Κύμα ανησυχίας με χαρακτηριστικά «Sell America» διαπερνά σήμερα τις αγορές, καθώς η κυβέρνηση Trump κλιμάκωσε τις επιθέσεις της κατά της Federal Reserve, αναζωπυρώνοντας τους φόβους για την ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας στη χάραξη της νομισματικής πολιτικής.
Το δολάριο, τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα και τα futures των αμερικανικών μετοχών υποχώρησαν, αφού ο πρόεδρος της Fed, Jerome Powell, δήλωσε ότι η απειλή ποινικής δίωξης εις βάρος του συνδέεται με διαφωνία γύρω από τη νομισματική πολιτική.
Αν και οι απώλειες ήταν σχετικά περιορισμένες, το ιδιαίτερα ευαίσθητο ζήτημα της ανεξαρτησίας της Fed και οι επιπτώσεις του στις αμερικανικές αγορές επανήλθαν στο επίκεντρο των συζητήσεων των επενδυτών.
«Οποιαδήποτε εξέλιξη θέτει ερωτήματα για την ανεξαρτησία της Fed προσθέτει αβεβαιότητα στη νομισματική πολιτική των ΗΠΑ», δήλωσε ο Gary Tan, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην Allspring Global Investments, η οποία διαχειρίζεται κεφάλαια άνω των 600 δισ. δολαρίων.
«Αυτό είναι πιθανό να ενισχύσει τις ήδη υπάρχουσες τάσεις διαφοροποίησης μακριά από το δολάριο και να αυξήσει το ενδιαφέρον για παραδοσιακά καταφύγια, όπως ο χρυσός».
«Μπουρλότο» στις τράπεζες
Εν τω μεταξύ, σημαντικές απώλειες καταγράφουν οι μετοχών των τραπεζών και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών μετά την πρόταση του Donald Trump για ανώτατο όριο 10% στα επιτόκια πιστωτικών κρατών για ένα έτος.
Ειδικότερα, στις προσυναλλαγές, η Citigroup υποχωρεί 4% και η JP Morgan Chase σημείωνε πτώση 2,88%, περιορίζοντας κάποιες από τις αρχικές της απώλειες. Η Bank of America υποχώρησε 2,36%, η Visa 1,94% και η Mastercard 2,21%.
Ο τομέας των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών επηρεάστηκε επίσης, καθώς η American Express έπεσε 4,87%, η Wells Fargo 2,01% και η Morgan Stanley 0,98%.
Σύμφωνα με την ανάρτηση του Trump, το ανώτατο όριο θα τεθεί σε ισχύ στις 20 Ιανουαρίου, αν και ο ίδιος δεν παρείχε περαιτέρω λεπτομέρειες για τον τρόπο εφαρμογής του. «Από την 20ή Ιανουαρίου 2026, εγώ, ως πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, ζητώ έναν ανώτατο περιορισμό ενός έτους στα επιτόκια πιστωτικών καρτών στο 10%», έγραψε ο Trump, επαναλαμβάνοντας μια δέσμευση που είχε κάνει κατά τη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας για το 2024. «Σας ενημερώνω ότι δεν θα επιτρέψουμε πλέον στο αμερικανικό κοινό να πέφτε θύμα από τις εταιρείες πιστωτικών καρτών», πρόσθεσε.
Η επιβολή του ανώτατου ορίου θα απαιτήσει έγκριση από το Κογκρέσο. Υπάρχει εδώ και καιρό ενδιαφέρον για τον περιορισμό των τελών, και διμερή νομοσχέδια για τον περιορισμό των επιτοκίων πιστωτικών καρτών στο 10% έχουν εισαχθεί προηγουμένως, υποδεικνύοντας πιθανή στήριξη για την κίνηση αυτή.
Ψύχραιμος ο Powell
Το βράδυ της Κυριακής, ο Powell αποκάλυψε ότι η αμερικανική κεντρική τράπεζα έχει λάβει κλητεύσεις από ομοσπονδιακό σώμα ενόρκων του Υπουργείου Δικαιοσύνης, οι οποίες σχετίζονται με την κατάθεσή του στο Κογκρέσο για τις ανακαινίσεις της έδρας της Fed.
Πρόκειται για το τελευταίο επεισόδιο σε μια σειρά αντιπαραθέσεων, που περιλαμβάνουν προσπάθειες απομάκρυνσης της διοικήτριας Lisa Cook και επαναλαμβανόμενες εκκλήσεις για επιθετικές μειώσεις επιτοκίων.
Ο δείκτης δολαρίου του Bloomberg υποχώρησε κατά 0,3%, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη πτώση από τις 23 Δεκεμβρίου. Τα futures του S&P 500 κατέγραψαν απώλειες 0,7%.
Οι αποδόσεις των 10ετών αμερικανικών ομολόγων αυξήθηκαν κατά τρεις μονάδες βάσης στο 4,20%, οδεύοντας προς το υψηλότερο κλείσιμο από τον Σεπτέμβριο, ενώ οι αποδόσεις των 30ετών ομολόγων ενισχύθηκαν κατά πέντε μονάδες βάσης στο 4,86%.
Οι προειδοποιήσεις
Ορισμένοι στρατηγικοί αναλυτές προειδοποίησαν ότι οι πιέσεις στις αγορές ενδέχεται να ενταθούν εάν η ένταση συνεχίσει να κλιμακώνεται.
Η JPMorgan Asset Management επισήμανε τον κίνδυνο απότομης ανόδου της καμπύλης αποδόσεων, με τα μακροπρόθεσμα επιτόκια να αυξάνονται περισσότερο από τα βραχυπρόθεσμα, εν μέσω προσδοκιών για πιο επιθετικές μειώσεις επιτοκίων.
Η Lombard Odier εκτιμά ότι το δολάριο και τα αμερικανικά ομόλογα θα δεχθούν περαιτέρω πιέσεις, ενώ η Invesco Asset Management θεωρεί πιο ελκυστικά τα μη αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία, όπως οι ευρωπαϊκές και ασιατικές μετοχές.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται το ερώτημα μέχρι ποιου σημείου ο πρόεδρος των ΗΠΑ μπορεί – και πρέπει – να επηρεάζει την πορεία των επιτοκίων, τα οποία τις τελευταίες δεκαετίες θεωρούνται προστατευμένα από πολιτικές παρεμβάσεις.
Παράλληλα, οι επενδυτές επανεξετάζουν το κατά πόσο πρέπει να μειώσουν την έκθεσή τους σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία και στο δολάριο, ένα θέμα που κυριάρχησε στις αγορές τον περασμένο Απρίλιο, όταν ο Donald Trump ανακοίνωσε καθολικούς δασμούς.
«Αυτή είναι μια κακή στιγμή για να ανησυχεί η αγορά για την ανεξαρτησία της Fed», σχολίασε ο Bhanu Baweja, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής της UBS Investment Bank, προσθέτοντας ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ είναι πιθανό να αυξηθεί τους επόμενους μήνες.
«Το κοινό μοτίβο για τη φετινή χρονιά φαίνεται να μην είναι μόνο ένα ασθενέστερο δολάριο, αλλά και η αύξηση της μεταβλητότητας στις μετοχές».
Οι πιέσεις Trump
Ο Trump εδώ και καιρό πιέζει τη Fed να μειώσει τα επιτόκια ταχύτερα, προκειμένου να τονωθεί η οικονομία και να μειωθεί το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, την ώρα που τα μέλη της Fed εμφανίζονται επιφυλακτικά λόγω των πληθωριστικών κινδύνων.
Ο Paul Volcker, που ανέλαβε την προεδρία της Fed το 1979, έμεινε στην ιστορία για τον σκληρό αγώνα του κατά του πληθωρισμού, ο οποίος – όπως πιστεύουν πολλοί – είχε αφεθεί ανεξέλεγκτος επειδή η Fed υπέκυψε στις πιέσεις του τότε προέδρου Richard Nixon.
Σε συνέντευξή του στο NBC News την Κυριακή, ο Trump αρνήθηκε ότι είχε οποιαδήποτε γνώση για την έρευνα του Υπουργείου Δικαιοσύνης εις βάρος της κεντρικής τράπεζας.
«Η είδηση μπορεί να αναζωπυρώσει εκ νέου το αφήγημα “Sell America” καθώς πλησιάζουμε στο άνοιγμα των αγορών», δήλωσε ο Gerald Gan, επικεφαλής επενδύσεων στη Reed Capital Partners με έδρα τη Σιγκαπούρη.
Όπως σημείωσε, η δυναμική αυτή αντανακλά μια κυβέρνηση που «επικεντρώνεται στην ανάκτηση της δημόσιας αποδοχής ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών, ακόμη και εις βάρος της θεσμικής αξιοπιστίας».
Το παράδειγμα του 2025
Οι αμερικανικές αγορές είχαν δεχθεί ισχυρές πιέσεις και πέρυσι, όταν η αιφνιδιαστική ανακοίνωση παγκόσμιων δασμών από τον Trump προκάλεσε αναταραχή.
Οι αποδόσεις των ομολόγων εκτοξεύθηκαν τον Απρίλιο, με τις αποδόσεις των 30ετών τίτλων να αυξάνονται ενδοσυνεδριακά πάνω από 80 μονάδες βάσης έως τα τέλη Μαΐου, ενώ το δολάριο υποχώρησε περισσότερο από 8% το 2025, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη ετήσια πτώση από το 2017.
«Η κλήτευση της Fed είναι ακόμη ένα παράδειγμα του πώς τα αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία γίνονται λιγότερο ελκυστικά», δήλωσε ο David Chao, παγκόσμιος στρατηγικός αναλυτής αγορών στην Invesco Asset Management, η οποία διαχειρίζεται πάνω από 2 τρισ. δολάρια.
«Οι ΗΠΑ όχι μόνο οχυρώνονται πίσω από τα σύνορα της “Fortress America”, αλλά γίνονται και πιο επιθετικές».
Ορισμένοι αναλυτές, ωστόσο, τηρούν πιο συγκρατημένη στάση, επισημαίνοντας ότι η ισχυρή θέση του δολαρίου ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος, η βαθιά ρευστότητα της αγοράς ομολόγων και η άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης που στηρίζει τις μετοχές ενδέχεται να μετατρέψουν οποιαδήποτε διόρθωση σε ευκαιρία αγορών.
«Παρακολουθούμε πάντα με ανησυχία το ζήτημα της ανεξαρτησίας, αλλά θα λάβουμε αποφάσεις όταν υπάρξει πιο σαφές οικονομικό αποτέλεσμα», δήλωσε ο Marvin Loh, ανώτερος μακροοικονομικός στρατηγικός αναλυτής της State Street στη Βοστώνη.
Παρά ταύτα, οι πιέσεις τύπου «Sell America» δύσκολα θα εξαφανιστούν καθώς ξεκινά η διαπραγμάτευση για το 2026.
Η έρευνα εις βάρος του Powell μοιάζει «περισσότερο με καπνό παρά με φωτιά» προς το παρόν, σύμφωνα με την Hebe Chen, ανώτερη αναλύτρια αγορών στη Vantage Global Prime, ωστόσο το πόσο θα διαρκέσει αυτό παραμένει ανοιχτό. «Οι μακροπρόθεσμες και βαθύτερες επιπτώσεις της υπόθεσης είναι πολύ πιο σοβαρές», κατέληξε.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών