Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, στις αρχές Οκτωβρίου του 2026 ο αριθμός των Παλαιστινίων που είχαν σκοτωθεί από τις 7 Οκτωβρίου 2023 ανερχόταν σε τουλάχιστον 74.228, ενώ οι τραυματίες ξεπερνούσαν τις 175.000
(upd5) Η προειδοποίηση του Benjamin Netanyahu προς τους πολίτες του Ισραήλ ότι το Ιράν ενδέχεται να εξαπολύσει επίθεση πριν από τις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου δεν αποτελεί απλώς ακόμη μία δήλωση στο πλαίσιο της μακρόχρονης αντιπαράθεσης μεταξύ του Τελ Αβίβ και της Τεχεράνης.
Έρχεται σε μια στιγμή κατά την οποία ολόκληρη η αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής βρίσκεται σε βαθιά αναδιάταξη και, κυρίως, σε μια περίοδο κατά την οποία η εικόνα του Ισραήλ ως μιας σχεδόν απρόσβλητης στρατιωτικής δύναμης έχει δεχθεί σοβαρά πλήγματα.
«Σας υπόσχομαι, το Ιράν θα μας επιτεθεί πριν από τις εκλογές» υποστήριξε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός απευθυνόμενος στους πολίτες της χώρας.
Η προειδοποίηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς πότε αυτή έγινε: σαν σήμερα, 7 Οκτωβρίου, πριν τρία χρόνια η εισβολή της Hamas στο Ισραήλ όχι μόνο διέλυσε τον μύθο του ανίκητου Ισραήλ αλλά ανέτρεψε μια και καλά το «παιχνίδι» στη Μέση Ανατολή, αναδεικνύοντας μια νέα ισορροπία τρόμου…
Η 7η Οκτωβρίου και η κατάρρευση μιας εικόνας
Η 7η Οκτωβρίου 2023 αποτέλεσε τομή για το Ισραήλ.
Εκείνο το πρωινό, η Hamas και άλλες παλαιστινιακές ένοπλες οργανώσεις διέσχισαν τα σύνορα γύρω από τη Λωρίδα της Γάζας, επιτέθηκαν σε ισραηλινές κοινότητες και πέρασαν μέσα από ένα σύστημα ασφαλείας που μέχρι τότε θεωρούνταν από τα πλέον προηγμένα και δύσκολα παραβιάσιμα στον κόσμο.
Οι εικόνες από τα παραβιασμένα σύνορα και την είσοδο ενόπλων σε περιοχές τις οποίες το Ισραήλ θεωρούσε προστατευμένες έπληξαν κάτι περισσότερο από τη στρατιωτική του ασφάλεια.
Έπληξαν την εικόνα που το ίδιο το κράτος είχε οικοδομήσει επί δεκαετίες: την εικόνα ενός στρατού που μπορούσε να προλαμβάνει ή να αποκρούει κάθε μεγάλη απειλή, μιας υπηρεσίας πληροφοριών με σχεδόν απόλυτη γνώση των κινήσεων των αντιπάλων και ενός συνόρου που δύσκολα θα μπορούσε να παραβιαστεί.
Η επιχείρηση που η Hamas ονόμασε «Καταιγίδα του Al-Aqsa» δεν εξαφάνισε τη στρατιωτική υπεροχή του Ισραήλ.
Ανέδειξε, όμως, με τον πιο δραματικό τρόπο τα όρια της αντίληψης περί απόλυτης ασφάλειας.
Εκείνη την ημέρα δεν παραβιάστηκαν μόνο φυσικά εμπόδια.
Τραυματίστηκε βαθιά και η αντίληψη ότι το Ισραήλ ήταν ουσιαστικά «ανίκητο».
Τρία χρόνια πολέμου και βαρύς απολογισμός
Από εκείνο το πρωινό ακολούθησε ένας πόλεμος χωρίς εύκολη κατάληξη.
Στα τρία χρόνια που μεσολάβησαν, σημαντικές προσωπικότητες της Hamas και άλλων παλαιστινιακών οργανώσεων σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους ο Muhammad Deif, ο Yahya Sinwar και ο Ismail Haniyeh.
Ταυτόχρονα, το ανθρώπινο κόστος στη Γάζα υπήρξε τεράστιο.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, στις αρχές Οκτωβρίου του 2026 ο αριθμός των Παλαιστινίων που είχαν σκοτωθεί από τις 7 Οκτωβρίου 2023 ανερχόταν σε τουλάχιστον 74.228, ενώ οι τραυματίες ξεπερνούσαν τις 175.000.
Μεταξύ των νεκρών αναφέρονται περισσότερα από 20.000 παιδιά και 12.500 γυναίκες.
Την ίδια στιγμή, στη Γάζα όπου χιλιάδες σοροί παραμένουν κάτω από τα ερείπια, μεγάλο μέρος των μη στρατιωτικών υποδομών έχει υποστεί σοβαρές ζημιές ή έχει καταστραφεί.
Η έλλειψη τροφίμων, φαρμάκων και πόσιμου νερού, όπως και η καταστροφή νοσοκομείων και σχολείων, συνθέτουν την εικόνα μιας παρατεταμένης ανθρωπιστικής καταστροφής.
Ακόμη και μετά την εύθραυστη εκεχειρία του Οκτωβρίου του 2025, οι συγκρούσεις και οι απώλειες δεν έχουν σταματήσει ούτε για μια ημέρα.
Δεν αποδίδει η διπλωματία
Στο πολιτικό επίπεδο, η εμπειρία των τελευταίων δεκαετιών έχει ενισχύσει, σε τμήματα της παλαιστινιακής πλευράς, την πεποίθηση ότι η διαπραγματευτική διαδικασία δεν απέδωσε τα αποτελέσματα που είχε υποσχεθεί.
Οι Συμφωνίες του Όσλο και η αναγνώριση του Ισραήλ από την PLO δεν οδήγησαν τελικά στη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους.
Παράλληλα, η ισραηλινή εποικιστική δραστηριότητα στη Δυτική Όχθη συνεχίστηκε, ενώ ζητήματα όπως το καθεστώς των προσφύγων και το δικαίωμα επιστροφής παρέμειναν άλυτα.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ένοπλη αντίσταση επανήλθε ως βασικό στοιχείο της παλαιστινιακής πραγματικότητας.
Η πρώτη Ιντιφάντα, οι μεταγενέστερες συγκρούσεις και τελικά η επιχείρηση της 7ης Οκτωβρίου δημιούργησαν μια νέα συνθήκη στην οποία η στρατιωτική διάσταση του παλαιστινιακού ζητήματος επέστρεψε στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής.
