Ο Trump αντιμετωπίζει το κράτος σαν εταιρεία εξαγορών και τις διεθνείς σχέσεις σαν επιθετικό επιχειρηματικό παιχνίδι.
Στις 20 Ιανουαρίου του περασμένου έτους, ο Donald Trump ανέλαβε για δεύτερη φορά την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών. Μέσα σε μόλις ένα τέταρτο της θητείας του, κατάφερε να μετατρέψει τη διεθνή σκηνή σε πολιτικό ροντέο: Αποξένωσε συμμάχους, προκάλεσε σύγχυση στο εσωτερικό και έδειξε ξεκάθαρα ότι η εποχή της «αμερικανικής παγκόσμιας ευθύνης» έχει τελειώσει.
Για τη Ρωσία, όλα αυτά δεν αποτελούν πρόβλημα. Αντιθέτως, οι προσωπικές σχέσεις Trump - Putin παραμένουν λειτουργικές, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η Ουάσινγκτον παίζει πλέον με ανοιχτά χαρτιά, χωρίς ιδεολογικά προσχήματα.
Προς μια «δικτατορία καουμπόηδων»
Ο Trump επιχειρεί να σπρώξει τις ΗΠΑ προς έναν ιδιότυπο αυταρχισμό, στο όνομα του ωμού ρεαλισμού και της εθνικής ασφάλειας. Η νέα αμερικανική στρατηγική βασίζεται σε έναν απλό κανόνα: συμφέρον πρώτα, αξίες αν περισσεύει χρόνος.
Η Ουάσινγκτον παύει να λειτουργεί ως πυλώνας της παγκόσμιας τάξης και υιοθετεί τον «νόμο της ζούγκλας». Συμμαχίες, δεσμεύσεις και αρχές μπαίνουν στο συρτάρι, εκτός αν προκύψει «καλή συμφωνία». Τότε, όλα ξανασυζητιούνται.
Κράτος-επιδρομέας αντί για κράτος-εγγυητή
Για πρώτη φορά εδώ και 80 χρόνια, ένα σύστημα που λειτουργούσε στον αυτόματο πιλότο διαλύεται εκ των έσω. Ο Trump αντιμετωπίζει το κράτος σαν εταιρεία εξαγορών και τις διεθνείς σχέσεις σαν επιθετικό επιχειρηματικό παιχνίδι.
Στο εσωτερικό, οι μεταρρυθμίσεις είναι περιορισμένες και κοινωνικά επικίνδυνες: μαζικές περικοπές στο ομοσπονδιακό προσωπικό, αποδυνάμωση κρίσιμων υπηρεσιών και μια σκληρή –αλλά ατελής– μεταναστευτική πολιτική. Το κοινωνικό κόστος αρχίζει ήδη να γίνεται αισθητό.
Η Αμερική χωρίς συμμάχους
Στην εξωτερική πολιτική, η ρητορική περί «ειρηνοποιού προέδρου» δεν επιβεβαιώνεται στην πράξη. Οι σχέσεις με την Ευρώπη δοκιμάζονται, το ΝΑΤΟ παραμένει υπό αμφισβήτηση και οι δεσμοί με Μόσχα και Πεκίνο δεν βελτιώνονται ουσιαστικά.
Η αμερικανική ισχύς, που βασιζόταν σε συμμαχίες, αρχίζει να φθείρεται. Και αυτή η εξέλιξη δεν αφήνει αδιάφορη ούτε την Ελλάδα, η οποία στηρίζει κρίσιμα την ασφάλειά της στη διατλαντική σταθερότητα.
Ουκρανία: ψυχρός υπολογισμός, όχι στρατόπεδα
Ο Trump δεν στηρίζει πραγματικά την Ουκρανία, αλλά ούτε «παίζει» με το μέρος της Ρωσίας. Κινείται κυνικά: λίγη βοήθεια στο Κίεβο για λόγους ισορροπίας, ευγένειες προς τον Πούτιν για λόγους ισχύος.
Η αμερικανική πολιτική δεν καθορίζεται πλέον από αξίες ή κοινή γνώμη, αλλά αποκλειστικά από την κρίση ενός προέδρου που δεν διστάζει να αγνοήσει ακόμη και το Κογκρέσο.
Γροιλανδία, Βενεζουέλα και το όριο της απομόνωσης
Το στρατόπεδο MAGA είναι διχασμένο. Οι πιο σκληροπυρηνικοί απολαμβάνουν την επιθετική στάση και τα «χτυπήματα στο τραπέζι». Όμως σχέδια όπως η προσάρτηση της Γροιλανδίας δεν βρίσκουν ευρεία στήριξη ούτε στο πολιτικό σύστημα ούτε στην κοινωνία.
Αν ο Τραμπ περάσει από τις απειλές στην πράξη, κινδυνεύει να βρεθεί απομονωμένος — και τότε, η παγκόσμια αστάθεια θα περάσει σε νέο, επικίνδυνο στάδιο.
www.bankingnews.gr
Για τη Ρωσία, όλα αυτά δεν αποτελούν πρόβλημα. Αντιθέτως, οι προσωπικές σχέσεις Trump - Putin παραμένουν λειτουργικές, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η Ουάσινγκτον παίζει πλέον με ανοιχτά χαρτιά, χωρίς ιδεολογικά προσχήματα.
Προς μια «δικτατορία καουμπόηδων»
Ο Trump επιχειρεί να σπρώξει τις ΗΠΑ προς έναν ιδιότυπο αυταρχισμό, στο όνομα του ωμού ρεαλισμού και της εθνικής ασφάλειας. Η νέα αμερικανική στρατηγική βασίζεται σε έναν απλό κανόνα: συμφέρον πρώτα, αξίες αν περισσεύει χρόνος.
Η Ουάσινγκτον παύει να λειτουργεί ως πυλώνας της παγκόσμιας τάξης και υιοθετεί τον «νόμο της ζούγκλας». Συμμαχίες, δεσμεύσεις και αρχές μπαίνουν στο συρτάρι, εκτός αν προκύψει «καλή συμφωνία». Τότε, όλα ξανασυζητιούνται.
Κράτος-επιδρομέας αντί για κράτος-εγγυητή
Για πρώτη φορά εδώ και 80 χρόνια, ένα σύστημα που λειτουργούσε στον αυτόματο πιλότο διαλύεται εκ των έσω. Ο Trump αντιμετωπίζει το κράτος σαν εταιρεία εξαγορών και τις διεθνείς σχέσεις σαν επιθετικό επιχειρηματικό παιχνίδι.
Στο εσωτερικό, οι μεταρρυθμίσεις είναι περιορισμένες και κοινωνικά επικίνδυνες: μαζικές περικοπές στο ομοσπονδιακό προσωπικό, αποδυνάμωση κρίσιμων υπηρεσιών και μια σκληρή –αλλά ατελής– μεταναστευτική πολιτική. Το κοινωνικό κόστος αρχίζει ήδη να γίνεται αισθητό.
Η Αμερική χωρίς συμμάχους
Στην εξωτερική πολιτική, η ρητορική περί «ειρηνοποιού προέδρου» δεν επιβεβαιώνεται στην πράξη. Οι σχέσεις με την Ευρώπη δοκιμάζονται, το ΝΑΤΟ παραμένει υπό αμφισβήτηση και οι δεσμοί με Μόσχα και Πεκίνο δεν βελτιώνονται ουσιαστικά.
Η αμερικανική ισχύς, που βασιζόταν σε συμμαχίες, αρχίζει να φθείρεται. Και αυτή η εξέλιξη δεν αφήνει αδιάφορη ούτε την Ελλάδα, η οποία στηρίζει κρίσιμα την ασφάλειά της στη διατλαντική σταθερότητα.
Ουκρανία: ψυχρός υπολογισμός, όχι στρατόπεδα
Ο Trump δεν στηρίζει πραγματικά την Ουκρανία, αλλά ούτε «παίζει» με το μέρος της Ρωσίας. Κινείται κυνικά: λίγη βοήθεια στο Κίεβο για λόγους ισορροπίας, ευγένειες προς τον Πούτιν για λόγους ισχύος.
Η αμερικανική πολιτική δεν καθορίζεται πλέον από αξίες ή κοινή γνώμη, αλλά αποκλειστικά από την κρίση ενός προέδρου που δεν διστάζει να αγνοήσει ακόμη και το Κογκρέσο.
Γροιλανδία, Βενεζουέλα και το όριο της απομόνωσης
Το στρατόπεδο MAGA είναι διχασμένο. Οι πιο σκληροπυρηνικοί απολαμβάνουν την επιθετική στάση και τα «χτυπήματα στο τραπέζι». Όμως σχέδια όπως η προσάρτηση της Γροιλανδίας δεν βρίσκουν ευρεία στήριξη ούτε στο πολιτικό σύστημα ούτε στην κοινωνία.
Αν ο Τραμπ περάσει από τις απειλές στην πράξη, κινδυνεύει να βρεθεί απομονωμένος — και τότε, η παγκόσμια αστάθεια θα περάσει σε νέο, επικίνδυνο στάδιο.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών