Ο Trump έστησε παγίδα στη Fed - Ο πόλεμος στο Ιράν τινάζει τις αγορές στον αέρα, νικητές και χαμένοι

Το πετρέλαιο εκτοξεύτηκε στα 108 δολάρια μετά την επίθεση του Σαββατοκύριακου στα Στενά του Ορμούζ, οι αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων πλησιάζουν το 5% και ο χρυσός υποχωρεί παρά τον πόλεμο. Οι αγορές προεξοφλούν πλέον σε ποσοστό 88% μια αύξηση επιτοκίων από τη Fed αυτή την εβδομάδα, δημιουργώντας ένα νέο σκηνικό νικητών και χαμένων από την κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.

ΟΙ ΣΗΜΕΡΙΝΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ: 108 δολάρια το Brent, 4,98% η απόδοση του αμερικανικού 10ετούς ομολόγου και 4.330 δολάρια ο χρυσός. Το πετρέλαιο προεξοφλεί έναν ευρύτερο πόλεμο στον Κόλπο, οι αποδόσεις των ομολόγων προεξοφλούν πλέον τον πληθωρισμό που προκαλεί ο πόλεμος και η Fed, ενώ ο χρυσός — το κλασικό καταφύγιο σε περιόδους πολέμου — χάνει και από τα δύο.
Το Σαββατοκύριακο, ένα ιρανικό φορτηγό πλοίο δέχθηκε επίθεση κοντά στα Στενά του Ορμούζ, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί τουλάχιστον ένα μέλος του πληρώματος. Πρόκειται για την τελευταία κλιμάκωση στον πόλεμο ΗΠΑ-Ιράν, ο οποίος μαίνεται από τον Αύγουστο.
Όταν ρωτήθηκε ευθέως εάν η Ουάσιγκτον είχε εμπλακεί στην επίθεση, ο Trump απάντησε μόνο: «Δεν θέλω να πω».
Μια συνάντηση υπό την αιγίδα του Ομάν, η οποία είχε ως στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης, αναβλήθηκε «προς το συμφέρον της επίτευξης συναίνεσης».
Το Brent, που τον Ιούλιο διαπραγματευόταν στα 70 δολάρια, βρίσκεται πλέον πάνω από τα 108 δολάρια. Το μήνυμα των αγορών είναι σαφές: ο πόλεμος δεν αποκλιμακώνεται και η απόφαση της Fed την Τετάρτη θα πρέπει να ληφθεί μέσα σε αυτό το περιβάλλον.

Το πετρέλαιο ανατρέπει τα δεδομένα για τη Fed

Αυτός είναι ο μηχανισμός που πρέπει να παρακολουθήσουν οι αγορές αυτή την εβδομάδα.
Η άνοδος του πετρελαίου από τα 70 στα 108 δολάρια μέσα σε δύο μήνες έχει προκαλέσει μεγαλύτερη πίεση στην αμερικανική οικονομία από ό,τι έξι μήνες συζητήσεων για τους δασμούς.
Οι τιμές του ντίζελ στις ΗΠΑ ξεπέρασαν τα 6 δολάρια το γαλόνι, ενώ ο πληθωρισμός του Αυγούστου διαμορφώθηκε υψηλότερα από τις προβλέψεις.
Οι αγορές συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης προεξοφλούν πλέον σε ποσοστό 88% ότι η Fed θα αυξήσει τα επιτόκια την Τετάρτη, ενώ το επιτόκιο τερματισμού του κύκλου αυξήσεων πλησιάζει το 4,53%, από 4,29% πριν από τη δημοσίευση των στοιχείων για τον πληθωρισμό.
Αυτή η αλλαγή στις προσδοκίες αποτελεί την πραγματική ιστορία της εβδομάδας και δημιουργεί έναν ξεκάθαρο διαχωρισμό ανάμεσα στους κερδισμένους και τους χαμένους.

Ποιοι κερδίζουν από το πετρέλαιο των 108 δολαρίων

Οι παραγωγοί σχιστολιθικού πετρελαίου στις ΗΠΑ και οι εξαγωγείς του Κόλπου, όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αποκομίζουν έκτακτα έσοδα από κάθε επιπλέον βαρέλι.
Την ίδια στιγμή, όμως, καλούνται να απορροφήσουν το αυξημένο κόστος ασφάλισης και τους κινδύνους μεταφοράς που συνεπάγεται η λειτουργία μιας πολεμικής ζώνης δίπλα στις ίδιες τις ακτές τους.
Το Ιράν βρίσκεται στην ακριβώς αντίθετη πλευρά. Δέχεται πιέσεις από τις επιθέσεις στα πετρελαιοφόρα του, ενώ κάθε εβδομάδα που συνεχίζεται ο πόλεμος το απομονώνει ακόμη περισσότερο από το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Το διπλό χτύπημα για Ινδία και αναδυόμενες οικονομίες

Οι οικονομίες που εισάγουν πετρέλαιο και παράλληλα διαθέτουν χρέος σε δολάρια και νομίσματα με ελεγχόμενη ισοτιμία — όπως η Ινδία, η Τουρκία και μεγάλο μέρος της αναδυόμενης Ασίας — αντιμετωπίζουν το χειρότερο δυνατό σενάριο.
Από τη μία πλευρά έχουν να αντιμετωπίσουν ακριβότερο αργό και, από την άλλη, ένα ισχυρότερο δολάριο, το οποίο ενισχύεται από την άνοδο των επιτοκίων πέρα από τη συνήθη ροή κεφαλαίων προς ασφαλή καταφύγια.
Ο δείκτης δολαρίου DXY διαμορφώνεται πλέον στις 99,46 μονάδες.
Ακόμη και το Κίεβο βρίσκεται μέσα σε αυτόν τον μηχανισμό. Ο Trump πιέζει την Ουκρανία να σταματήσει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, όχι από συμπάθεια προς τη Μόσχα, αλλά επειδή κάθε διυλιστήριο που τίθεται εκτός λειτουργίας προσθέτει νέα πίεση στις τιμές του ντίζελ, την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος καλείται πλέον να διαχειριστεί πολιτικά.

Ένας πόλεμος που αντί για μείωση επιτοκίων φέρνει αυξήσεις

Το σημαντικότερο στοιχείο δεν αφορά απλώς τον αριθμό των βαρελιών που θα βγουν από την αγορά αυτή την εβδομάδα.
Ένας πόλεμος συνήθως αποτελεί σενάριο υπέρ των μειώσεων επιτοκίων: οι επενδυτές αναζητούν ασφάλεια, αυξάνονται οι φόβοι για την ανάπτυξη και οι κεντρικές τράπεζες χαλαρώνουν τη νομισματική πολιτική.
Αυτή η κρίση, όμως, κάνει ακριβώς το αντίθετο.
Αναγκάζει τη Fed να υιοθετήσει πιο επιθετική στάση, επειδή ο τρόπος με τον οποίο ο πόλεμος μεταδίδεται στην αμερικανική οικονομία περνά κυρίως από την αντλία βενζίνης και όχι από το χρηματιστήριο.
Αυτό ανατρέπει το συνηθισμένο γεωπολιτικό «εγχειρίδιο» των αγορών και αφήνει τη νομισματική πολιτική της Ουάσιγκτον εν μέρει όμηρο μιας σύγκρουσης στην οποία συμμετέχει και η ίδια η αμερικανική κυβέρνηση.

Το δολάριο αντέχει παρά τον πόλεμο

Η εξέλιξη απαντά επίσης σε ένα ερώτημα που θέτουν εδώ και μήνες οι υποστηρικτές της διαφοροποίησης των συναλλαγματικών αποθεμάτων:
Εξακολουθεί το χρήμα να κατευθύνεται προς το δολάριο όταν η κρίση είναι ένας πόλεμος στον οποίο η Αμερική έχει συμβάλει;
Αυτή την εβδομάδα η απάντηση είναι «ναι».
Ο DXY ενισχύεται αντί να υποχωρεί, γεγονός που δείχνει ότι, τουλάχιστον προς το παρόν, οι διαφορές επιτοκίων εξακολουθούν να υπερισχύουν των αμφιβολιών για την αμερικανική εμπλοκή στη σύγκρουση.

Τρίζει η αρχιτεκτονική ασφαλείας του Κόλπου

Την ίδια στιγμή, ο συνασπισμός που διαχειρίζεται την άλλη πλευρά της κρίσης παρουσιάζει τις δικές του ρωγμές.
Οι δυνάμεις της Ansarullah εκμεταλλεύθηκαν το Σαββατοκύριακο την κατάσταση για να καταλάβουν τις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας στην Υεμένη, αξιοποιώντας μια δύναμη που υποστηριζόταν από τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και αποδείχθηκε τελικά πέντε φορές μικρότερη από ό,τι είχε παρουσιαστεί.
Μια αρχιτεκτονική ασφαλείας του Κόλπου που δοκιμάζεται σκληρά σε έναν πόλεμο φαίνεται πλέον να ραγίζει και σε μια δεύτερη, γειτονική σύγκρουση.
Και αυτό είναι ένα κόστος που το Ριάντ και το Άμπου Ντάμπι θα υπολογίζουν πολύ μετά την υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου από τα σημερινά επίπεδα.

Στο μικροσκόπιο η απόφαση της Fed

Η κρίσιμη στιγμή έρχεται την Τετάρτη 16 Σεπτεμβρίου, στις 14:00 ώρα Ανατολικής Ακτής των ΗΠΑ, όταν η FOMC θα ανακοινώσει την απόφασή της για τα επιτόκια.
Μια πραγματική αύξηση θα επιβεβαιώσει ότι οι αγορές διαβάζουν σωστά το νέο περιβάλλον: ότι ο πληθωρισμός που προκαλεί το πετρέλαιο λόγω του πολέμου και όχι η ανάπτυξη αποτελεί πλέον τον βασικό περιορισμό για τη Fed.
Αντίθετα, μια παύση ή μια προσεκτικά διατυπωμένη δήλωση του Jerome Powell ότι η Fed αντιμετωπίζει το σοκ στις τιμές του πετρελαίου ως «παροδικό» θα αποτελούσε την πρώτη ένδειξη ότι η κεντρική τράπεζα επιχειρεί να αποσυνδέσει τη νομισματική της πολιτική από έναν πόλεμο που δεν δείχνει να τελειώνει με βάση το χρονοδιάγραμμα της Ουάσιγκτον.

www.bankingnews.gr