Η φθορά μιας στρατιωτικής υπερδύναμης
Το Ισραήλ εξακολουθεί να διαθέτει τεράστια στρατιωτική υπεροχή.
Ωστόσο, η διάρκεια του πολέμου έχει δημιουργήσει νέου τύπου προβλήματα για το ίδιο.
Η κινητοποίηση των εφέδρων έφτασε σε πρωτοφανή επίπεδα.
Περίπου 300.000 άνθρωποι κλήθηκαν σε υπηρεσία, ενώ η κυβέρνηση ενέκρινε δυνατότητα αύξησης του αριθμού έως τις 450.000.
Ο μέσος χρόνος υπηρεσίας των εφέδρων φέρεται να έφθασε τις 136 ημέρες ετησίως.
Παράλληλα, περισσότεροι από 10.000 στρατιωτικοί αναφέρονται ως ευρισκόμενοι υπό θεραπεία για ψυχικές και ψυχολογικές διαταραχές που συνδέονται με τον πόλεμο.
Η φθορά δεν είναι μόνο στρατιωτική.
Μέχρι τα μέσα του 2025 το άμεσο και έμμεσο κόστος του πολέμου εκτιμάτο σε περίπου 350 δισεκατομμύρια σέκελ (περίπου 102 δισεκατομμύρια ευρώ), ενώ το δημόσιο χρέος είχε φθάσει κοντά στο 69% του ΑΕΠ και η οικονομική ανάπτυξη είχε υποχωρήσει σημαντικά.
Την ίδια στιγμή, οι παραμεθόριες περιοχές βρέθηκαν αντιμέτωπες με εκτεταμένες μετακινήσεις πληθυσμού.
Έτσι, παρά τη συντριπτική υπεροχή του σε συμβατικά όπλα, το Ισραήλ βρέθηκε σε έναν πόλεμο που δεν μπορούσε να τερματίσει γρήγορα και χωρίς μεγάλο κόστος.
Δισεκατομμύρια σε όπλα, αλλά χωρίς οριστική έκβαση
Η στρατιωτική υποστήριξη προς το Ισραήλ υπήρξε τεράστια.
Εκτιμάται ότι η συνολική αξία αμερικανικών αγορών όπλων και στρατιωτικής βοήθειας από την έναρξη του πολέμου έως το τέλος του 2025 υπολογιζόταν σε τουλάχιστον 21,7 δισεκατομμύρια δολάρια.
Στην Ευρώπη, η Γερμανία εμφανίζεται ως ο σημαντικότερος προμηθευτής στρατιωτικού εξοπλισμού.
Αναφέρονται εξαγωγές εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ την περίοδο 2023-2025 και σημαντική αύξηση των αδειών εξαγωγής το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Βρετανία, Ιταλία, Γαλλία, Δανία και Καναδάς αναφέρονται επίσης μεταξύ των χωρών που προμήθευσαν στρατιωτικό υλικό στο Ισραήλ.
Απέναντι σε αυτή την τεχνολογική και οικονομική υπεροχή, η Hamas και άλλες ένοπλες παλαιστινιακές οργανώσεις διαθέτουν πολύ πιο περιορισμένα μέσα.
Δεν έχουν μαχητικά αεροσκάφη, στόλο ή προηγμένα συστήματα αεράμυνας αντίστοιχα εκείνων ενός κράτους.
Κι όμως, η σύγκρουση συνεχίστηκε επί χρόνια, στοιχείο που από μόνο του αποδεικνύει ότι η αριθμητική υπεροχή σε οπλικά συστήματα δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε γρήγορη πολιτική και στρατιωτική επικράτηση.
Το πλήγμα στο δόγμα της αποτροπής
Τρία χρόνια μετά, ίσως η σημαντικότερη αλλαγή για το Ισραήλ να είναι λιγότερο ορατή από τις απώλειες και τις υλικές ζημιές.
Πρόκειται για τη φθορά της αποτρεπτικής του εικόνας.
Η 7η Οκτωβρίου απέδειξε ότι ακόμη και ένα κράτος που διαθέτει τεχνολογικά προηγμένο στρατό, ισχυρές υπηρεσίες πληροφοριών και τη στήριξη μεγάλων δυτικών δυνάμεων μπορεί να αιφνιδιαστεί.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το Ισραήλ έχασε τη στρατιωτική του υπεροχή.
Σημαίνει όμως ότι η υπεροχή αυτή δεν εγγυάται πλέον την αίσθηση απόλυτης προστασίας που χαρακτήριζε μεγάλο μέρος της ισραηλινής κοινωνίας πριν από τον Οκτώβριο του 2023.
Ακριβώς μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα πρέπει να διαβαστεί και η σημερινή προειδοποίηση του Netanyahu για το Ιράν.
Από τον «σκιώδη πόλεμο» στις άμεσες συγκρούσεις
Η 7η Οκτωβρίου δεν άλλαξε μόνο το Ισραήλ και τη Γάζα.
Άλλαξε σταδιακά ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Πριν από το 2023, το Ιράν και το Ισραήλ βρίσκονταν επί χρόνια σε έναν ιδιότυπο «σκιώδη πόλεμο».
Κυβερνοεπιθέσεις, επιχειρήσεις δολιοφθοράς, δολοφονίες, πλήγματα εναντίον φιλοϊρανικών δυνάμεων στη Συρία και μυστικές επιχειρήσεις επέτρεπαν στις δύο πλευρές να επιβάλλουν κόστος η μία στην άλλη χωρίς να περνούν το κατώφλι μιας ανοιχτής σύγκρουσης.
Μετά την 7η Οκτωβρίου, το μοντέλο αυτό άρχισε να διαλύεται.
Ο πόλεμος στη Γάζα επεκτάθηκε στον Λίβανο, η αντιπαράθεση Ισραήλ-Hezbollah εντάθηκε και οι συγκρούσεις Ιράν-Ισραήλ απέκτησαν πολύ πιο άμεσο χαρακτήρα.
Οι ΗΠΑ ενεπλάκησαν εκ νέου άμεσα στις εξελίξεις, με αποτέλεσμα η αντιπαράθεση ανάμεσα σε Ουάσιγκτον, Τελ Αβίβ και Τεχεράνη να μην μπορεί πλέον να περιγράφεται απλώς ως παρασκηνιακός ανταγωνισμός.
Οι περιφερειακές δυνάμεις δεν αναρωτιούνται πλέον μόνο πώς θα αποτρέψουν έναν πόλεμο.
Προετοιμάζονται ταυτόχρονα για το πώς θα αποκτήσουν την πρωτοβουλία εφόσον αυτός ξεσπάσει.
Ισχυρότερο στρατιωτικά, πιο ευάλωτο πολιτικά
Το Ισραήλ, παρά τα πλήγματα που κατάφερε στη Hamas, στη Hezbollah και σε άλλους αντιπάλους του, εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με ένα βασικό πολιτικό ερώτημα: τι ακριβώς θα ακολουθήσει όταν ολοκληρωθούν οι πολεμικές επιχειρήσεις;
Η στρατιωτική ικανότητα δεν έλυσε αυτομάτως το πρόβλημα της ασφάλειας.
Ταυτόχρονα, ο πόλεμος στη Γάζα προκάλεσε σημαντική επιδείνωση της εικόνας του Ισραήλ σε τμήματα της διεθνούς κοινής γνώμης, ενώ οι εποικισμοί στη Δυτική Όχθη εξακολουθούν να αποτελούν βασικό εμπόδιο σε οποιαδήποτε προσπάθεια πολιτικής διευθέτησης.
Με άλλα λόγια, το Ισραήλ μπορεί να έχει αποδυναμώσει σημαντικούς αντιπάλους του χωρίς να έχει βρει ακόμη ένα σαφές μοντέλο για την επόμενη ημέρα.
Η Παλαιστίνη επέστρεψε στο κέντρο της αραβικής πολιτικής
Πριν από τις 7 Οκτωβρίου, αρκετές αραβικές κυβερνήσεις επιχειρούσαν να αποσυνδέσουν το παλαιστινιακό από τα υπόλοιπα περιφερειακά ζητήματα.
Οι χώρες του Περσικού Κόλπου προχωρούσαν προς την εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ, ενώ η οικονομία και το περιφερειακό εμπόριο αποκτούσαν μεγαλύτερη σημασία.
Παράλληλα, η προσέγγιση ανάμεσα στο Ιράν και τη Σαουδική Αραβία δημιουργούσε την εντύπωση μιας περιοχής που μπορούσε σταδιακά να μετακινηθεί από τη μόνιμη σύγκρουση προς πιο σύνθετες ισορροπίες.
Ο πόλεμος στη Γάζα ανέτρεψε αυτή την πορεία.
Το παλαιστινιακό επέστρεψε στο επίκεντρο του αραβικού κόσμου και κυβερνήσεις που διατηρούσαν στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ ή ακόμη και με το Ισραήλ βρέθηκαν αντιμέτωπες με ισχυρή πίεση από τις κοινωνίες τους.
Παράλληλα, η ανθρωπιστική κρίση μετέτρεψε ξανά το παλαιστινιακό από περιφερειακή υπόθεση σε ζήτημα παγκόσμιας πολιτικής.
Το Ιράν και το τέλος του παλιού μοντέλου
Σε αυτό το νέο περιβάλλον, η θέση του Ιράν αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν η Τεχεράνη και το Τελ Αβίβ θα συνεχίσουν να συγκρούονται, αλλά με ποιον τρόπο.
Το μοντέλο του έμμεσου ανταγωνισμού, μέσω συμμάχων και επιχειρήσεων χαμηλής ορατότητας, έχει δεχθεί ισχυρό πλήγμα.
Οι άμεσες αντιπαραθέσεις έχουν καταστήσει σαφές ότι τα όρια ανάμεσα στον «σκιώδη πόλεμο» και στην ανοικτή στρατιωτική σύγκρουση έχουν γίνει πολύ πιο δυσδιάκριτα.
Γι' αυτό και η προειδοποίηση Netanyahu περί επικείμενης ιρανικής επίθεσης δεν ακούγεται πλέον ως ένα ακραίο υποθετικό σενάριο.
Εντάσσεται σε μια περιφερειακή πραγματικότητα στην οποία η άμεση σύγκρουση έχει ήδη πάψει να αποτελεί αδιανόητο ενδεχόμενο.
Η Συρία άλλαξε την περιφερειακή εξίσωση
Μία ακόμη μεγάλη μεταβολή ήταν η πτώση του καθεστώτος του Bashar al-Assad.
Η Συρία αποτελούσε επί χρόνια ένα από τα σημαντικότερα πεδία ανταγωνισμού ανάμεσα στο Ιράν, το Ισραήλ, τη Ρωσία, την Τουρκία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η αλλαγή καθεστώτος στη Δαμασκό μετέβαλε αυτή την ισορροπία.
Για την Τουρκία δημιουργήθηκαν νέες δυνατότητες αύξησης της επιρροής της και νέοι όροι διαχείρισης των ζητημάτων που συνδέονται με τις κουρδικές δυνάμεις.
Η Συρία παύει έτσι να αποτελεί απλώς το πεδίο ενός εμφυλίου πολέμου και μετατρέπεται σε κεντρικό κομμάτι του νέου γεωπολιτικού παζλ της Μέσης Ανατολής.
Ο Περσικός Κόλπος αναζητεί περισσότερες επιλογές
Παράλληλα μεταβάλλεται η στρατηγική των αραβικών κρατών του Περσικού Κόλπου.
Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Κατάρ εξακολουθούν να διατηρούν ισχυρές στρατηγικές και αμυντικές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αυτό όμως δεν σημαίνει πλέον ότι επιθυμούν να στηρίζουν αποκλειστικά την ασφάλειά τους στην Ουάσιγκτον.
Οι ίδιες χώρες αναπτύσσουν ταυτόχρονα σχέσεις με την Κίνα, τη Ρωσία, την Τουρκία και ακόμη και το Ιράν.
Η λογική τους δεν είναι κατ' ανάγκην να εγκαταλείψουν τις ΗΠΑ, αλλά να αποκτήσουν περισσότερες επιλογές.
Αντί να επιλέξουν ένα μόνο στρατόπεδο, προσπαθούν να συνεργάζονται με πολλούς διαφορετικούς πόλους ταυτόχρονα.
Πρόκειται για μια ουσιαστική μεταβολή της μεταπολεμικής τάξης στη Μέση Ανατολή, όπου επί δεκαετίες η αμερικανική ισχύς αποτελούσε τη βασική εξωτερική εγγύηση ασφαλείας.
Ερυθρά Θάλασσα: η γεωγραφία γίνεται ξανά όπλο
Οι Houthis της Υεμένης πρόσθεσαν ακόμη μία διάσταση στη νέα περιφερειακή πραγματικότητα.
Οι επιθέσεις τους εναντίον πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα έδειξαν ότι ακόμη και ένας μη κρατικός δρών με περιορισμένες συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες μπορεί να επηρεάσει εμπορικούς δρόμους παγκόσμιας σημασίας.
Το Bab el-Mandeb, το Στενό του Hormuz και οι θαλάσσιες αρτηρίες γύρω από την Αραβική Χερσόνησο επέστρεψαν έτσι στο επίκεντρο της στρατηγικής προσοχής.
Η γεωγραφία έγινε ξανά όπλο.
Η Τουρκία και η αξία της ισορροπίας
Μέσα σε αυτή τη νέα Μέση Ανατολή, η Τουρκία επιχειρεί να αξιοποιήσει τις μεταβολές.
Από τη μία πλευρά στηρίζει τις παλαιστινιακές θέσεις.
Από την άλλη επιδιώκει να διατηρεί διαύλους τόσο με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη όσο και με τη Ρωσία και τις αραβικές χώρες.
Οι εξελίξεις στη Συρία αύξησαν επίσης τα περιθώρια επιρροής της Άγκυρας.
Η νέα περιφερειακή πραγματικότητα δείχνει έτσι ότι η ισχύς δεν μετριέται πλέον μόνο με τον αριθμό των μαχητικών αεροσκαφών ή των πυραύλων. Η δυνατότητα ενός κράτους να συνομιλεί ταυτόχρονα με διαφορετικά στρατόπεδα έχει μετατραπεί από μόνη της σε στρατηγικό πλεονέκτημα.
Η Μέση Ανατολή μετά το «ανίκητο» Ισραήλ
Τρία χρόνια μετά την 7η Οκτωβρίου, ένα πράγμα είναι σαφές: η περιοχή δεν έχει επιστρέψει στην προηγούμενη κατάσταση.
Το Ισραήλ εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις της Μέσης Ανατολής.
Διαθέτει τεχνολογική υπεροχή, ισχυρές ένοπλες δυνάμεις και σημαντική δυτική υποστήριξη.
Αυτό που έχει αλλάξει είναι η βεβαιότητα.
Η βεβαιότητα ότι τα σύνορά του δεν μπορούν να παραβιαστούν.
Η βεβαιότητα ότι οι υπηρεσίες πληροφοριών μπορούν πάντοτε να προβλέψουν την επόμενη απειλή. Η βεβαιότητα ότι η στρατιωτική υπεροχή είναι αρκετή για να οδηγήσει γρήγορα έναν πόλεμο σε επιθυμητό αποτέλεσμα.
Και μαζί με αυτή τη βεβαιότητα έχει αλλάξει ολόκληρη η περιφέρεια.
Το Ιράν και το Ισραήλ κινούνται πλέον σε μια εποχή πιο άμεσης αντιπαράθεσης.
Οι αραβικές χώρες διαφοροποιούν τις συμμαχίες τους. Η Συρία έχει μετατραπεί σε νέο πεδίο ανακατανομής ισχύος.
Η Ερυθρά Θάλασσα έχει αποκτήσει ξανά κεντρική στρατηγική σημασία.
Η Τουρκία επιδιώκει να αυξήσει την επιρροή της μέσα από μια πολιτική πολλαπλών ισορροπιών.
Και το παλαιστινιακό, το οποίο λίγο πριν από την 7η Οκτωβρίου έμοιαζε να περνά στο περιθώριο της περιφερειακής διπλωματίας, επέστρεψε στην καρδιά των εξελίξεων.
Υπό αυτό το πρίσμα, η προειδοποίηση του Netanyahu ότι το Ιράν μπορεί να επιτεθεί πριν από τις εκλογές λειτουργεί και ως σύμβολο μιας πολύ μεγαλύτερης αλλαγής.
Το Ισραήλ δεν αντιμετωπίζει πλέον μόνο το ερώτημα πώς θα νικήσει τους αντιπάλους του. Αντιμετωπίζει το ερώτημα πώς θα διατηρήσει την αποτροπή και την ασφάλειά του μέσα σε μια Μέση Ανατολή στην οποία οι παλιοί κανόνες έχουν ήδη αρχίσει να καταρρέουν.
Και ίσως αυτό να αποτελεί τη βαθύτερη κληρονομιά της 7ης Οκτωβρίου: όχι ότι το Ισραήλ έπαψε να είναι ισχυρό, αλλά ότι έπαψε να θεωρείται άτρωτο.
Το επόμενο ερώτημα είναι αν η νέα αυτή ισορροπία θα οδηγήσει κάποτε σε μια περισσότερο σταθερή περιφερειακή τάξη ή αν αποτελεί απλώς την εισαγωγή στην επόμενη, ακόμη μεγαλύτερη κρίση.
Tι λένε οι Φρουροί της Επανάστασης
Οι Φρουροί της Επανάστασης εξέδωσωαν ανακοίνωση με αφορμή την τρίτη επέτειο της επιχείρησης Al-Aqsa, χαρακτηρίζοντας την ιστορική επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 ως το καθοριστικό σημείο καμπής που, σύμφωνα με την ανακοίνωση τους, σφράγισε τη μοίρα του σιωνιστικού καθεστώτος και κατέρριψε οριστικά τον μύθο της στρατιωτικής του αήττητης ισχύος.
Στην ανακοίνωση, το IRGC χαρακτήρισε την επιχείρηση «γεγονός που διαμορφώνει το μέλλον», υποστηρίζοντας ότι επιτάχυνε την αναπόφευκτη παρακμή αυτού που αποκαλεί ρατσιστικό και κατοχικό καθεστώς και μετέτρεψε τον Άξονα Αντίστασης σε αδιαμφισβήτητη στρατηγική πραγματικότητα σε ολόκληρη την περιοχή.
«Τρία χρόνια έχουν περάσει από τις 7 Οκτωβρίου 2023 — την ημέρα κατά την οποία οι μαχητές της παλαιστινιακής Αντίστασης και της ηρωικής Hamas, βασιζόμενοι στον Θεό και στη σιδερένια θέληση του καταπιεσμένου παλαιστινιακού έθνους, πραγματοποίησαν μία από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις στην ιστορία της Αντίστασης και συνέτριψαν τη δομή ασφαλείας του σφετεριστικού σιωνιστικού καθεστώτος», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Το IRGC υπογράμμισε ότι, στα τρία χρόνια που ακολούθησαν εκείνη την ιστορική ημέρα, οι στρατηγικές ισορροπίες στην περιοχή έχουν, σύμφωνα με την εκτίμησή του, μεταβληθεί θεμελιωδώς υπέρ του Άξονα Αντίστασης, ενώ το σιωνιστικό καθεστώς και ο βασικός υποστηρικτής του, οι Ηνωμένες Πολιτείες, έχουν βυθιστεί σε έναν «κυκεώνα δομικών κρίσεων και διαδοχικών ηττών».
www.bankingnews.gr
Έρχεται σε μια στιγμή κατά την οποία ολόκληρη η αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής βρίσκεται σε βαθιά αναδιάταξη και, κυρίως, σε μια περίοδο κατά την οποία η εικόνα του Ισραήλ ως μιας σχεδόν απρόσβλητης στρατιωτικής δύναμης έχει δεχθεί σοβαρά πλήγματα.
«Σας υπόσχομαι, το Ιράν θα μας επιτεθεί πριν από τις εκλογές» υποστήριξε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός απευθυνόμενος στους πολίτες της χώρας.
Η προειδοποίηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς πότε αυτή έγινε: σαν σήμερα, 7 Οκτωβρίου, πριν τρία χρόνια η εισβολή της Hamas στο Ισραήλ όχι μόνο διέλυσε τον μύθο του ανίκητου Ισραήλ αλλά ανέτρεψε μια και καλά το «παιχνίδι» στη Μέση Ανατολή, αναδεικνύοντας μια νέα ισορροπία τρόμου…
Η 7η Οκτωβρίου και η κατάρρευση μιας εικόνας
Η 7η Οκτωβρίου 2023 αποτέλεσε τομή για το Ισραήλ.
Εκείνο το πρωινό, η Hamas και άλλες παλαιστινιακές ένοπλες οργανώσεις διέσχισαν τα σύνορα γύρω από τη Λωρίδα της Γάζας, επιτέθηκαν σε ισραηλινές κοινότητες και πέρασαν μέσα από ένα σύστημα ασφαλείας που μέχρι τότε θεωρούνταν από τα πλέον προηγμένα και δύσκολα παραβιάσιμα στον κόσμο.
Οι εικόνες από τα παραβιασμένα σύνορα και την είσοδο ενόπλων σε περιοχές τις οποίες το Ισραήλ θεωρούσε προστατευμένες έπληξαν κάτι περισσότερο από τη στρατιωτική του ασφάλεια.
Έπληξαν την εικόνα που το ίδιο το κράτος είχε οικοδομήσει επί δεκαετίες: την εικόνα ενός στρατού που μπορούσε να προλαμβάνει ή να αποκρούει κάθε μεγάλη απειλή, μιας υπηρεσίας πληροφοριών με σχεδόν απόλυτη γνώση των κινήσεων των αντιπάλων και ενός συνόρου που δύσκολα θα μπορούσε να παραβιαστεί.
Η επιχείρηση που η Hamas ονόμασε «Καταιγίδα του Al-Aqsa» δεν εξαφάνισε τη στρατιωτική υπεροχή του Ισραήλ.
Ανέδειξε, όμως, με τον πιο δραματικό τρόπο τα όρια της αντίληψης περί απόλυτης ασφάλειας.
Εκείνη την ημέρα δεν παραβιάστηκαν μόνο φυσικά εμπόδια.
Τραυματίστηκε βαθιά και η αντίληψη ότι το Ισραήλ ήταν ουσιαστικά «ανίκητο».
Τρία χρόνια πολέμου και βαρύς απολογισμός
Από εκείνο το πρωινό ακολούθησε ένας πόλεμος χωρίς εύκολη κατάληξη.
Στα τρία χρόνια που μεσολάβησαν, σημαντικές προσωπικότητες της Hamas και άλλων παλαιστινιακών οργανώσεων σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους ο Muhammad Deif, ο Yahya Sinwar και ο Ismail Haniyeh.
Ταυτόχρονα, το ανθρώπινο κόστος στη Γάζα υπήρξε τεράστιο.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, στις αρχές Οκτωβρίου του 2026 ο αριθμός των Παλαιστινίων που είχαν σκοτωθεί από τις 7 Οκτωβρίου 2023 ανερχόταν σε τουλάχιστον 74.228, ενώ οι τραυματίες ξεπερνούσαν τις 175.000.
Μεταξύ των νεκρών αναφέρονται περισσότερα από 20.000 παιδιά και 12.500 γυναίκες.
Την ίδια στιγμή, στη Γάζα όπου χιλιάδες σοροί παραμένουν κάτω από τα ερείπια, μεγάλο μέρος των μη στρατιωτικών υποδομών έχει υποστεί σοβαρές ζημιές ή έχει καταστραφεί.
Η έλλειψη τροφίμων, φαρμάκων και πόσιμου νερού, όπως και η καταστροφή νοσοκομείων και σχολείων, συνθέτουν την εικόνα μιας παρατεταμένης ανθρωπιστικής καταστροφής.
Ακόμη και μετά την εύθραυστη εκεχειρία του Οκτωβρίου του 2025, οι συγκρούσεις και οι απώλειες δεν έχουν σταματήσει ούτε για μια ημέρα.
Δεν αποδίδει η διπλωματία
Στο πολιτικό επίπεδο, η εμπειρία των τελευταίων δεκαετιών έχει ενισχύσει, σε τμήματα της παλαιστινιακής πλευράς, την πεποίθηση ότι η διαπραγματευτική διαδικασία δεν απέδωσε τα αποτελέσματα που είχε υποσχεθεί.
Οι Συμφωνίες του Όσλο και η αναγνώριση του Ισραήλ από την PLO δεν οδήγησαν τελικά στη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους.
Παράλληλα, η ισραηλινή εποικιστική δραστηριότητα στη Δυτική Όχθη συνεχίστηκε, ενώ ζητήματα όπως το καθεστώς των προσφύγων και το δικαίωμα επιστροφής παρέμειναν άλυτα.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ένοπλη αντίσταση επανήλθε ως βασικό στοιχείο της παλαιστινιακής πραγματικότητας.
Η πρώτη Ιντιφάντα, οι μεταγενέστερες συγκρούσεις και τελικά η επιχείρηση της 7ης Οκτωβρίου δημιούργησαν μια νέα συνθήκη στην οποία η στρατιωτική διάσταση του παλαιστινιακού ζητήματος επέστρεψε στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής.
Η φθορά μιας στρατιωτικής υπερδύναμης
Το Ισραήλ εξακολουθεί να διαθέτει τεράστια στρατιωτική υπεροχή.
Ωστόσο, η διάρκεια του πολέμου έχει δημιουργήσει νέου τύπου προβλήματα για το ίδιο.
Η κινητοποίηση των εφέδρων έφτασε σε πρωτοφανή επίπεδα.
Περίπου 300.000 άνθρωποι κλήθηκαν σε υπηρεσία, ενώ η κυβέρνηση ενέκρινε δυνατότητα αύξησης του αριθμού έως τις 450.000.
Ο μέσος χρόνος υπηρεσίας των εφέδρων φέρεται να έφθασε τις 136 ημέρες ετησίως.
Παράλληλα, περισσότεροι από 10.000 στρατιωτικοί αναφέρονται ως ευρισκόμενοι υπό θεραπεία για ψυχικές και ψυχολογικές διαταραχές που συνδέονται με τον πόλεμο.
Η φθορά δεν είναι μόνο στρατιωτική.
Μέχρι τα μέσα του 2025 το άμεσο και έμμεσο κόστος του πολέμου εκτιμάτο σε περίπου 350 δισεκατομμύρια σέκελ (περίπου 102 δισεκατομμύρια ευρώ), ενώ το δημόσιο χρέος είχε φθάσει κοντά στο 69% του ΑΕΠ και η οικονομική ανάπτυξη είχε υποχωρήσει σημαντικά.
Την ίδια στιγμή, οι παραμεθόριες περιοχές βρέθηκαν αντιμέτωπες με εκτεταμένες μετακινήσεις πληθυσμού.
Έτσι, παρά τη συντριπτική υπεροχή του σε συμβατικά όπλα, το Ισραήλ βρέθηκε σε έναν πόλεμο που δεν μπορούσε να τερματίσει γρήγορα και χωρίς μεγάλο κόστος.
Δισεκατομμύρια σε όπλα, αλλά χωρίς οριστική έκβαση
Η στρατιωτική υποστήριξη προς το Ισραήλ υπήρξε τεράστια.
Εκτιμάται ότι η συνολική αξία αμερικανικών αγορών όπλων και στρατιωτικής βοήθειας από την έναρξη του πολέμου έως το τέλος του 2025 υπολογιζόταν σε τουλάχιστον 21,7 δισεκατομμύρια δολάρια.
Στην Ευρώπη, η Γερμανία εμφανίζεται ως ο σημαντικότερος προμηθευτής στρατιωτικού εξοπλισμού.
Αναφέρονται εξαγωγές εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ την περίοδο 2023-2025 και σημαντική αύξηση των αδειών εξαγωγής το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Βρετανία, Ιταλία, Γαλλία, Δανία και Καναδάς αναφέρονται επίσης μεταξύ των χωρών που προμήθευσαν στρατιωτικό υλικό στο Ισραήλ.
Απέναντι σε αυτή την τεχνολογική και οικονομική υπεροχή, η Hamas και άλλες ένοπλες παλαιστινιακές οργανώσεις διαθέτουν πολύ πιο περιορισμένα μέσα.
Δεν έχουν μαχητικά αεροσκάφη, στόλο ή προηγμένα συστήματα αεράμυνας αντίστοιχα εκείνων ενός κράτους.
Κι όμως, η σύγκρουση συνεχίστηκε επί χρόνια, στοιχείο που από μόνο του αποδεικνύει ότι η αριθμητική υπεροχή σε οπλικά συστήματα δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε γρήγορη πολιτική και στρατιωτική επικράτηση.
Το πλήγμα στο δόγμα της αποτροπής
Τρία χρόνια μετά, ίσως η σημαντικότερη αλλαγή για το Ισραήλ να είναι λιγότερο ορατή από τις απώλειες και τις υλικές ζημιές.
Πρόκειται για τη φθορά της αποτρεπτικής του εικόνας.
Η 7η Οκτωβρίου απέδειξε ότι ακόμη και ένα κράτος που διαθέτει τεχνολογικά προηγμένο στρατό, ισχυρές υπηρεσίες πληροφοριών και τη στήριξη μεγάλων δυτικών δυνάμεων μπορεί να αιφνιδιαστεί.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το Ισραήλ έχασε τη στρατιωτική του υπεροχή.
Σημαίνει όμως ότι η υπεροχή αυτή δεν εγγυάται πλέον την αίσθηση απόλυτης προστασίας που χαρακτήριζε μεγάλο μέρος της ισραηλινής κοινωνίας πριν από τον Οκτώβριο του 2023.
Ακριβώς μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα πρέπει να διαβαστεί και η σημερινή προειδοποίηση του Netanyahu για το Ιράν.
Από τον «σκιώδη πόλεμο» στις άμεσες συγκρούσεις
Η 7η Οκτωβρίου δεν άλλαξε μόνο το Ισραήλ και τη Γάζα.
Άλλαξε σταδιακά ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Πριν από το 2023, το Ιράν και το Ισραήλ βρίσκονταν επί χρόνια σε έναν ιδιότυπο «σκιώδη πόλεμο».
Κυβερνοεπιθέσεις, επιχειρήσεις δολιοφθοράς, δολοφονίες, πλήγματα εναντίον φιλοϊρανικών δυνάμεων στη Συρία και μυστικές επιχειρήσεις επέτρεπαν στις δύο πλευρές να επιβάλλουν κόστος η μία στην άλλη χωρίς να περνούν το κατώφλι μιας ανοιχτής σύγκρουσης.
Μετά την 7η Οκτωβρίου, το μοντέλο αυτό άρχισε να διαλύεται.
Ο πόλεμος στη Γάζα επεκτάθηκε στον Λίβανο, η αντιπαράθεση Ισραήλ-Hezbollah εντάθηκε και οι συγκρούσεις Ιράν-Ισραήλ απέκτησαν πολύ πιο άμεσο χαρακτήρα.
Οι ΗΠΑ ενεπλάκησαν εκ νέου άμεσα στις εξελίξεις, με αποτέλεσμα η αντιπαράθεση ανάμεσα σε Ουάσιγκτον, Τελ Αβίβ και Τεχεράνη να μην μπορεί πλέον να περιγράφεται απλώς ως παρασκηνιακός ανταγωνισμός.
Οι περιφερειακές δυνάμεις δεν αναρωτιούνται πλέον μόνο πώς θα αποτρέψουν έναν πόλεμο.
Προετοιμάζονται ταυτόχρονα για το πώς θα αποκτήσουν την πρωτοβουλία εφόσον αυτός ξεσπάσει.
Ισχυρότερο στρατιωτικά, πιο ευάλωτο πολιτικά
Το Ισραήλ, παρά τα πλήγματα που κατάφερε στη Hamas, στη Hezbollah και σε άλλους αντιπάλους του, εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με ένα βασικό πολιτικό ερώτημα: τι ακριβώς θα ακολουθήσει όταν ολοκληρωθούν οι πολεμικές επιχειρήσεις;
Η στρατιωτική ικανότητα δεν έλυσε αυτομάτως το πρόβλημα της ασφάλειας.
Ταυτόχρονα, ο πόλεμος στη Γάζα προκάλεσε σημαντική επιδείνωση της εικόνας του Ισραήλ σε τμήματα της διεθνούς κοινής γνώμης, ενώ οι εποικισμοί στη Δυτική Όχθη εξακολουθούν να αποτελούν βασικό εμπόδιο σε οποιαδήποτε προσπάθεια πολιτικής διευθέτησης.
Με άλλα λόγια, το Ισραήλ μπορεί να έχει αποδυναμώσει σημαντικούς αντιπάλους του χωρίς να έχει βρει ακόμη ένα σαφές μοντέλο για την επόμενη ημέρα.
Η Παλαιστίνη επέστρεψε στο κέντρο της αραβικής πολιτικής
Πριν από τις 7 Οκτωβρίου, αρκετές αραβικές κυβερνήσεις επιχειρούσαν να αποσυνδέσουν το παλαιστινιακό από τα υπόλοιπα περιφερειακά ζητήματα.
Οι χώρες του Περσικού Κόλπου προχωρούσαν προς την εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ, ενώ η οικονομία και το περιφερειακό εμπόριο αποκτούσαν μεγαλύτερη σημασία.
Παράλληλα, η προσέγγιση ανάμεσα στο Ιράν και τη Σαουδική Αραβία δημιουργούσε την εντύπωση μιας περιοχής που μπορούσε σταδιακά να μετακινηθεί από τη μόνιμη σύγκρουση προς πιο σύνθετες ισορροπίες.
Ο πόλεμος στη Γάζα ανέτρεψε αυτή την πορεία.
Το παλαιστινιακό επέστρεψε στο επίκεντρο του αραβικού κόσμου και κυβερνήσεις που διατηρούσαν στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ ή ακόμη και με το Ισραήλ βρέθηκαν αντιμέτωπες με ισχυρή πίεση από τις κοινωνίες τους.
Παράλληλα, η ανθρωπιστική κρίση μετέτρεψε ξανά το παλαιστινιακό από περιφερειακή υπόθεση σε ζήτημα παγκόσμιας πολιτικής.
Το Ιράν και το τέλος του παλιού μοντέλου
Σε αυτό το νέο περιβάλλον, η θέση του Ιράν αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν η Τεχεράνη και το Τελ Αβίβ θα συνεχίσουν να συγκρούονται, αλλά με ποιον τρόπο.
Το μοντέλο του έμμεσου ανταγωνισμού, μέσω συμμάχων και επιχειρήσεων χαμηλής ορατότητας, έχει δεχθεί ισχυρό πλήγμα.
Οι άμεσες αντιπαραθέσεις έχουν καταστήσει σαφές ότι τα όρια ανάμεσα στον «σκιώδη πόλεμο» και στην ανοικτή στρατιωτική σύγκρουση έχουν γίνει πολύ πιο δυσδιάκριτα.
Γι' αυτό και η προειδοποίηση Netanyahu περί επικείμενης ιρανικής επίθεσης δεν ακούγεται πλέον ως ένα ακραίο υποθετικό σενάριο.
Εντάσσεται σε μια περιφερειακή πραγματικότητα στην οποία η άμεση σύγκρουση έχει ήδη πάψει να αποτελεί αδιανόητο ενδεχόμενο.
Η Συρία άλλαξε την περιφερειακή εξίσωση
Μία ακόμη μεγάλη μεταβολή ήταν η πτώση του καθεστώτος του Bashar al-Assad.
Η Συρία αποτελούσε επί χρόνια ένα από τα σημαντικότερα πεδία ανταγωνισμού ανάμεσα στο Ιράν, το Ισραήλ, τη Ρωσία, την Τουρκία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η αλλαγή καθεστώτος στη Δαμασκό μετέβαλε αυτή την ισορροπία.
Για την Τουρκία δημιουργήθηκαν νέες δυνατότητες αύξησης της επιρροής της και νέοι όροι διαχείρισης των ζητημάτων που συνδέονται με τις κουρδικές δυνάμεις.
Η Συρία παύει έτσι να αποτελεί απλώς το πεδίο ενός εμφυλίου πολέμου και μετατρέπεται σε κεντρικό κομμάτι του νέου γεωπολιτικού παζλ της Μέσης Ανατολής.
Ο Περσικός Κόλπος αναζητεί περισσότερες επιλογές
Παράλληλα μεταβάλλεται η στρατηγική των αραβικών κρατών του Περσικού Κόλπου.
Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Κατάρ εξακολουθούν να διατηρούν ισχυρές στρατηγικές και αμυντικές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αυτό όμως δεν σημαίνει πλέον ότι επιθυμούν να στηρίζουν αποκλειστικά την ασφάλειά τους στην Ουάσιγκτον.
Οι ίδιες χώρες αναπτύσσουν ταυτόχρονα σχέσεις με την Κίνα, τη Ρωσία, την Τουρκία και ακόμη και το Ιράν.
Η λογική τους δεν είναι κατ' ανάγκην να εγκαταλείψουν τις ΗΠΑ, αλλά να αποκτήσουν περισσότερες επιλογές.
Αντί να επιλέξουν ένα μόνο στρατόπεδο, προσπαθούν να συνεργάζονται με πολλούς διαφορετικούς πόλους ταυτόχρονα.
Πρόκειται για μια ουσιαστική μεταβολή της μεταπολεμικής τάξης στη Μέση Ανατολή, όπου επί δεκαετίες η αμερικανική ισχύς αποτελούσε τη βασική εξωτερική εγγύηση ασφαλείας.
Ερυθρά Θάλασσα: η γεωγραφία γίνεται ξανά όπλο
Οι Houthis της Υεμένης πρόσθεσαν ακόμη μία διάσταση στη νέα περιφερειακή πραγματικότητα.
Οι επιθέσεις τους εναντίον πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα έδειξαν ότι ακόμη και ένας μη κρατικός δρών με περιορισμένες συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες μπορεί να επηρεάσει εμπορικούς δρόμους παγκόσμιας σημασίας.
Το Bab el-Mandeb, το Στενό του Hormuz και οι θαλάσσιες αρτηρίες γύρω από την Αραβική Χερσόνησο επέστρεψαν έτσι στο επίκεντρο της στρατηγικής προσοχής.
Η γεωγραφία έγινε ξανά όπλο.
Η Τουρκία και η αξία της ισορροπίας
Μέσα σε αυτή τη νέα Μέση Ανατολή, η Τουρκία επιχειρεί να αξιοποιήσει τις μεταβολές.
Από τη μία πλευρά στηρίζει τις παλαιστινιακές θέσεις.
Από την άλλη επιδιώκει να διατηρεί διαύλους τόσο με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη όσο και με τη Ρωσία και τις αραβικές χώρες.
Οι εξελίξεις στη Συρία αύξησαν επίσης τα περιθώρια επιρροής της Άγκυρας.
Η νέα περιφερειακή πραγματικότητα δείχνει έτσι ότι η ισχύς δεν μετριέται πλέον μόνο με τον αριθμό των μαχητικών αεροσκαφών ή των πυραύλων. Η δυνατότητα ενός κράτους να συνομιλεί ταυτόχρονα με διαφορετικά στρατόπεδα έχει μετατραπεί από μόνη της σε στρατηγικό πλεονέκτημα.
Η Μέση Ανατολή μετά το «ανίκητο» Ισραήλ
Τρία χρόνια μετά την 7η Οκτωβρίου, ένα πράγμα είναι σαφές: η περιοχή δεν έχει επιστρέψει στην προηγούμενη κατάσταση.
Το Ισραήλ εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις της Μέσης Ανατολής.
Διαθέτει τεχνολογική υπεροχή, ισχυρές ένοπλες δυνάμεις και σημαντική δυτική υποστήριξη.
Αυτό που έχει αλλάξει είναι η βεβαιότητα.
Η βεβαιότητα ότι τα σύνορά του δεν μπορούν να παραβιαστούν.
Η βεβαιότητα ότι οι υπηρεσίες πληροφοριών μπορούν πάντοτε να προβλέψουν την επόμενη απειλή. Η βεβαιότητα ότι η στρατιωτική υπεροχή είναι αρκετή για να οδηγήσει γρήγορα έναν πόλεμο σε επιθυμητό αποτέλεσμα.
Και μαζί με αυτή τη βεβαιότητα έχει αλλάξει ολόκληρη η περιφέρεια.
Το Ιράν και το Ισραήλ κινούνται πλέον σε μια εποχή πιο άμεσης αντιπαράθεσης.
Οι αραβικές χώρες διαφοροποιούν τις συμμαχίες τους. Η Συρία έχει μετατραπεί σε νέο πεδίο ανακατανομής ισχύος.
Η Ερυθρά Θάλασσα έχει αποκτήσει ξανά κεντρική στρατηγική σημασία.
Η Τουρκία επιδιώκει να αυξήσει την επιρροή της μέσα από μια πολιτική πολλαπλών ισορροπιών.
Και το παλαιστινιακό, το οποίο λίγο πριν από την 7η Οκτωβρίου έμοιαζε να περνά στο περιθώριο της περιφερειακής διπλωματίας, επέστρεψε στην καρδιά των εξελίξεων.
Υπό αυτό το πρίσμα, η προειδοποίηση του Netanyahu ότι το Ιράν μπορεί να επιτεθεί πριν από τις εκλογές λειτουργεί και ως σύμβολο μιας πολύ μεγαλύτερης αλλαγής.
Το Ισραήλ δεν αντιμετωπίζει πλέον μόνο το ερώτημα πώς θα νικήσει τους αντιπάλους του. Αντιμετωπίζει το ερώτημα πώς θα διατηρήσει την αποτροπή και την ασφάλειά του μέσα σε μια Μέση Ανατολή στην οποία οι παλιοί κανόνες έχουν ήδη αρχίσει να καταρρέουν.
Και ίσως αυτό να αποτελεί τη βαθύτερη κληρονομιά της 7ης Οκτωβρίου: όχι ότι το Ισραήλ έπαψε να είναι ισχυρό, αλλά ότι έπαψε να θεωρείται άτρωτο.
Το επόμενο ερώτημα είναι αν η νέα αυτή ισορροπία θα οδηγήσει κάποτε σε μια περισσότερο σταθερή περιφερειακή τάξη ή αν αποτελεί απλώς την εισαγωγή στην επόμενη, ακόμη μεγαλύτερη κρίση.
Tι λένε οι Φρουροί της Επανάστασης
Οι Φρουροί της Επανάστασης εξέδωσωαν ανακοίνωση με αφορμή την τρίτη επέτειο της επιχείρησης Al-Aqsa, χαρακτηρίζοντας την ιστορική επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 ως το καθοριστικό σημείο καμπής που, σύμφωνα με την ανακοίνωση τους, σφράγισε τη μοίρα του σιωνιστικού καθεστώτος και κατέρριψε οριστικά τον μύθο της στρατιωτικής του αήττητης ισχύος.
Στην ανακοίνωση, το IRGC χαρακτήρισε την επιχείρηση «γεγονός που διαμορφώνει το μέλλον», υποστηρίζοντας ότι επιτάχυνε την αναπόφευκτη παρακμή αυτού που αποκαλεί ρατσιστικό και κατοχικό καθεστώς και μετέτρεψε τον Άξονα Αντίστασης σε αδιαμφισβήτητη στρατηγική πραγματικότητα σε ολόκληρη την περιοχή.
«Τρία χρόνια έχουν περάσει από τις 7 Οκτωβρίου 2023 — την ημέρα κατά την οποία οι μαχητές της παλαιστινιακής Αντίστασης και της ηρωικής Hamas, βασιζόμενοι στον Θεό και στη σιδερένια θέληση του καταπιεσμένου παλαιστινιακού έθνους, πραγματοποίησαν μία από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις στην ιστορία της Αντίστασης και συνέτριψαν τη δομή ασφαλείας του σφετεριστικού σιωνιστικού καθεστώτος», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Το IRGC υπογράμμισε ότι, στα τρία χρόνια που ακολούθησαν εκείνη την ιστορική ημέρα, οι στρατηγικές ισορροπίες στην περιοχή έχουν, σύμφωνα με την εκτίμησή του, μεταβληθεί θεμελιωδώς υπέρ του Άξονα Αντίστασης, ενώ το σιωνιστικό καθεστώς και ο βασικός υποστηρικτής του, οι Ηνωμένες Πολιτείες, έχουν βυθιστεί σε έναν «κυκεώνα δομικών κρίσεων και διαδοχικών ηττών».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών