Βρισκόμαστε στο χείλος μιας παγκόσμιας ύφεσης, αλλά δεν είναι το Ιράν αυτό για το οποίο πρέπει να ανησυχούμε.
Ενώ τα βλέμματα είναι στραμμένα στο Ιράν, η παγκόσμια οικονομία απειλείται από μια «φούσκα» στην AI που κάνει το 2008 να μοιάζει με απλή διόρθωση.
Με τις αποτιμήσεις σε επίπεδα παραλογισμού και το χρέος να στηρίζεται σε ενέχυρα τσιπ, το επερχόμενο κραχ του 2026 θα είναι συστημικό και ανεξέλεγκτο.
Ειδικότερα, βρισκόμαστε στο χείλος μιας πιθανής παγκόσμιας ύφεσης, προειδοποίησε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) νωρίτερα αυτόν τον μήνα, με κινητήριες δυνάμεις την κλιμακούμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και την αντίστοιχη άνοδο των παγκόσμιων τιμών ενέργειας.
Με τα Στενά του Hormuz αδιάβατα, διαφαίνεται ένα ευρύ κύμα πληθωρισμού, το οποίο θα έβλαπτε σοβαρά την παγκόσμια οικονομία.
Μαζί με το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, αυτός ο διπλός αποκλεισμός Ιράν/ΗΠΑ εμποδίζει επίσης το ένα τρίτο των θαλάσσιων πρώτων υλών λιπασμάτων να φτάσουν στις παγκόσμιες αγορές.
Αυτό υποδηλώνει χαμηλότερες αποδόσεις καλλιεργειών αυτό το καλοκαίρι, μια σοβαρή άνοδο στις τιμές της ενέργειας, μαζί με άνοδο και στις τιμές των τροφίμων.
Το ένα τρίτο των παγκόσμιων προμηθειών ηλίου διέρχεται από τα Στενά, ένα αέριο κρίσιμης σημασίας για την κατασκευή ημιαγωγών.
Αυτά τα τσιπ, συγκρίσιμα στρατηγικά με το πετρέλαιο, επιτρέπουν οικονομική δραστηριότητα τρισεκατομμυρίων δολαρίων κατάντη, από τη μεταποίηση έως τις ενεργειακές υποδομές, τις ασύρματες επικοινωνίες, την αποθήκευση δεδομένων και την άμυνα.
Πέρα από όλα αυτά, πολλαπλές κρίσεις κρατικών ομολόγων βρίσκονται σε εξέλιξη στις χώρες της G7, καθώς οι δυτικές οικονομίες δυσκολεύονται με υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, δημογραφικές πιέσεις και μεγάλου μεγέθους κρατικό τομέα, ενώ αποτυγχάνουν να περιορίσουν τις ανεξέλεγκτες δαπάνες για κοινωνικές παροχές.
Μεγάλοι δανειστές αυξάνουν το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, ασκώντας ακόμη μεγαλύτερη πίεση σε ήδη πιεσμένες κυβερνήσεις με περιορισμένα διαθέσιμα κεφάλαια.
Η πιθανότητα ενός συστημικού κραχ, που θα προκληθεί από υπερ-μοχλευμένους επενδυτές ομολόγων, δεν μπορεί να αγνοηθεί.
Αλλά τι θα γινόταν αν η μεγαλύτερη απειλή για την παγκόσμια οικονομία δεν ήταν τίποτε από αυτά – ούτε η γεωπολιτική, ούτε οι εκτοξευόμενες τιμές τροφίμων και ενέργειας, ούτε η πιθανή αναταραχή στις αγορές χρέους;
Τι θα γινόταν αν ο κύριος κίνδυνος ήταν οι υπερβολικές αποτιμήσεις των χρηματιστηριακών αγορών, και ειδικότερα οι εξαιρετικά υψηλές τιμές των τεχνολογικών μετοχών και των εταιρειών που επικεντρώνονται στην τεχνητή νοημοσύνη (AI);
Παγκόσμιο κραχ
Είναι πιθανό πράγματι ότι η παγκόσμια χρηματοπιστωτική σταθερότητα απειλείται περισσότερο από την ίδια την επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), στην οποία τόσοι πολλοί βασίζονται για να διασώσουν την παγκόσμια ανάπτυξη.
Γιατί; Επειδή οι μετοχές που σχετίζονται με την AI διαπραγματεύονται πλέον σε ολοένα και πιο παράλογες αποτιμήσεις.
Και μεγάλο μέρος των τεράστιων επενδύσεων που κατευθύνονται σε data centres και άλλες τεχνολογικές υποδομές χρηματοδοτείται με χρέος – χρέος το οποίο, με τη σειρά του, στηρίζεται σε εξαιρετικά αδύναμες βάσεις.
Αποδέχομαι πλήρως ότι η AI, η «πέμπτη βιομηχανική επανάσταση», θα επηρεάσει βαθιά τον κόσμο, ενδεχομένως ενισχύοντας σημαντικά την παγκόσμια οικονομία.
Οι πρώτες τρεις «επανάστασεις» διήρκεσαν 250 χρόνια – η ατμομηχανή και η μηχανοποίηση από τη δεκαετία του 1750, στη συνέχεια η παραγωγή χάλυβα και ο εξηλεκτρισμός, ακολουθούμενα από τη διάδοση της υπολογιστικής τεχνολογίας μέχρι το τέλος του 20ού αιώνα.
Η Τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση ήταν οι δύο πρώτες δεκαετίες αυτού του αιώνα – η εξάπλωση της συνδεσιμότητας μέσω διαδικτύου και η «μαζική δεδομενοποίηση», που σημαίνει ότι μεγάλο μέρος όσων έχουν ποτέ γραφτεί είναι πλέον άμεσα και ευρέως προσβάσιμο.
Και από περίπου το 2020, η επανάσταση της AI –ολοένα και πιο ισχυροί υπολογιστές που αξιοποιούν αυτή τη συνδεσιμότητα και την πρόσβαση στην πληροφορία– βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.
Η ισχύς της AI είναι τεράστια.
Μπορεί να βελτιστοποιεί διαδικασίες παραγωγής, να διευκολύνει την «προγνωστική συντήρηση» και να αυτοματοποιεί διαδικασίες σχεδιασμού, ενώ ταυτόχρονα βελτιώνει τη διαχείριση εφοδιαστικών αλυσίδων και τον ποιοτικό έλεγχο.
Αυτό που βλέπουμε τώρα είναι μια πολυδισεκατομμυρίων δολαρίων κούρσα, όχι λιγότερο μεταξύ αμερικανικών και κινεζικών εταιρειών, για την κυριαρχία στην AI – την πληροφορία και τις διαδικασίες που θα καθορίζουν ολοένα και περισσότερο τη συμπεριφορά καταναλωτών, επιχειρήσεων και κυβερνήσεων παγκοσμίως.
Όμως αυτό που επίσης συμβαίνει είναι ότι αυτή η επενδυτική φρενίτιδα γύρω από την AI δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια εξαιρετικά επιζήμια κατάρρευση των χρηματιστηριακών αγορών.
Οι μετοχές τεχνολογίας και AI αντιστοιχούν πλέον σε ένα εντυπωσιακό 45% της κεφαλαιοποίησης του S&P 500 των ΗΠΑ, του σημαντικότερου χρηματιστηριακού δείκτη στον κόσμο.
Αυτό είναι αυξημένο από 25% πριν από τρία χρόνια, όταν κυκλοφόρησε το ChatGPT.
Καθώς τα χρήματα εισρέουν στις εταιρείες AI, ο δείκτης Cape-Shiller του S&P 500, ένα ιδιαίτερα επιδραστικό μέτρο του κυκλικά προσαρμοσμένου δείκτη τιμής προς κέρδη (P/E) των κορυφαίων αμερικανικών μετοχών, έχει εκτοξευθεί πάνω από το 40.
Αυτό είναι πολύ πάνω από τον μακροχρόνιο μέσο όρο του 17 και πολύ υψηλότερα από το 28 πριν από την κατάρρευση του 2008.
Όταν οι δείκτες P/E είναι υψηλοί, οι επενδυτές πληρώνουν πολλά για να αποκτήσουν ένα μερίδιο από τα κέρδη μιας εταιρείας, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι μετοχές είναι υπερβολικά ακριβές.
Παρ’ όλα αυτά, αυτές οι ιδιαίτερα αυξημένες αποτιμήσεις συνεχίζονται, παρά τη συνεχιζόμενη υποτονική ανάπτυξη, τη γεωπολιτική αναταραχή και την προοπτική σοβαρού μελλοντικού πληθωρισμού.
Τον Οκτώβριο, η Nvidia, ένας σχεδιαστής τσιπ AI που πλέον είναι μια εταιρεία «full stack» λογισμικού/υλικού, έγινε η πρώτη εταιρεία που έφτασε κεφαλαιοποίηση αγοράς 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων ($5tn).
Η αξία μιας μόνο εταιρείας πλέον ξεπερνά το ετήσιο ΑΕΠ τόσο της Γερμανίας όσο και της Ιαπωνίας.
Τιμολογημένες για τελειότητα
Το πρόβλημα είναι ότι οι μετοχές τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης είναι «τιμολογημένες για τελειότητα», δηλαδή βασίζονται στην ιδέα ότι όλα όσα σχετίζονται με την ανάπτυξη αυτής της τελευταίας βιομηχανικής επανάστασης θα εξελιχθούν ιδανικά.
Όμως αυτό ποτέ δεν συμβαίνει.
Τα κέντρα δεδομένων της ΤΝ απαιτούν τεράστιες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία δεν θα είναι πάντα διαθέσιμη.
Ο τεράστιος αντίκτυπος αυτής της τεχνολογίας στις θέσεις εργασίας, στην κοινωνία και στη δημοκρατία σημαίνει ότι πιθανότατα θα επιβληθεί αυστηρή ρύθμιση, περιορίζοντας τις εμπορικές προσδοκίες.
Πάνω απ’ όλα, μεγάλο μέρος των επενδύσεων που κατευθύνονται προς την ΤΝ είναι ιδιαίτερα μοχλευμένο – καθοδηγείται από χρέος που παρέχεται από μη ρυθμιζόμενους παρόχους ιδιωτικής πίστης.
Και αυτό το χρέος όλο και περισσότερο εξασφαλίζεται με ενέχυρο τα ίδια τα τσιπ της ΤΝ.
Πολλοί επενδυτές αποσβένουν αυτά τα τσιπ σε βάθος πέντε έως έξι ετών για λογιστικούς σκοπούς στα χρηματοδοτικά τους μοντέλα.
Όμως η πραγματική οικονομική τους διάρκεια ζωής είναι συχνά πολύ μικρότερη (δύο έως τρία έτη), λόγω της αδιάκοπης κυκλοφορίας πιο αποδοτικού υλικού.
Ναι, η ΤΝ είναι οικονομικά μετασχηματιστική, αλλά το ίδιο ήταν οι σιδηρόδρομοι τον 19ο αιώνα και η επανάσταση του διαδικτύου στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Και οι δύο προκάλεσαν τεράστιες κερδοσκοπικές επενδύσεις και οι δύο οδήγησαν σε μανίες, πανικούς και κραχ, καθώς πολλές εταιρείες κατέρρευσαν.
Η ιστορία δεν εξελίσσεται σε ευθεία γραμμή.
Η μεγάλη διαφορά είναι ότι οι υποδομές των σιδηροδρόμων και του διαδικτύου που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια αυτών των «εκρήξεων» παρέμειναν –οι πολύτιμες γραμμές και τα τρένα, καθώς και τα καλώδια οπτικών ινών– ακόμη και όταν οι διάφορες εταιρείες χρεοκόπησαν.
Η χρηματοδότηση με χρέος πίσω από εκείνες τις επενδυτικές εκρήξεις συχνά εξασφαλιζόταν με ενέχυρο αυτά τα πολύτιμα περιουσιακά στοιχεία, τα οποία διατηρούσαν την αξία τους και χρησιμοποιούνταν για χρόνια από ανταγωνιστές και νέους παίκτες.
Αυτή η έκρηξη της ΤΝ εξασφαλίζεται με ενέχυρο τσιπ που είναι επιρρεπή σε ταχεία τεχνολογική απαξίωση.
Και αυτό καθιστά αυτό που συμβαίνει τώρα πολύ πιο επικίνδυνο από προηγούμενους κύκλους άνθησης και κατάρρευσης.
www.bankingnews.gr
Με τις αποτιμήσεις σε επίπεδα παραλογισμού και το χρέος να στηρίζεται σε ενέχυρα τσιπ, το επερχόμενο κραχ του 2026 θα είναι συστημικό και ανεξέλεγκτο.
Ειδικότερα, βρισκόμαστε στο χείλος μιας πιθανής παγκόσμιας ύφεσης, προειδοποίησε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) νωρίτερα αυτόν τον μήνα, με κινητήριες δυνάμεις την κλιμακούμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και την αντίστοιχη άνοδο των παγκόσμιων τιμών ενέργειας.
Με τα Στενά του Hormuz αδιάβατα, διαφαίνεται ένα ευρύ κύμα πληθωρισμού, το οποίο θα έβλαπτε σοβαρά την παγκόσμια οικονομία.
Μαζί με το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, αυτός ο διπλός αποκλεισμός Ιράν/ΗΠΑ εμποδίζει επίσης το ένα τρίτο των θαλάσσιων πρώτων υλών λιπασμάτων να φτάσουν στις παγκόσμιες αγορές.
Αυτό υποδηλώνει χαμηλότερες αποδόσεις καλλιεργειών αυτό το καλοκαίρι, μια σοβαρή άνοδο στις τιμές της ενέργειας, μαζί με άνοδο και στις τιμές των τροφίμων.
Το ένα τρίτο των παγκόσμιων προμηθειών ηλίου διέρχεται από τα Στενά, ένα αέριο κρίσιμης σημασίας για την κατασκευή ημιαγωγών.
Αυτά τα τσιπ, συγκρίσιμα στρατηγικά με το πετρέλαιο, επιτρέπουν οικονομική δραστηριότητα τρισεκατομμυρίων δολαρίων κατάντη, από τη μεταποίηση έως τις ενεργειακές υποδομές, τις ασύρματες επικοινωνίες, την αποθήκευση δεδομένων και την άμυνα.
Πέρα από όλα αυτά, πολλαπλές κρίσεις κρατικών ομολόγων βρίσκονται σε εξέλιξη στις χώρες της G7, καθώς οι δυτικές οικονομίες δυσκολεύονται με υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, δημογραφικές πιέσεις και μεγάλου μεγέθους κρατικό τομέα, ενώ αποτυγχάνουν να περιορίσουν τις ανεξέλεγκτες δαπάνες για κοινωνικές παροχές.
Μεγάλοι δανειστές αυξάνουν το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, ασκώντας ακόμη μεγαλύτερη πίεση σε ήδη πιεσμένες κυβερνήσεις με περιορισμένα διαθέσιμα κεφάλαια.
Η πιθανότητα ενός συστημικού κραχ, που θα προκληθεί από υπερ-μοχλευμένους επενδυτές ομολόγων, δεν μπορεί να αγνοηθεί.
Αλλά τι θα γινόταν αν η μεγαλύτερη απειλή για την παγκόσμια οικονομία δεν ήταν τίποτε από αυτά – ούτε η γεωπολιτική, ούτε οι εκτοξευόμενες τιμές τροφίμων και ενέργειας, ούτε η πιθανή αναταραχή στις αγορές χρέους;
Τι θα γινόταν αν ο κύριος κίνδυνος ήταν οι υπερβολικές αποτιμήσεις των χρηματιστηριακών αγορών, και ειδικότερα οι εξαιρετικά υψηλές τιμές των τεχνολογικών μετοχών και των εταιρειών που επικεντρώνονται στην τεχνητή νοημοσύνη (AI);
Παγκόσμιο κραχ
Είναι πιθανό πράγματι ότι η παγκόσμια χρηματοπιστωτική σταθερότητα απειλείται περισσότερο από την ίδια την επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), στην οποία τόσοι πολλοί βασίζονται για να διασώσουν την παγκόσμια ανάπτυξη.
Γιατί; Επειδή οι μετοχές που σχετίζονται με την AI διαπραγματεύονται πλέον σε ολοένα και πιο παράλογες αποτιμήσεις.
Και μεγάλο μέρος των τεράστιων επενδύσεων που κατευθύνονται σε data centres και άλλες τεχνολογικές υποδομές χρηματοδοτείται με χρέος – χρέος το οποίο, με τη σειρά του, στηρίζεται σε εξαιρετικά αδύναμες βάσεις.
Αποδέχομαι πλήρως ότι η AI, η «πέμπτη βιομηχανική επανάσταση», θα επηρεάσει βαθιά τον κόσμο, ενδεχομένως ενισχύοντας σημαντικά την παγκόσμια οικονομία.
Οι πρώτες τρεις «επανάστασεις» διήρκεσαν 250 χρόνια – η ατμομηχανή και η μηχανοποίηση από τη δεκαετία του 1750, στη συνέχεια η παραγωγή χάλυβα και ο εξηλεκτρισμός, ακολουθούμενα από τη διάδοση της υπολογιστικής τεχνολογίας μέχρι το τέλος του 20ού αιώνα.
Η Τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση ήταν οι δύο πρώτες δεκαετίες αυτού του αιώνα – η εξάπλωση της συνδεσιμότητας μέσω διαδικτύου και η «μαζική δεδομενοποίηση», που σημαίνει ότι μεγάλο μέρος όσων έχουν ποτέ γραφτεί είναι πλέον άμεσα και ευρέως προσβάσιμο.
Και από περίπου το 2020, η επανάσταση της AI –ολοένα και πιο ισχυροί υπολογιστές που αξιοποιούν αυτή τη συνδεσιμότητα και την πρόσβαση στην πληροφορία– βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.
Η ισχύς της AI είναι τεράστια.
Μπορεί να βελτιστοποιεί διαδικασίες παραγωγής, να διευκολύνει την «προγνωστική συντήρηση» και να αυτοματοποιεί διαδικασίες σχεδιασμού, ενώ ταυτόχρονα βελτιώνει τη διαχείριση εφοδιαστικών αλυσίδων και τον ποιοτικό έλεγχο.
Αυτό που βλέπουμε τώρα είναι μια πολυδισεκατομμυρίων δολαρίων κούρσα, όχι λιγότερο μεταξύ αμερικανικών και κινεζικών εταιρειών, για την κυριαρχία στην AI – την πληροφορία και τις διαδικασίες που θα καθορίζουν ολοένα και περισσότερο τη συμπεριφορά καταναλωτών, επιχειρήσεων και κυβερνήσεων παγκοσμίως.
Όμως αυτό που επίσης συμβαίνει είναι ότι αυτή η επενδυτική φρενίτιδα γύρω από την AI δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια εξαιρετικά επιζήμια κατάρρευση των χρηματιστηριακών αγορών.
Οι μετοχές τεχνολογίας και AI αντιστοιχούν πλέον σε ένα εντυπωσιακό 45% της κεφαλαιοποίησης του S&P 500 των ΗΠΑ, του σημαντικότερου χρηματιστηριακού δείκτη στον κόσμο.
Αυτό είναι αυξημένο από 25% πριν από τρία χρόνια, όταν κυκλοφόρησε το ChatGPT.
Καθώς τα χρήματα εισρέουν στις εταιρείες AI, ο δείκτης Cape-Shiller του S&P 500, ένα ιδιαίτερα επιδραστικό μέτρο του κυκλικά προσαρμοσμένου δείκτη τιμής προς κέρδη (P/E) των κορυφαίων αμερικανικών μετοχών, έχει εκτοξευθεί πάνω από το 40.
Αυτό είναι πολύ πάνω από τον μακροχρόνιο μέσο όρο του 17 και πολύ υψηλότερα από το 28 πριν από την κατάρρευση του 2008.
Όταν οι δείκτες P/E είναι υψηλοί, οι επενδυτές πληρώνουν πολλά για να αποκτήσουν ένα μερίδιο από τα κέρδη μιας εταιρείας, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι μετοχές είναι υπερβολικά ακριβές.
Παρ’ όλα αυτά, αυτές οι ιδιαίτερα αυξημένες αποτιμήσεις συνεχίζονται, παρά τη συνεχιζόμενη υποτονική ανάπτυξη, τη γεωπολιτική αναταραχή και την προοπτική σοβαρού μελλοντικού πληθωρισμού.
Τον Οκτώβριο, η Nvidia, ένας σχεδιαστής τσιπ AI που πλέον είναι μια εταιρεία «full stack» λογισμικού/υλικού, έγινε η πρώτη εταιρεία που έφτασε κεφαλαιοποίηση αγοράς 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων ($5tn).
Η αξία μιας μόνο εταιρείας πλέον ξεπερνά το ετήσιο ΑΕΠ τόσο της Γερμανίας όσο και της Ιαπωνίας.
Τιμολογημένες για τελειότητα
Το πρόβλημα είναι ότι οι μετοχές τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης είναι «τιμολογημένες για τελειότητα», δηλαδή βασίζονται στην ιδέα ότι όλα όσα σχετίζονται με την ανάπτυξη αυτής της τελευταίας βιομηχανικής επανάστασης θα εξελιχθούν ιδανικά.
Όμως αυτό ποτέ δεν συμβαίνει.
Τα κέντρα δεδομένων της ΤΝ απαιτούν τεράστιες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία δεν θα είναι πάντα διαθέσιμη.
Ο τεράστιος αντίκτυπος αυτής της τεχνολογίας στις θέσεις εργασίας, στην κοινωνία και στη δημοκρατία σημαίνει ότι πιθανότατα θα επιβληθεί αυστηρή ρύθμιση, περιορίζοντας τις εμπορικές προσδοκίες.
Πάνω απ’ όλα, μεγάλο μέρος των επενδύσεων που κατευθύνονται προς την ΤΝ είναι ιδιαίτερα μοχλευμένο – καθοδηγείται από χρέος που παρέχεται από μη ρυθμιζόμενους παρόχους ιδιωτικής πίστης.
Και αυτό το χρέος όλο και περισσότερο εξασφαλίζεται με ενέχυρο τα ίδια τα τσιπ της ΤΝ.
Πολλοί επενδυτές αποσβένουν αυτά τα τσιπ σε βάθος πέντε έως έξι ετών για λογιστικούς σκοπούς στα χρηματοδοτικά τους μοντέλα.
Όμως η πραγματική οικονομική τους διάρκεια ζωής είναι συχνά πολύ μικρότερη (δύο έως τρία έτη), λόγω της αδιάκοπης κυκλοφορίας πιο αποδοτικού υλικού.
Ναι, η ΤΝ είναι οικονομικά μετασχηματιστική, αλλά το ίδιο ήταν οι σιδηρόδρομοι τον 19ο αιώνα και η επανάσταση του διαδικτύου στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Και οι δύο προκάλεσαν τεράστιες κερδοσκοπικές επενδύσεις και οι δύο οδήγησαν σε μανίες, πανικούς και κραχ, καθώς πολλές εταιρείες κατέρρευσαν.
Η ιστορία δεν εξελίσσεται σε ευθεία γραμμή.
Η μεγάλη διαφορά είναι ότι οι υποδομές των σιδηροδρόμων και του διαδικτύου που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια αυτών των «εκρήξεων» παρέμειναν –οι πολύτιμες γραμμές και τα τρένα, καθώς και τα καλώδια οπτικών ινών– ακόμη και όταν οι διάφορες εταιρείες χρεοκόπησαν.
Η χρηματοδότηση με χρέος πίσω από εκείνες τις επενδυτικές εκρήξεις συχνά εξασφαλιζόταν με ενέχυρο αυτά τα πολύτιμα περιουσιακά στοιχεία, τα οποία διατηρούσαν την αξία τους και χρησιμοποιούνταν για χρόνια από ανταγωνιστές και νέους παίκτες.
Αυτή η έκρηξη της ΤΝ εξασφαλίζεται με ενέχυρο τσιπ που είναι επιρρεπή σε ταχεία τεχνολογική απαξίωση.
Και αυτό καθιστά αυτό που συμβαίνει τώρα πολύ πιο επικίνδυνο από προηγούμενους κύκλους άνθησης και κατάρρευσης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών