Σαρωτικές αλλαγές στα επιδόματα λοχείας, μητρότητας - Έως και πενταπλάσια τα νέα επιδόματα

Σαρωτικές αλλαγές στο επίδομα μητρότητας και λοχείας για χιλιάδες εργαζόμενες, το οποίο διπλασιάζεται και σε ορισμένες περιπτώσεις πενταπλασιάζεται -σε ασφαλισμένες σε ΟΓΑ και Ταμεία Επιστημόνων (ΕΕΤΑ)- έρχονται μέσα στο επόμενο δίμηνο, με σχετική τροπολογία που ετοιμάζει η ηγεσία του υπουργείου Εργασίας.
Σήμερα, το ύψος του επιδόματος μητρότητας διαφοροποιείται ανάλογα με τις ασφαλιστικές αποδοχές και τη συνολική ασφαλιστική ιστορία της κάθε δικαιούχου.
Για παράδειγμα, σε μεικτό μισθό 1.200 ευρώ, ο ΕΦΚΑ καταβάλλει 880 ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στον κατώτατο μισθό, ενώ ο εργοδότης καλύπτει το υπόλοιπο των 320 ευρώ.
Σήμερα εξαιρούνται οι ασφαλισμένες υπάλληλοι του Δημοσίου, οι ασφαλισμένες στο ΤΑΠ-ΔΕΗ, καθώς ο κανονισμός υγείας του Ταμείου δεν προβλέπει τη συγκεκριμένη παροχή και οι ασφαλισμένες στο ΤΑΠ-ΟΤΕ, δεδομένου ότι στην περίπτωσή τους οι αποδοχές καταβάλλονται απευθείας από τον εργοδότη.

Φραγμός στις διαφοροποιήσεις

Με τις αλλαγές θα μπει φραγμός στις μεγάλες διαφοροποιήσεις που ισχύουν στο καθεστώς καταβολής του επιδόματος κυοφορίας και λοχείας, έτσι ώστε το ύψος της παροχής για τις μισθωτές να μην μεταβάλλεται, αλλά να αλλάζει ριζικά ο επιμερισμός του κόστους μεταξύ ΕΦΚΑ, ΔΥΠΑ και εργοδοτών.
Στις μητέρες μη μισθωτές επιχειρείται μια ουσιαστική αλλαγή, με σημαντική αύξηση των καταβαλλόμενων ποσών, καθώς οι αλλαγές για ενιαίο κανονισμό παροχών στον ΕΦΚΑ έχουν «παγώσει».
Το πιο πιθανό θεωρείται οι αλλαγές αυτές να ενσωματωθούν στο νομοσχέδιο που θα κατατεθεί αρχές Ανοίξεως για τον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης, δηλαδή τα επαγγελματικά ταμεία.
Στόχος είναι η άρση των ανισοτήτων και η εμπέδωση ισονομίας στις παροχές μητρότητας, σε ένα σύστημα που εξακολουθεί να φέρει τα αποτυπώματα του κατακερματισμένου ασφαλιστικού παρελθόντος.

Οι μισθωτές ιδιωτικού τομέα

Σήμερα, όλες οι μισθωτές του ιδιωτικού τομέα λαμβάνουν αποδοχές που αντιστοιχούν σε τέσσερις μήνες άδειας, με εξαίρεση το δημόσιο που είναι πέντε μήνες, αλλά και ο τρόπος χρηματοδότησης διαφέρει ανάλογα με το πρώην ασφαλιστικό καθεστώς.
Στο πρώην ΙΚΑ, το 50% του μισθού καλύπτεται από τον ΕΦΚΑ, το 40% από τη ΔΥΠΑ και το 10% από τον εργοδότη. 
Στο πρώην ΤΑΥΤΕΚΩ καταγράφονται εσωτερικές διαφοροποιήσεις: για τις εργαζόμενες στις Τράπεζες το 100% του μισθού καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ, ενώ για τις μητέρες προερχόμενες από ΔΕΚΟ το σύνολο της δαπάνης βαραίνει τον εργοδότη. Στο ΕΤΑΠ-ΜΜΕ το 100% του μισθού για τέσσερις μήνες καταβάλλεται επίσης από τον ΕΦΚΑ.

Το δημόσιο

Στον δημόσιο τομέα και στις ασφαλισμένες των πρώην ΟΠΑΔ και ΤΥΔΚΥ, προβλέπεται πεντάμηνη άδεια, η οποία καλύπτεται εξ ολοκλήρου από το Δημόσιο ή τους Δήμους ως εργοδότες.
Η επικρατέστερη πρόταση προβλέπει καθολική εφαρμογή του μοντέλου του πρώην ΙΚΑ για όλους τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα.
Συγκεκριμένα, τον πρώτο μήνα άδειας η μητέρα θα λαμβάνει το 50% του μισθού από τον ΕΦΚΑ και το υπόλοιπο 50% από τον εργοδότη. Για τους επόμενους τρεις μήνες, το 50% θα καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ και το υπόλοιπο 50% από τη ΔΥΠΑ. Για τις εργαζόμενες σε Τράπεζες, ΔΕΚΟ και ΜΜΕ δεν αλλάζει το τελικό ποσό που λαμβάνουν, αλλά η πηγή χρηματοδότησης, καθώς το σύστημα επιμερισμού θα εναρμονιστεί με εκείνο του πρώην ΙΚΑ.
Σήμερα, οι ελεύθερες επαγγελματίες του πρώην ΟΑΕΕ λαμβάνουν 150 ευρώ μηνιαίως για τέσσερις μήνες, οι αγρότισσες του πρώην ΟΓΑ μόλις 486 ευρώ εφάπαξ, ενώ οι ασφαλισμένες του πρώην ΕΤΑΑ (μηχανικοί, υγειονομικοί, δικηγόροι και συμβολαιογράφοι) 200 ευρώ τον μήνα για τέσσερις μήνες. Τα ποσά αυτά υπολείπονται σημαντικά των παροχών που λαμβάνουν οι μισθωτές. Για τις μη μισθωτές δεν λαμβάνεται πλήρης μισθός όπως στη μισθωτή, αλλάδιαμορφώνεται επίδομα από τον e-ΕΦΚΑ με βάση το ασφαλιστικό ιστορικό.
Σε αυτή την περίπτωση η διόρθωση θα είναι μεγάλη ώστε, αγρότισσες, ελεύθερες επαγγελματίες και γιατρίνες, δικηγορίνες, μηχανικοί να προσεγγίζουν τα 1.000 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση η καταβολή θα γίνεται από ΔΥΠΑ και ΕΦΚΑ.

Αντώνης Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr