Η ΕΣΗΕΑ εκπέμπει σήμα κινδύνου για την ΑΙ στα ΜΜΕ – Υποχρεωτική η σήμανση περιεχομένου

Σαφές μήνυμα προς τους ιδιοκτήτες, τις διοικήσεις και τις διευθύνσεις σύνταξης των δημόσιων και ιδιωτικών Μέσων Ενημέρωσης απευθύνει η ΕΣΗΕΑ, ζητώντας την άμεση συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης και την υποχρεωτική διαφάνεια ως προς το περιεχόμενο που παράγεται ή τροποποιείται με εργαλεία AI.
Όπως επισημαίνει η Ένωση Συντακτών, η διαφάνεια στη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν αποτελεί πλέον επιλογή αλλά θεμελιώδη υποχρέωση απέναντι στο κοινό, τη δημοσιογραφία και τη δημοκρατία, ενώ εκφράζει την ανησυχία της ότι η συντριπτική πλειονότητα των ελληνικών Μέσων δεν έχει ακόμη υιοθετήσει τις απαιτούμενες διαδικασίες δεοντολογίας και σήμανσης περιεχομένου.
Η παρέμβαση της ΕΣΗΕΑ έρχεται ενόψει της 2ας Αυγούστου 2026, ημερομηνίας κατά την οποία τίθενται σε εφαρμογή κρίσιμες υποχρεώσεις του ευρωπαϊκού κανονιστικού πλαισίου για την Τεχνητή Νοημοσύνη σχετικά με τη διαφάνεια στη χρήση συνθετικού περιεχομένου.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, κάθε εικόνα, ήχος, βίντεο ή άλλο περιεχόμενο που έχει δημιουργηθεί ή έχει υποστεί ουσιώδη επεξεργασία μέσω συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, ιδίως όταν αφορά ζητήματα δημόσιου ενδιαφέροντος ή περιλαμβάνει deepfakes, θα πρέπει να φέρει σαφή και κατανοητή σήμανση.
Η ΕΣΗΕΑ υπογραμμίζει ότι η σχετική υποχρέωση δεν είναι μόνο νομική αλλά και δεοντολογική, προειδοποιώντας παράλληλα τις ιδιοκτησίες των Μέσων να μην επιχειρήσουν να μετακυλίσουν την ευθύνη στους δημοσιογράφους για πιθανές παραβιάσεις του ευρωπαϊκού πλαισίου.

Ανθρώπινος έλεγχος και όχι αυτόματη παραγωγή ειδήσεων

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάγκη διατήρησης της ανθρώπινης συντακτικής ευθύνης. Η ΕΣΗΕΑ ξεκαθαρίζει ότι κανένα δημοσιογραφικό προϊόν που έχει παραχθεί με τη συνδρομή της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν θα πρέπει να δημοσιεύεται χωρίς ανθρώπινο έλεγχο, διασταύρωση των πληροφοριών και ανάληψη ευθύνης από φυσικό πρόσωπο ή αρμόδια συντακτική ομάδα.
Παράλληλα, προειδοποιεί ότι η εύκολη αναδιατύπωση και αναπαραγωγή περιεχομένου μέσω εργαλείων AI ενέχει σοβαρούς κινδύνους για την ποιότητα της ενημέρωσης, υπογραμμίζοντας ότι η δημιουργική γραφή, η δημοσιογραφική κρίση και η παραγωγή πρωτογενούς περιεχομένου δεν μπορούν να υποκατασταθούν από αλγορίθμους.

Οι υποχρεώσεις 

Η Ένωση καλεί τους οργανισμούς ενημέρωσης να προχωρήσουν άμεσα:

• στην υιοθέτηση εσωτερικών κανόνων δεοντολογίας για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης,
• στην καθιέρωση μόνιμης και ευδιάκριτης σήμανσης του περιεχομένου που δημιουργείται ή τροποποιείται με AI,
• στην υποχρεωτική εκπαίδευση των δημοσιογράφων στα εργαλεία που χρησιμοποιούν,
• στη δημιουργία μηχανισμών εποπτείας της χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης,
• στη διασφάλιση της προστασίας προσωπικών δεδομένων, δημοσιογραφικών πηγών και εμπιστευτικών πληροφοριών.

Παράλληλα, ζητεί την απαγόρευση εισαγωγής εμπιστευτικών στοιχείων, αδημοσίευτων ερευνών, προσωπικών δεδομένων και νομικών εγγράφων σε δημόσια ή μη εγκεκριμένα εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης.

«Η ΤΝ δεν αποτελεί πηγή»

Στην ανακοίνωσή της η ΕΣΗΕΑ υπενθυμίζει ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να λειτουργήσει μόνο ως υποστηρικτικό εργαλείο και όχι ως υποκατάστατο της δημοσιογραφικής εργασίας.
«Καμία απάντηση μηχανής δεν είναι πηγή. Καμία αυτόματη παραγωγή περιεχομένου δεν αποτελεί τεκμήριο», επισημαίνεται χαρακτηριστικά, ενώ τονίζεται ότι η αξιοπιστία της ενημέρωσης εξαρτάται από την επαλήθευση, τη λογοδοσία και τη διαφάνεια.
Η Ένωση προειδοποιεί ότι η έλλειψη κανόνων, εκπαίδευσης και μηχανισμών ελέγχου στη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης μπορεί να οδηγήσει σε παραπλάνηση του κοινού, διάδοση deepfakes, υπονόμευση της αξιοπιστίας των Μέσων και έκθεση των δημοσιογράφων σε σοβαρές νομικές και επαγγελματικές συνέπειες.
Καταλήγοντας, η ΕΣΗΕΑ υπενθυμίζει ότι η δημοσιογραφία δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς εμπιστοσύνη και ότι, στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, η εμπιστοσύνη αυτή προϋποθέτει διαφάνεια, επαλήθευση, ανθρώπινη ευθύνη και αυστηρή τήρηση των κανόνων δεοντολογίας.

www.bankingnews.gr