Πώς η στήριξη του Erdogan στο Πακιστάν κόστισε δισεκατομμύρια στις τουρκικές επιχειρήσεις στην Ινδία
Η απόφαση του Προέδρου Recep Tayyip Erdogan να στηρίξει ανοιχτά το Πακιστάν στη σύγκρουσή του με την Ινδία φαίνεται πως έχει βαρύ οικονομικό κόστος για την Τουρκία.
Τουρκικές εταιρείες χάνουν συμβόλαια δισεκατομμυρίων δολαρίων, επενδύσεις ακυρώνονται, ενώ ο τουρισμός από την Ινδία προς την Τουρκία καταγράφει σημαντική πτώση.
Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αποτελεί η εταιρεία αεροπορικών υπηρεσιών Celebi, η οποία είδε δραστηριότητα αξίας έως και 500 εκατ. δολαρίων να εξαφανίζεται σχεδόν από τη μία ημέρα στην άλλη.
Το χρονικό της ρήξης Ινδίας - Τουρκίας
Στις πρώτες δημόσιες δηλώσεις της μετά την ανάκληση της άδειας ασφαλείας της εταιρείας από τις ινδικές αρχές, η πρόεδρος της εταιρείας, Canan Celebioglu, μίλησε για τεράστια προσωπική και επαγγελματική απώλεια.
Η κυβέρνηση της Ινδίας αφαίρεσε την άδεια ασφαλείας της Celebi λίγες ημέρες μετά τη σύντομη, τετραήμερη πολεμική σύγκρουση μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν τον Μάιο του 2025.
Η Άγκυρα όχι μόνο προσέφερε διπλωματική στήριξη στο Ισλαμαμπάντ, αλλά τουρκικής κατασκευής drones χρησιμοποιήθηκαν από το Πακιστάν σε επιθέσεις κατά ινδικών στόχων.
Η στάση της Τουρκίας αποτέλεσε το αποκορύφωμα μιας ήδη τεταμένης σχέσης μεταξύ των δύο χωρών, καθώς η Άγκυρα είχε επανειλημμένα εγείρει το ζήτημα του Κασμίρ σε διεθνή φόρα, συμπεριλαμβανομένου του ΟΗΕ, κάτι που το Νέο Δελχί θεωρεί παρέμβαση στις εσωτερικές του υποθέσεις.
Η «Επιχείρηση Sindoor» και τα τουρκικά drones
Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης «Sindoor», το Πακιστάν φέρεται να χρησιμοποίησε περισσότερα από 350 τουρκικά drones εναντίον της Ινδίας.
Σύμφωνα με αναφορές, χρησιμοποιήθηκαν drones τύπου Bayraktar TB2 και YIHA για αναγνώριση στόχων και πιθανές επιθέσεις αυτοκτονίας κατά ινδικών θέσεων και γραμμών ανεφοδιασμού.
Παρότι η πλειονότητα των UAV καταρρίφθηκε από τις ινδικές δυνάμεις, η χρήση τους αποκάλυψε το βάθος της στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Πακιστάν.
Λίγες ημέρες αργότερα, δημοσιεύματα ανέφεραν ότι Τούρκοι στρατιωτικοί σύμβουλοι βρέθηκαν στο Πακιστάν για να βοηθήσουν στον συντονισμό των επιθέσεων με drones, ενώ δύο Τούρκοι στρατιωτικοί φέρεται να σκοτώθηκαν από ινδικά πλήγματα.
Παράλληλα, ο Recep Tayyip Erdogan καταδίκασε δημόσια τις ινδικές στρατιωτικές επιχειρήσεις και εξέφρασε την αλληλεγγύη του προς τον πρωθυπουργό του Πακιστάν, Shehbaz Sharif.
Η Celebi εκτός Ινδίας
Στις 15 Μαΐου 2025, η Υπηρεσία Ασφάλειας Πολιτικής Αεροπορίας της Ινδίας (BCAS) ανακάλεσε τις άδειες ασφαλείας των θυγατρικών της Celebi στην Ινδία.
Η εταιρεία παρείχε υπηρεσίες επίγειας εξυπηρέτησης σε εννέα μεγάλα αεροδρόμια της χώρας, μεταξύ των οποίων τα Δελχί, Μουμπάι, Μπανγκαλόρ, Χαϊντεραμπάντ, Τσενάι, Γκόα, Κότσι και Καννούρ.
Ο υφυπουργός Πολιτικής Αεροπορίας της Ινδίας, Murlidhar Mohol, δήλωσε ότι η κυβέρνηση έλαβε υπόψη τις ανησυχίες περί εθνικής ασφάλειας και προχώρησε στην ανάκληση των αδειών.
Αμέσως μετά, οι διαχειριστές αεροδρομίων διέκοψαν τα συμβόλαια με την εταιρεία και ανέθεσαν τις εργασίες σε άλλους παρόχους.
«Χάθηκαν 500 εκατ. δολάρια μέσα σε μία ημέρα»
Η πρόεδρος της εταιρείας, Canan Celebioglu, μιλώντας στο Bloomberg HT, περιέγραψε δραματικά τις συνέπειες της απόφασης.
Όπως ανέφερε, περίπου 10.000 εργαζόμενοι μεταφέρθηκαν σε άλλες εταιρείες μέσα σε μία ημέρα, ενώ η αξία που είχε δημιουργηθεί επί 17 χρόνια στην ινδική αγορά εξαφανίστηκε σχεδόν ακαριαία.
«Μπήκαμε στην Ινδία και γίναμε η μεγαλύτερη εταιρεία επίγειας εξυπηρέτησης. Είχα εμμονή με την Ινδία, τη θεωρούσα δεύτερη πατρίδα μου», δήλωσε.
«Η κυβέρνηση έκλεισε τις δραστηριότητές μας. Κατέσχεσαν τον εξοπλισμό μας, μετέφεραν 10.000 εργαζομένους και εξαφάνισαν αξία 400 έως 500 εκατ. δολαρίων μέσα σε μία ημέρα».
Η ίδια τόνισε ότι πέρα από την οικονομική ζημία, η εταιρεία είχε επενδύσει επί χρόνια στην ανάπτυξη του κλάδου και στη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου στην Ινδία.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η ινδική αγορά αντιπροσώπευε περίπου το ένα τρίτο των παγκόσμιων εσόδων της Celebi Aviation.
Δεν ήταν η μόνη τουρκική εταιρεία που επλήγη
Η Celebi δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση.
Μετά τη σύγκρουση Ινδίας - Πακιστάν, η τουρκική εταιρεία Asis Elektronik, που συνδέεται με την Asis Guard, έχασε σημαντικά συμβόλαια για συστήματα αυτόματης είσπραξης κομίστρου στα μετρό των πόλεων Bhopal και Indore, συνολικής αξίας περίπου 27 εκατ. δολαρίων.
Παράλληλα, η κατασκευαστική εταιρεία Gulermak, η οποία συμμετείχε στο έργο του μετρό της Surat, τέθηκε υπό κρατικό έλεγχο, ενώ τα συμβόλαιά της επανεξετάστηκαν για λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η εταιρεία αποχώρησε επίσης από το έργο του μετρό της Lucknow.
Πλήγμα και στην Turkish Airlines
Σημαντικό πλήγμα υπέστη και η συνεργασία της Turkish Airlines με την ινδική αεροπορική εταιρεία Indigo.
Η κυβέρνηση της Ινδίας αρνήθηκε να ανανεώσει μακροπρόθεσμα τη συμφωνία μεταξύ των δύο εταιρειών, δίνοντας μόνο τρίμηνη παράταση και απαιτώντας την οριστική λήξη της συνεργασίας έως τις 31 Αυγούστου 2025.
Χάθηκε και ναυπηγικό συμβόλαιο 2 δισ. δολαρίων
Ακόμη πριν από τη σύγκρουση του 2025, η Ινδία είχε τερματίσει συμφωνία ύψους 2 δισ. δολαρίων με την τουρκική Anadolu Shipyard.
Η συμφωνία αφορούσε την κατασκευή πέντε πλοίων υποστήριξης του ινδικού Πολεμικού Ναυτικού με τεχνολογική και μηχανική υποστήριξη από την τουρκική εταιρεία.
Η πρώην αξιωματούχος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας της Ινδίας, Tara Kartha, δήλωσε ότι παρότι επίσημα η απόφαση αποδόθηκε στην πολιτική ενίσχυσης της εγχώριας ναυπηγικής βιομηχανίας, η δυσφορία του Νέου Δελχί για τις σχέσεις Άγκυρας - Ισλαμαμπάντ διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο.
Κατάρρευση και στον τουρισμό
Οι επιπτώσεις επεκτάθηκαν και στον τουρισμό.
Τον Ιούνιο του 2025 επισκέφθηκαν την Τουρκία μόλις 24.250 Ινδοί τουρίστες, έναντι 38.307 τον Ιούνιο του 2024, σημειώνοντας πτώση 36%.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η μείωση στο διάστημα Ιουνίου - Δεκεμβρίου.
Το 2024 είχαν επισκεφθεί την Τουρκία περίπου 205.000 Ινδοί τουρίστες, ενώ το 2025 ο αριθμός υποχώρησε στις 135.000, καταγράφοντας πτώση 34%.
Η Ινδία στρέφεται προς Ελλάδα, Κύπρο, Αρμενία και Ισραήλ
Το οικονομικό κόστος δεν είναι η μοναδική συνέπεια για την Τουρκία.
Η Ινδία έχει ενισχύσει σημαντικά τις αμυντικές σχέσεις της με την Αρμενία, την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ, χώρες που διατηρούν δύσκολες σχέσεις με την Άγκυρα.
Ήδη η Ινδία αποτελεί τον μεγαλύτερο αμυντικό εταίρο της Αρμενίας.
Παράλληλα, προωθεί δύο μεγάλους διεθνείς εμπορικούς διαδρόμους, τον I2U2 και τον IMEC, οι οποίοι παρακάμπτουν πλήρως την Τουρκία.
Το μεγάλο ερώτημα για τον Erdogan
Τα οικονομικά δεδομένα προκαλούν ερωτήματα.
Το ΑΕΠ της Ινδίας είναι περισσότερο από δέκα φορές μεγαλύτερο από εκείνο του Πακιστάν, ενώ η χώρα αποτελεί μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες μεγάλες οικονομίες του κόσμου.
Το διμερές εμπόριο Ινδίας - Τουρκίας ανήλθε το 2024 σε 8,5 δισ. δολάρια, ποσό υπερεπταπλάσιο του εμπορίου Τουρκίας - Πακιστάν, που διαμορφώθηκε μόλις στα 1,3 δισ. δολάρια.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το ερώτημα που τίθεται ολοένα και πιο έντονα είναι γιατί ο Recep Tayyip Erdogan επέλεξε να στοιχηματίσει πολιτικά και στρατηγικά υπέρ του Πακιστάν, θέτοντας σε κίνδυνο πολύ μεγαλύτερα οικονομικά συμφέροντα στην Ινδία.
www.bankingnews.gr
Τουρκικές εταιρείες χάνουν συμβόλαια δισεκατομμυρίων δολαρίων, επενδύσεις ακυρώνονται, ενώ ο τουρισμός από την Ινδία προς την Τουρκία καταγράφει σημαντική πτώση.
Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αποτελεί η εταιρεία αεροπορικών υπηρεσιών Celebi, η οποία είδε δραστηριότητα αξίας έως και 500 εκατ. δολαρίων να εξαφανίζεται σχεδόν από τη μία ημέρα στην άλλη.
Το χρονικό της ρήξης Ινδίας - Τουρκίας
Στις πρώτες δημόσιες δηλώσεις της μετά την ανάκληση της άδειας ασφαλείας της εταιρείας από τις ινδικές αρχές, η πρόεδρος της εταιρείας, Canan Celebioglu, μίλησε για τεράστια προσωπική και επαγγελματική απώλεια.
Η κυβέρνηση της Ινδίας αφαίρεσε την άδεια ασφαλείας της Celebi λίγες ημέρες μετά τη σύντομη, τετραήμερη πολεμική σύγκρουση μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν τον Μάιο του 2025.
Η Άγκυρα όχι μόνο προσέφερε διπλωματική στήριξη στο Ισλαμαμπάντ, αλλά τουρκικής κατασκευής drones χρησιμοποιήθηκαν από το Πακιστάν σε επιθέσεις κατά ινδικών στόχων.
Η στάση της Τουρκίας αποτέλεσε το αποκορύφωμα μιας ήδη τεταμένης σχέσης μεταξύ των δύο χωρών, καθώς η Άγκυρα είχε επανειλημμένα εγείρει το ζήτημα του Κασμίρ σε διεθνή φόρα, συμπεριλαμβανομένου του ΟΗΕ, κάτι που το Νέο Δελχί θεωρεί παρέμβαση στις εσωτερικές του υποθέσεις.
Η «Επιχείρηση Sindoor» και τα τουρκικά drones
Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης «Sindoor», το Πακιστάν φέρεται να χρησιμοποίησε περισσότερα από 350 τουρκικά drones εναντίον της Ινδίας.
Σύμφωνα με αναφορές, χρησιμοποιήθηκαν drones τύπου Bayraktar TB2 και YIHA για αναγνώριση στόχων και πιθανές επιθέσεις αυτοκτονίας κατά ινδικών θέσεων και γραμμών ανεφοδιασμού.
Παρότι η πλειονότητα των UAV καταρρίφθηκε από τις ινδικές δυνάμεις, η χρήση τους αποκάλυψε το βάθος της στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Πακιστάν.
Λίγες ημέρες αργότερα, δημοσιεύματα ανέφεραν ότι Τούρκοι στρατιωτικοί σύμβουλοι βρέθηκαν στο Πακιστάν για να βοηθήσουν στον συντονισμό των επιθέσεων με drones, ενώ δύο Τούρκοι στρατιωτικοί φέρεται να σκοτώθηκαν από ινδικά πλήγματα.
Παράλληλα, ο Recep Tayyip Erdogan καταδίκασε δημόσια τις ινδικές στρατιωτικές επιχειρήσεις και εξέφρασε την αλληλεγγύη του προς τον πρωθυπουργό του Πακιστάν, Shehbaz Sharif.
Η Celebi εκτός Ινδίας
Στις 15 Μαΐου 2025, η Υπηρεσία Ασφάλειας Πολιτικής Αεροπορίας της Ινδίας (BCAS) ανακάλεσε τις άδειες ασφαλείας των θυγατρικών της Celebi στην Ινδία.
Η εταιρεία παρείχε υπηρεσίες επίγειας εξυπηρέτησης σε εννέα μεγάλα αεροδρόμια της χώρας, μεταξύ των οποίων τα Δελχί, Μουμπάι, Μπανγκαλόρ, Χαϊντεραμπάντ, Τσενάι, Γκόα, Κότσι και Καννούρ.
Ο υφυπουργός Πολιτικής Αεροπορίας της Ινδίας, Murlidhar Mohol, δήλωσε ότι η κυβέρνηση έλαβε υπόψη τις ανησυχίες περί εθνικής ασφάλειας και προχώρησε στην ανάκληση των αδειών.
Αμέσως μετά, οι διαχειριστές αεροδρομίων διέκοψαν τα συμβόλαια με την εταιρεία και ανέθεσαν τις εργασίες σε άλλους παρόχους.
«Χάθηκαν 500 εκατ. δολάρια μέσα σε μία ημέρα»
Η πρόεδρος της εταιρείας, Canan Celebioglu, μιλώντας στο Bloomberg HT, περιέγραψε δραματικά τις συνέπειες της απόφασης.
Όπως ανέφερε, περίπου 10.000 εργαζόμενοι μεταφέρθηκαν σε άλλες εταιρείες μέσα σε μία ημέρα, ενώ η αξία που είχε δημιουργηθεί επί 17 χρόνια στην ινδική αγορά εξαφανίστηκε σχεδόν ακαριαία.
«Μπήκαμε στην Ινδία και γίναμε η μεγαλύτερη εταιρεία επίγειας εξυπηρέτησης. Είχα εμμονή με την Ινδία, τη θεωρούσα δεύτερη πατρίδα μου», δήλωσε.
«Η κυβέρνηση έκλεισε τις δραστηριότητές μας. Κατέσχεσαν τον εξοπλισμό μας, μετέφεραν 10.000 εργαζομένους και εξαφάνισαν αξία 400 έως 500 εκατ. δολαρίων μέσα σε μία ημέρα».
Η ίδια τόνισε ότι πέρα από την οικονομική ζημία, η εταιρεία είχε επενδύσει επί χρόνια στην ανάπτυξη του κλάδου και στη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου στην Ινδία.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η ινδική αγορά αντιπροσώπευε περίπου το ένα τρίτο των παγκόσμιων εσόδων της Celebi Aviation.
Δεν ήταν η μόνη τουρκική εταιρεία που επλήγη
Η Celebi δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση.
Μετά τη σύγκρουση Ινδίας - Πακιστάν, η τουρκική εταιρεία Asis Elektronik, που συνδέεται με την Asis Guard, έχασε σημαντικά συμβόλαια για συστήματα αυτόματης είσπραξης κομίστρου στα μετρό των πόλεων Bhopal και Indore, συνολικής αξίας περίπου 27 εκατ. δολαρίων.
Παράλληλα, η κατασκευαστική εταιρεία Gulermak, η οποία συμμετείχε στο έργο του μετρό της Surat, τέθηκε υπό κρατικό έλεγχο, ενώ τα συμβόλαιά της επανεξετάστηκαν για λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η εταιρεία αποχώρησε επίσης από το έργο του μετρό της Lucknow.
Πλήγμα και στην Turkish Airlines
Σημαντικό πλήγμα υπέστη και η συνεργασία της Turkish Airlines με την ινδική αεροπορική εταιρεία Indigo.
Η κυβέρνηση της Ινδίας αρνήθηκε να ανανεώσει μακροπρόθεσμα τη συμφωνία μεταξύ των δύο εταιρειών, δίνοντας μόνο τρίμηνη παράταση και απαιτώντας την οριστική λήξη της συνεργασίας έως τις 31 Αυγούστου 2025.
Χάθηκε και ναυπηγικό συμβόλαιο 2 δισ. δολαρίων
Ακόμη πριν από τη σύγκρουση του 2025, η Ινδία είχε τερματίσει συμφωνία ύψους 2 δισ. δολαρίων με την τουρκική Anadolu Shipyard.
Η συμφωνία αφορούσε την κατασκευή πέντε πλοίων υποστήριξης του ινδικού Πολεμικού Ναυτικού με τεχνολογική και μηχανική υποστήριξη από την τουρκική εταιρεία.
Η πρώην αξιωματούχος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας της Ινδίας, Tara Kartha, δήλωσε ότι παρότι επίσημα η απόφαση αποδόθηκε στην πολιτική ενίσχυσης της εγχώριας ναυπηγικής βιομηχανίας, η δυσφορία του Νέου Δελχί για τις σχέσεις Άγκυρας - Ισλαμαμπάντ διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο.
Κατάρρευση και στον τουρισμό
Οι επιπτώσεις επεκτάθηκαν και στον τουρισμό.
Τον Ιούνιο του 2025 επισκέφθηκαν την Τουρκία μόλις 24.250 Ινδοί τουρίστες, έναντι 38.307 τον Ιούνιο του 2024, σημειώνοντας πτώση 36%.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η μείωση στο διάστημα Ιουνίου - Δεκεμβρίου.
Το 2024 είχαν επισκεφθεί την Τουρκία περίπου 205.000 Ινδοί τουρίστες, ενώ το 2025 ο αριθμός υποχώρησε στις 135.000, καταγράφοντας πτώση 34%.
Η Ινδία στρέφεται προς Ελλάδα, Κύπρο, Αρμενία και Ισραήλ
Το οικονομικό κόστος δεν είναι η μοναδική συνέπεια για την Τουρκία.
Η Ινδία έχει ενισχύσει σημαντικά τις αμυντικές σχέσεις της με την Αρμενία, την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ, χώρες που διατηρούν δύσκολες σχέσεις με την Άγκυρα.
Ήδη η Ινδία αποτελεί τον μεγαλύτερο αμυντικό εταίρο της Αρμενίας.
Παράλληλα, προωθεί δύο μεγάλους διεθνείς εμπορικούς διαδρόμους, τον I2U2 και τον IMEC, οι οποίοι παρακάμπτουν πλήρως την Τουρκία.
Το μεγάλο ερώτημα για τον Erdogan
Τα οικονομικά δεδομένα προκαλούν ερωτήματα.
Το ΑΕΠ της Ινδίας είναι περισσότερο από δέκα φορές μεγαλύτερο από εκείνο του Πακιστάν, ενώ η χώρα αποτελεί μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες μεγάλες οικονομίες του κόσμου.
Το διμερές εμπόριο Ινδίας - Τουρκίας ανήλθε το 2024 σε 8,5 δισ. δολάρια, ποσό υπερεπταπλάσιο του εμπορίου Τουρκίας - Πακιστάν, που διαμορφώθηκε μόλις στα 1,3 δισ. δολάρια.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το ερώτημα που τίθεται ολοένα και πιο έντονα είναι γιατί ο Recep Tayyip Erdogan επέλεξε να στοιχηματίσει πολιτικά και στρατηγικά υπέρ του Πακιστάν, θέτοντας σε κίνδυνο πολύ μεγαλύτερα οικονομικά συμφέροντα στην Ινδία.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών