρανικές και οι ρωσικές δυνάμεις εκτοξεύουν καθημερινά εκατοντάδες ή χιλιάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη, με τα περισσότερα από αυτά να είναι καμικάζι drones μικρού βεληνεκούς.
Αυτά τα περιφερόμενα πυρομαχικά περιφέρονται πάνω από το πεδίο μάχης και επιτίθενται σε ευκαιριακούς στόχους. Ένα άρμα μάχης βρίσκεται πιθανότατα στην κορυφή της λίστας προτεραιότητας για τους χειριστές καμικάζι drones.
Για να προστατευτούν από τα περιφερόμενα πυρομαχικά, τα πληρώματα των αρμάτων έχουν καταφύγει σε ακραία μέτρα, όπως η εγκατάσταση πλέγματος θωράκισης— γνωστό ως «κλουβιά» — γύρω από τη δομή του άρματος για να εμποδίζεται η έκρηξη ισχυρών φορτίων στην ευάλωτη καταπακτή.
Άλλες καινοτομίες περιλαμβάνουν την τοποθέτηση κοντέινερ πάνω στα άρματα για τον ίδιο σκοπό ή την προσθήκη εξωτερικών συρμάτων για να μπλοκάρουν τις προπέλες των drones, δίνοντας στο άρμα την εμφάνιση μιας «πικραλίδας».
Το κύριο μειονέκτημα αυτών των μέτρων - ιδιαίτερα η προσθήκη κοντέινερ ή άλλης εμφανής θωράκισης - είναι ότι αυξάνουν δραματικά την ορατότητα του άρματος στις αναγνωρίσεις, επιτρέποντας στις εχθρικές δυνάμεις να εντοπίσουν και να συγκεντρώσουν πυρά από μακριά.
Αυτές οι προσθήκες μπορούν επίσης να περιορίσουν την ορατότητα του πληρώματος, μειώνοντας την αποτελεσματικότητά του απέναντι σε άλλα άρματα ή σε τυπικά αντιαρματικά όπλα.
Ωστόσο, μπορούν να σώσουν το πλήρωμα από καμικάζι drones, πιθανώς μια πιο επικίνδυνη απειλή.
Τα άρματα μάχης παραμένουν σημαντικά στον σύγχρονο πόλεμο. Ωστόσο, οι εξελίξεις στην τεχνολογία όπλων αναγκάζουν τους στρατούς να τα προσαρμόζουν στις ανάγκες του πεδίου μάχης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών