«Η ΕΕ πρέπει να γίνει γνήσια ομοσπονδία για να σταματήσει την παρακμή», είπε ο Draghi
Τον κώδωνα του κινδύνου για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης έκρουσε ο Mario Draghi, υποστηρίζοντας ότι η ΕΕ κινδυνεύει να βρεθεί ταυτόχρονα υποταγμένη, διχασμένη και αποβιομηχανοποιημένη, εάν δεν προχωρήσει σε βαθύτερη ενοποίηση και δεν μετασχηματιστεί σε μια «γνήσια ομοσπονδία».
Μιλώντας στο βελγικό πανεπιστήμιο KU Leuven, όπου αναγορεύθηκε επίτιμος διδάκτορας, ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας και πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας υποστήριξε ότι το σημερινό διεθνές σύστημα έχει πλέον καταρρεύσει και ότι η Ευρώπη οφείλει να απαντήσει με θεσμική και πολιτική εμβάθυνση.
«Η ισχύς απαιτεί η Ευρώπη να μεταβεί από τη συνομοσπονδία στην ομοσπονδία», τόνισε ο Draghi, σημειώνοντας ότι η παγκόσμια τάξη πραγμάτων είναι «πλέον ανενεργή».
Η κατάρρευση της παγκόσμιας τάξης
Στην ομιλία του, ο Mario Draghi απέδωσε την αρχή της αποδόμησης του παγκόσμιου συστήματος στην ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου και στην απόφαση της Δύσης να ενισχύσει το εμπόριο με ένα κράτος που «είχε φιλοδοξίες να εξελιχθεί σε ξεχωριστό πόλο ισχύος».
Η εξέλιξη αυτή, όπως είπε, προετοίμασε το έδαφος για την πολιτική αντίδραση που βιώνουμε σήμερα και οδήγησε σε «έναν κόσμο με λιγότερο εμπόριο και πιο αδύναμους κανόνες» — μια πραγματικότητα επώδυνη, αλλά όχι από μόνη της απειλητική.
«Η απειλή είναι αυτό που τη διαδέχεται», υπογράμμισε, αναφερόμενος στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών.
Όπως είπε, οι ΗΠΑ επιβάλλουν δασμούς στην Ευρώπη, απειλούν ευρωπαϊκά εδαφικά συμφέροντα και —για πρώτη φορά— καθιστούν σαφές ότι θεωρούν τον πολιτικό κατακερματισμό της Ευρώπης ως στοιχείο που εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους.
Η πίεση από την Κίνα και τα αδύναμα σημεία της ΕΕ
Παράλληλα, ο Draghi σημείωσε ότι η Κίνα εξακολουθεί να ελέγχει κρίσιμους κόμβους των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού και είναι πρόθυμη να αξιοποιήσει αυτή την ισχύ, «πλημμυρίζοντας τις αγορές, περιορίζοντας κρίσιμες εισροές και μετακυλίοντας το κόστος των δικών της ανισορροπιών στους άλλους».
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν μπορεί να βασίζεται απλώς στη συνένωση μικρών κρατών.
«Η ομαδοποίηση μικρών χωρών δεν δημιουργεί αυτομάτως έναν ισχυρό γεωπολιτικό παίκτη», προειδοποίησε.
«Πραγματιστικός ομοσπονδισμός»
Ο Mario Draghi υποστήριξε ότι όπου η Ευρώπη έχει ήδη ομοσπονδιοποιηθεί —στο εμπόριο, στον ανταγωνισμό, στην ενιαία αγορά και στη νομισματική πολιτική— «γίνεται σεβαστή ως δύναμη και μπορεί να διαπραγματεύεται ενιαία».
Ως παράδειγμα, ανέφερε τις πρόσφατες εμπορικές συμφωνίες με την Ινδία και χώρες της Λατινικής Αμερικής.
Αντίθετα, σε τομείς όπως η άμυνα, η βιομηχανική πολιτική και η εξωτερική πολιτική, η ΕΕ αντιμετωπίζεται «ως μια χαλαρή ένωση μεσαίων κρατών, ευάλωτων στη διάσπαση και στον κατακερματισμό».
Τη λύση, όπως είπε, αποτελεί ένας «πραγματιστικός ομοσπονδισμός», που θα σπάσει το σημερινό αδιέξοδο χωρίς να υποτάσσει τα κράτη-μέλη.
Το μοντέλο που περιέγραψε προβλέπει εθελοντική συμμετοχή, με ανοιχτή πόρτα για όσους επιθυμούν να ενταχθούν, αλλά όχι για εκείνους που υπονομεύουν τον κοινό στόχο.
Ως επιτυχημένο παράδειγμα ανέφερε το ευρώ, υπενθυμίζοντας ότι κάποια κράτη συμμετείχαν από την αρχή, ενώ άλλα εντάχθηκαν αργότερα.
Το δίλημμα της Ευρώπης
Κλείνοντας, ο Mario Draghi έθεσε το κεντρικό στρατηγικό ερώτημα για το μέλλον της ΕΕ:
«Οι Ευρωπαίοι είναι οι μόνοι, ανάμεσα σε όσους βρίσκονται ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα, που έχουν τη δυνατότητα να γίνουν οι ίδιοι μια πραγματική δύναμη.
Το ερώτημα είναι αν θα παραμείνουμε απλώς μια μεγάλη αγορά, υποκείμενη στις προτεραιότητες των άλλων, ή αν θα κάνουμε τα αναγκαία βήματα για να γίνουμε μία ενιαία ισχύς».
«Μια Ευρώπη που δεν μπορεί να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της», κατέληξε, «δεν θα μπορέσει να διατηρήσει για πολύ καιρό ούτε τις αξίες της».
www.bankingnews.gr
Μιλώντας στο βελγικό πανεπιστήμιο KU Leuven, όπου αναγορεύθηκε επίτιμος διδάκτορας, ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας και πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας υποστήριξε ότι το σημερινό διεθνές σύστημα έχει πλέον καταρρεύσει και ότι η Ευρώπη οφείλει να απαντήσει με θεσμική και πολιτική εμβάθυνση.
«Η ισχύς απαιτεί η Ευρώπη να μεταβεί από τη συνομοσπονδία στην ομοσπονδία», τόνισε ο Draghi, σημειώνοντας ότι η παγκόσμια τάξη πραγμάτων είναι «πλέον ανενεργή».
Η κατάρρευση της παγκόσμιας τάξης
Στην ομιλία του, ο Mario Draghi απέδωσε την αρχή της αποδόμησης του παγκόσμιου συστήματος στην ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου και στην απόφαση της Δύσης να ενισχύσει το εμπόριο με ένα κράτος που «είχε φιλοδοξίες να εξελιχθεί σε ξεχωριστό πόλο ισχύος».
Η εξέλιξη αυτή, όπως είπε, προετοίμασε το έδαφος για την πολιτική αντίδραση που βιώνουμε σήμερα και οδήγησε σε «έναν κόσμο με λιγότερο εμπόριο και πιο αδύναμους κανόνες» — μια πραγματικότητα επώδυνη, αλλά όχι από μόνη της απειλητική.
«Η απειλή είναι αυτό που τη διαδέχεται», υπογράμμισε, αναφερόμενος στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών.
Όπως είπε, οι ΗΠΑ επιβάλλουν δασμούς στην Ευρώπη, απειλούν ευρωπαϊκά εδαφικά συμφέροντα και —για πρώτη φορά— καθιστούν σαφές ότι θεωρούν τον πολιτικό κατακερματισμό της Ευρώπης ως στοιχείο που εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους.
Η πίεση από την Κίνα και τα αδύναμα σημεία της ΕΕ
Παράλληλα, ο Draghi σημείωσε ότι η Κίνα εξακολουθεί να ελέγχει κρίσιμους κόμβους των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού και είναι πρόθυμη να αξιοποιήσει αυτή την ισχύ, «πλημμυρίζοντας τις αγορές, περιορίζοντας κρίσιμες εισροές και μετακυλίοντας το κόστος των δικών της ανισορροπιών στους άλλους».
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν μπορεί να βασίζεται απλώς στη συνένωση μικρών κρατών.
«Η ομαδοποίηση μικρών χωρών δεν δημιουργεί αυτομάτως έναν ισχυρό γεωπολιτικό παίκτη», προειδοποίησε.
«Πραγματιστικός ομοσπονδισμός»
Ο Mario Draghi υποστήριξε ότι όπου η Ευρώπη έχει ήδη ομοσπονδιοποιηθεί —στο εμπόριο, στον ανταγωνισμό, στην ενιαία αγορά και στη νομισματική πολιτική— «γίνεται σεβαστή ως δύναμη και μπορεί να διαπραγματεύεται ενιαία».
Ως παράδειγμα, ανέφερε τις πρόσφατες εμπορικές συμφωνίες με την Ινδία και χώρες της Λατινικής Αμερικής.
Αντίθετα, σε τομείς όπως η άμυνα, η βιομηχανική πολιτική και η εξωτερική πολιτική, η ΕΕ αντιμετωπίζεται «ως μια χαλαρή ένωση μεσαίων κρατών, ευάλωτων στη διάσπαση και στον κατακερματισμό».
Τη λύση, όπως είπε, αποτελεί ένας «πραγματιστικός ομοσπονδισμός», που θα σπάσει το σημερινό αδιέξοδο χωρίς να υποτάσσει τα κράτη-μέλη.
Το μοντέλο που περιέγραψε προβλέπει εθελοντική συμμετοχή, με ανοιχτή πόρτα για όσους επιθυμούν να ενταχθούν, αλλά όχι για εκείνους που υπονομεύουν τον κοινό στόχο.
Ως επιτυχημένο παράδειγμα ανέφερε το ευρώ, υπενθυμίζοντας ότι κάποια κράτη συμμετείχαν από την αρχή, ενώ άλλα εντάχθηκαν αργότερα.
Το δίλημμα της Ευρώπης
Κλείνοντας, ο Mario Draghi έθεσε το κεντρικό στρατηγικό ερώτημα για το μέλλον της ΕΕ:
«Οι Ευρωπαίοι είναι οι μόνοι, ανάμεσα σε όσους βρίσκονται ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα, που έχουν τη δυνατότητα να γίνουν οι ίδιοι μια πραγματική δύναμη.
Το ερώτημα είναι αν θα παραμείνουμε απλώς μια μεγάλη αγορά, υποκείμενη στις προτεραιότητες των άλλων, ή αν θα κάνουμε τα αναγκαία βήματα για να γίνουμε μία ενιαία ισχύς».
«Μια Ευρώπη που δεν μπορεί να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της», κατέληξε, «δεν θα μπορέσει να διατηρήσει για πολύ καιρό ούτε τις αξίες της».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών