Παρά τις δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας, βρετανικές ασφαλιστικές εταιρείες διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο στη συνέχιση των ρωσικών εξαγωγών άνθρακα, ασφαλίζοντας πάνω από 100 εκατομμύρια τόνους το 2025 και επιτρέποντας στη Μόσχα να διατηρήσει ένα κρίσιμο έσοδο για την οικονομία και την πολεμική της μηχανή.
100 εκατ. τόνοι άνθρακα με βρετανική «σφραγίδα»
Σύμφωνα με έρευνα του Centre for Research on Energy and Clean Air (CREA) και του ενεργειακού οργανισμού Montel, βρετανικές εταιρείες ασφάλισαν το 2025 περίπου 100,6 εκατομμύρια τόνους ρωσικού άνθρακα, αξίας σχεδόν 15 δισ. ευρώ. Η ασφαλιστική κάλυψη επέτρεψε στις εξαγωγές να συνεχιστούν απρόσκοπτα, παρά τις απαγορεύσεις εισαγωγών που έχουν επιβάλει η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ηνωμένο Βασίλειο από τα μέσα του 2022.
Πολιτικές αντιδράσεις και κοινοβουλευτική πίεση
Ο βουλευτής του Εργατικού Κόμματος και πρόεδρος της διακομματικής κοινοβουλευτικής ομάδας για την Ουκρανία, Alex Sobel, χαρακτήρισε την κατάσταση «βαθιά ανησυχητική», καλώντας την κυβέρνηση να απαγορεύσει στις βρετανικές εταιρείες την ασφάλιση ρωσικών υδρογονανθράκων.
Όπως υποστηρίζει, η πρακτική αυτή υπονομεύει το πνεύμα των κυρώσεων και συμβάλλει έμμεσα στη χρηματοδότηση της ρωσικής πολεμικής προσπάθειας.
Παρά την απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού άνθρακα από την ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο, οι εξαγωγές της Ρωσίας αυξήθηκαν το 2025 κατά περίπου 8%, φτάνοντας τους 170 εκατομμύρια τόνους, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στη δυνατότητα ασφάλισης και μεταφοράς του άνθρακα προς αγορές εκτός Δύσης.
Το 60% των θαλάσσιων ρωσικών εξαγωγών άνθρακα ασφαλίστηκε από βρετανικές λέσχες Protection and Indemnity (P&I), οι οποίες είναι απαραίτητες για την πρόσβαση πλοίων σε λιμάνια και τη διεξαγωγή διεθνούς εμπορίου. Οι δύο μεγαλύτεροι πάροχοι ήταν ο London P&I Club, με μερίδιο 37%, και η West of England Shipowners, με 36%.
Οι τελικοί προορισμοί του ρωσικού άνθρακα
Οι μεγαλύτερες ποσότητες ρωσικού άνθρακα κατευθύνθηκαν κυρίως προς την Κίνα, ενώ σημαντικές εξαγωγές πραγματοποιήθηκαν επίσης προς την Ινδία, την Τουρκία και τη Νότια Κορέα, αγορές που δεν συμμετέχουν στο δυτικό καθεστώς κυρώσεων.
Αν και ο ρωσικός κλάδος άνθρακα αντιμετωπίζει σοβαρές οικονομικές πιέσεις, με πολλούς παραγωγούς να καταγράφουν καθαρές ζημίες, παραμένει ζωτικής σημασίας για την πολιτική και κοινωνική σταθερότητα περιοχών που εξαρτώνται από τις εξαγωγές. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι χωρίς ασφαλιστική κάλυψη, μεγάλο μέρος της παραγωγής δεν θα μπορούσε να φτάσει στις διεθνείς αγορές, ιδιαίτερα υπό συνθήκες χαμηλών τιμών και υψηλών μεταφορικών κόστους.
Η ασφάλιση ως εργαλείο γεωπολιτικής πίεσης
Παρότι η δραστηριότητα είναι νόμιμη στο Ηνωμένο Βασίλειο, επικριτές τονίζουν ότι η βρετανική ναυτιλιακή ασφάλιση διατηρεί στην πράξη ενεργό έναν τομέα που στηρίζει τη ρωσική οικονομία και, εμμέσως, τη στρατιωτική της ισχύ. Η κυβέρνηση έχει ήδη ανακοινώσει περιορισμούς στην ασφάλιση ρωσικού φυσικού αερίου από το 2027, ωστόσο η υπόθεση του άνθρακα αναζωπυρώνει τη συζήτηση για το αν οι ναυτιλιακές υπηρεσίες θα πρέπει να αποτελέσουν βασικό μοχλό πίεσης στις κυρώσεις κατά της Μόσχας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών