«Πραξικόπημα στη Γερμανία» - Σοκ με σχέδιο ανατροπής του Merz, η AfD ετοιμάζεται για ιστορική νίκη

Η Γερμανία θεωρούνταν επί δεκαετίες η άγκυρα σταθερότητας της Ευρώπης. Σήμερα όμως, στο εσωτερικό του ίδιου του κόμματος του Friedrich Merz συζητείται ανοιχτά το ενδεχόμενο απομάκρυνσής του από την καγκελαρία μόλις έναν χρόνο μετά την ανάληψη της εξουσίας.
Η συζήτηση για ένα Kanzlertausch — μια «ανταλλαγή καγκελάριου» — έχει πάψει να αποτελεί σενάριο πολιτικών παρασκηνίων και εξελίσσεται σε κεντρικό θέμα του γερμανικού καλοκαιριού.

Ο Merz δηλώνει ήρεμος, το CDU βράζει

Ο Friedrich Merz εμφανίστηκε καθησυχαστικός λίγο πριν από τις θερινές διακοπές του, δηλώνοντας ότι «μέχρι τον Σεπτέμβριο τα πράγματα θα έχουν ηρεμήσει». Η τοποθέτησή του ήρθε μετά την εσωκομματική αναταραχή που προκάλεσε ο πρόσφατος ανασχηματισμός.
Σύμφωνα όμως με πληροφορίες του POLITICO, ολοένα και περισσότεροι πολιτικοί της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης (CDU) συζητούν το ενδεχόμενο αντικατάστασής του το φθινόπωρο, εφόσον οι περιφερειακές εκλογές του Σεπτεμβρίου εξελιχθούν σε πολιτική καταστροφή για τους συντηρητικούς.
Η δημόσια κριτική προέρχεται κυρίως από όσους απομακρύνθηκαν από την κυβέρνηση. Πίσω από τις κλειστές πόρτες όμως, η ανησυχία για την ηγεσία του Merz φαίνεται να διευρύνεται.

Η σκιά της AfD πάνω από το Βερολίνο

Η πίεση εντείνεται επειδή η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) έχει πλέον ρεαλιστικές πιθανότητες να αναδειχθεί πρώτη δύναμη σε κρατίδιο της Γερμανίας για πρώτη φορά στη μεταπολεμική ιστορία.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι στις εκλογές της 6ης Σεπτεμβρίου η AfD μπορεί να κατακτήσει αυτοδυναμία στη Σαξονία-Άνχαλτ, ενώ αναμένεται να επικρατήσει και στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία και να καταγράψει ισχυρή επίδοση στο Βερολίνο στις 20 Σεπτεμβρίου.
Σε εθνικό επίπεδο, η AfD συγκεντρώνει περίπου 28%, ενώ το μπλοκ CDU/CSU βρίσκεται γύρω στο 21%, σύμφωνα με τον μέσο όρο δημοσκοπήσεων του POLITICO.
Το ενδεχόμενο ιστορικής νίκης της AfD θεωρείται από πολλούς στο CDU απειλή όχι μόνο για την κυβέρνηση, αλλά και για τη συνοχή του ίδιου του κόμματος.

Το όνομα που ακούγεται όλο και πιο δυνατά

Στη συζήτηση για πιθανή διαδοχή ξεχωρίζει ο Hendrik Wüst, πρωθυπουργός της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας.
Το περιοδικό Der Spiegel αφιέρωσε εξώφυλλο με τίτλο «Palace Revolt» («Εξέγερση στο Παλάτι»), παρουσιάζοντας τον Wüst ως τον πιθανότερο διάδοχο του Merz.
Συντηρητικοί πολιτικοί επιβεβαίωσαν στο POLITICO ότι οι σχετικές συζητήσεις διεξάγονται πράγματι στο εσωτερικό του κόμματος, αν και μέχρι στιγμής κανένα κορυφαίο στέλεχος δεν έχει ταχθεί δημόσια εναντίον του καγκελαρίου.

Οι χειρότερες επιδόσεις καγκελαρίου εδώ και 30 χρόνια

Η πολιτική αδυναμί του Merz αποτυπώνεται με εντυπωσιακό τρόπο στις δημοσκοπήσεις.
Μόλις 13% των Γερμανών δηλώνουν ικανοποιημένοι από την απόδοσή του, σύμφωνα με το τελευταίο ARD-DeutschlandTrend. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί για εν ενεργεία καγκελάριο στα σχεδόν 30 χρόνια της έρευνας.
Η απογοήτευση συνδέεται κυρίως με την αδυναμία ανάκαμψης της γερμανικής οικονομίας, την υποτονική ανάπτυξη, το υψηλό ενεργειακό κόστος μετά τη ρήξη με τη Ρωσία και τις αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις σε συντάξεις και υγεία, οι οποίες εκτιμάται ότι θα επιβαρύνουν οικονομικά τους πολίτες.
Η Γερμανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τις συνέπειες της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε η απώλεια φθηνού ρωσικού φυσικού αερίου, ενώ η βιομηχανική παραγωγή και η ανταγωνιστικότητα παραμένουν υπό πίεση.

Ένα ιστορικά πρωτοφανές βήμα

Η απομάκρυνση του Merz θα αποτελούσε εξαιρετικά σπάνιο γεγονός για τη μεταπολεμική Γερμανία.
Μόνο τρεις φορές καγκελάριος αντικαταστάθηκε από πολιτικό του ίδιου χώρου: το 1963, όταν ο Konrad Adenauer παραιτήθηκε υπέρ του Ludwig Erhard, το 1966 μετά την κατάρρευση της κυβέρνησης Erhard και το 1974 όταν ο Willy Brandt αποχώρησε λόγω σκανδάλου κατασκοπείας.
Η σημερινή συζήτηση αφορά κάτι διαφορετικό: την απομάκρυνση ενός καγκελαρίου χωρίς κυβερνητική κατάρρευση, χωρίς σκάνδαλο και χωρίς ολοκλήρωση της θητείας του.



Ο φόβος διάρρηξης του «δημοκρατικού τείχους»

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο στελέχη του CDU στην ανατολική Γερμανία να στηρίξουν κυβερνήσεις υπό την AfD μετά τις εκλογές.
Μια τέτοια εξέλιξη θα ανέτρεπε τη διαχρονική δέσμευση του Friedrich Merz ότι η άκρα δεξιά δεν θα συμμετάσχει ποτέ σε κυβέρνηση με τη στήριξη των Χριστιανοδημοκρατών.
Αυτός είναι ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους πολλοί στο κόμμα θεωρούν ότι οι εκλογές του Σεπτεμβρίου θα είναι καθοριστικές για το πολιτικό μέλλον του καγκελαρίου.

Τι θα συμβεί αν ο Merz αρνηθεί να φύγει

Το λιγότερο επώδυνο σενάριο θα ήταν μια εθελοντική παραίτηση του Merz και η εκλογή διαδόχου με κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Αν όμως αρνηθεί να αποχωρήσει, οι αντίπαλοί του θα πρέπει να καταφύγουν σε εποικοδομητική πρόταση δυσπιστίας, εκλέγοντας ταυτόχρονα νέο καγκελάριο. Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να διαλύσει τον κυβερνητικό συνασπισμό CDU-CSU-Σοσιαλδημοκρατών και να οδηγήσει ακόμη και σε πρόωρες εκλογές.

Προειδοποιήσεις για χάος

Ο πρωθυπουργός της Βαυαρίας και ηγέτης της CSU Markus Söder στηρίζει δημόσια τον Merz και προειδοποιεί ότι μια αλλαγή καγκελαρίου θα βύθιζε τους συντηρητικούς στο χάος.
Όπως τόνισε, ένα τέτοιο βήμα θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες εκλογές και να ενισχύσει περαιτέρω τις ακραίες δυνάμεις.
Παρόμοιες εκκλήσεις για ψυχραιμία διατυπώνονται και από τον ευρύτερο δημοκρατικό χώρο, με πολλούς να επισημαίνουν ότι η Ευρώπη βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με γεωπολιτικές κρίσεις και οικονομικές πιέσεις.



Η Γερμανία χάνει το τελευταίο της πλεονέκτημα;

Για δεκαετίες η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης ξεχώριζε για τη θεσμική της συνέχεια και την προβλεψιμότητα των κυβερνήσεών της.
Η συζήτηση περί ανατροπής καγκελαρίου μέσα στην ίδια του την παράταξη δείχνει πόσο βαθιά έχει αλλάξει το πολιτικό τοπίο.
Αν ο Friedrich Merz εξαναγκαστεί τελικά σε αποχώρηση, η Γερμανία θα εισέλθει σε αχαρτογράφητα νερά και η Ευρώπη θα βρεθεί αντιμέτωπη με ένα ερώτημα που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε αδιανόητο: μπορεί το Βερολίνο να παραμείνει πυλώνας σταθερότητας όταν δεν μπορεί να εγγυηθεί ούτε τη σταθερότητα της ίδιας του της κυβέρνησης;

www.bankingnews.gr