Πώς το Ιράν κατάφερε παρά το τεράστιο πλήγμα που δέχθηκε η ναυτική του δύναμη, να ταπεινώσει τις ΗΠΑ και να είναι αυτό που ελέγχει τα Στενά του Hormuz...
(upd5) Το Ιράν έχει επιδοθεί τις τελευταίες ώρες σε μια πραγματική επίδειξη ισχύος απέναντι στις ΗΠΑ και στον πρόεδρο Trump.
Δεν είναι μόνο ότι αδιαφορεί στις απειλές του Αμερικανού προέδρου και ότι απορρίπτει τις προτάσεις του για διαπραγματεύσεις, είναι ότι αυτό καθίσταται ο ρυθμιστής των εξελίξεων, θέτοντας τους δικούς του όρους για το πώς θα μπορούσαν να επαναρχίσουν οι συνομιλίες…
Πρόκειται για μια πραγματική δύναμη που αναγνωρίζεται πλέον από ολοένα και περισσότερα δυτικά ΜΜΕ…
Για παράδειγμα το CNN αναγνωρίζει πως το Ιράν δεν πρόκειται να υποχωρήσει πρώτο στον οικονομικό πόλεμο με τις ΗΠΑ ενώ και MSNBC αναφέρει πως οι περισσότεροι ειδικοί συγκλίνουν στην άποψη πως το Ιράν έχει μεγαλύτερες αντοχές απέναντι στις ΗΠΑ… μάλιστα υπάρχουν και εκτιμήσεις πως η αμερικανική οικονομία και κοινωνία… θα εκραγεί μόλις η τιμή στη βενζίνη φτάσει τα 5 δολάρια το γαλόνι…
Την ίδια στιγμή, τα ιρανικά τάνκερ σπάνε τον ναυτικό αποκλεισμό των ΗΠΑ ενώ δημοσιεύματα υπογραμμίζουν την τεράστια αντοχή του ναυτικού των Ιρανών, το οποίο παρά το τεράστιο πλήγμα που υπέστη, εξακολουθεί να «πληγώνει» θανάσιμα… την υπερδύναμη και να είναι αυτή που ελέγχει το Στενό του Hormuz...
Πλήγματα στον στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό του Ιράν και το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης έχασαν σημαντικό μέρος των πλοίων τους ήδη μέσα στις πρώτες λίγες ημέρες του πολέμου.
Βυθίστηκε το μεγαλύτερο πλοίο και καμάρι του στόλου — το αεροπλανοφόρο Shahid Bahman Bagheri.
Ως αποτέλεσμα πλήγματος από αντιπλοϊκούς πυραύλους, βυθίστηκε η προηγμένη πλωτή βάση του IRGC Shahid Mahdavi.
Καταστράφηκε το ελικοπτεροφόρο Makran.
Υπέστη σοβαρές ζημιές η πυραυλάκατος κορβέτα Shahid Sayyad Shirazi.
Τέθηκε εκτός λειτουργίας η φρεγάτα Sabalan.
Χτυπήθηκαν επίσης δεξαμενές επισκευής σε αρκετά υποβρύχια.
Ουσιαστικά, το Ιράν έχασε τον μεγαλύτερο μέρος του επιφανειακού του στόλου και τη δυνατότητα προβολής ναυτικής ισχύος πέρα από τον Περσικό Κόλπο.
Οι 4 αιτίες
Οι αιτίες της συντριβής είναι προφανείς.
Πρώτον, οι ΗΠΑ γνώριζαν εκ των προτέρων τις συντεταγμένες των ιρανικών πλοίων χάρη στη δορυφορική και εναέρια αναγνώριση.
Όλα τα σημεία βάσης των μεγάλων μονάδων ήταν γνωστά στο Πεντάγωνο εδώ και καιρό.
Δεύτερον, η «αχίλλειος πτέρνα» του ιρανικού ναυτικού ήταν η απουσία σύγχρονων συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας στα πλοία, ικανών να αποκρούσουν αεροπορικές επιθέσεις.
Τρίτον, οι ΗΠΑ κατέκτησαν αμέσως την αεροπορική υπεροχή λόγω της τεράστιας διαφοράς δυνατοτήτων μεταξύ των αεροποριών των δύο χωρών.
Η ιρανική αεροπορία δεν μπόρεσε πρακτικά να καλύψει τον στόλο.
Τέταρτον, οι Αμερικανοί από την αρχή έπληξαν εντατικά λιμενικές εγκαταστάσεις, ναυπηγεία και κόμβους εφοδιαστικής, γεγονός που κατέστησε την αποκατάσταση και τη μεταστάθμευση του στόλου σχεδόν αδύνατη.
Πάνω από 50 πλοία
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Πενταγώνου και της Κεντρικής Διοίκησης των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ (CENTCOM), τις πρώτες ημέρες της σύγκρουσης οι Αμερικανοί έπληξαν περισσότερα από 50 ιρανικά πολεμικά πλοία.
Συγκεκριμένα, μέσα σε 48 ώρες καταστράφηκαν ή υπέστησαν σοβαρές ζημιές 11 μεγάλα πλοία του Ιρανικού Ναυτικού.
Τότε ο Donald Trump ανακοίνωσε την οριστική νίκη και την πλήρη εξουδετέρωση του στόλου της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ωστόσο, σύντομα η Τεχεράνη απέδειξε ότι δεν σκοπεύει να παραδώσει τον Περσικό Κόλπο στον αντίπαλο.
Και ότι στη μάχη για το Στενό του Hormuz προς το παρόν υπερισχύει των ΗΠΑ.
Δύο αποκλεισμοί
Η Τεχεράνη, υπενθυμίζεται, έκλεισε το Hormuz για τα πλοία μη φιλικών κρατών.
Την περασμένη εβδομάδα, το ναυτικό του IRGC κατέλαβε δύο πλοία που προσπάθησαν να περάσουν από το στενό χωρίς άδεια της Τεχεράνης.
Πρόκειται για τα MSC FRANCESCA υπό σημαία Παναμά και EPAMINODAS υπό σημαία Λιβερίας.
Η ιρανική πλευρά υποστηρίζει ότι αποτελούσαν απειλή για τη ναυτική ασφάλεια και δεν διέθεταν τις απαραίτητες άδειες.
Τα πλοία συνοδεύτηκαν προς τις ιρανικές ακτές.
Λίγο αργότερα, η Τεχεράνη δημοσίευσε και βίντεο από το ρεσάλτο.
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ, που επίσης ανακοίνωσαν τον αποκλεισμό του Στενού, μέχρι στιγμής τον εφαρμόζουν μάλλον μέτρια.
Τουλάχιστον 34 δεξαμενόπλοια και πλοία μεταφοράς φυσικού αερίου κατάφεραν να παρακάμψουν τον αμερικανικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.
Αυτό αναφέρει το Bloomberg, επικαλούμενο στοιχεία της αναλυτικής εταιρείας Vortexa.
Σύμφωνα με αυτά, 19 δεξαμενόπλοια που συνδέονται με το Ιράν εξήλθαν από τον Περσικό Κόλπο, ενώ 15 εισήλθαν σε αυτόν.
Είναι προφανές ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ απλώς δεν διαθέτει επαρκή αριθμό πλοίων στην περιοχή.
Επίσης, σε αυτό επηρεάζουν και άλλοι παράγοντες όπως η απόσταση από τις ίδιες τις ναυτικές βάσεις, η απειλή από ιρανικούς αντιπλοϊκούς πυραύλους - που αναγκάζει τα πλοία να διατηρούν απόσταση από τις ακτές -, η κόπωση των αμερικανικών πληρωμάτων και τα προβλήματα ανεφοδιασμού.
Οι επιτυχίες της Τεχεράνης συνδέονται κυρίως με τη μη συμβατική τακτική χρήσης των διαθέσιμων ναυτικών μέσων.
Για τον αποκλεισμό του Στενού του Hormuz, οι Ιρανοί αξιοποίησαν μια «μικροσκοπική αρμάδα» (mosquito fleet).
Και το Πεντάγωνο δεν μπορεί να της αντιπαραθέσει κάτι αποτελεσματικό, όπως αναφέρουν οι New York Times.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ισλαμική Δημοκρατία εξακολουθεί να διαθέτει χιλιάδες ταχύπλοα σκάφη, εξοπλισμένα με πολυβόλα, αντιπλοϊκούς πυραύλους, τορπίλες και μη επανδρωμένα συστήματα.
Επίθεση ταχύπλοων σκαφών
Η «μικροσκοπική αρμάδα» δρα υπό την αιγίδα του IRGC και όχι του τακτικού στρατού.
Η ακριβής σύνθεση, ο αριθμός, ο εξοπλισμός και οι βάσεις τους παραμένουν απόρρητα.
Ωστόσο, μπορεί ήδη να διαπιστωθεί η τακτική χρήσης τους, η οποία βασίζεται στην αρχή «χτύπα και φύγε».
Τα μικρά σκάφη σταθμεύουν σε παράκτια καταφύγια (συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που έχουν λαξευτεί σε βράχους), απρόσιτα στην εναέρια παρατήρηση.
Στις επιθέσεις κινούνται σε μεγάλες ομάδες από δεκάδες μικρά σκάφη, προσεγγίζοντας τον στόχο σαν σμήνος, από διαφορετικές κατευθύνσεις.
Η δύναμή τους βρίσκεται στον αριθμό και τον αιφνιδιασμό.
Επιτίθενται σε πλοία και στη συνέχεια αποχωρούν ακαριαία, παραμένοντας αόρατα για τους αμερικανικούς δορυφόρους και τα ραντάρ των αντιτορπιλικών.
Τα σκάφη του mosquito fleet
Το Ιράν διαθέτει πολλούς διαφορετικούς τύπους ταχύπλοων σκαφών, αν και αξιόπιστες πληροφορίες υπάρχουν μόνο για λίγους από αυτούς.
Για παράδειγμα, τα Ashura, βασισμένα στα αμερικανικά Boston Whaler, αναπτύσσουν ταχύτητα έως 130 χιλιόμετρα την ώρα και μπορούν να φέρουν διάφορα οπλικά συστήματα — ακόμη και ελαφρούς αντιπλοϊκούς πυραύλους, ικανούς να προκαλέσουν προβλήματα ακόμη και σε αντιτορπιλικό.
Ή τα σκάφη Zolfaghar, κατασκευασμένα κατά το πρότυπο των βορειοκορεατικών τορπιλακάτων IPS 16 και εξοπλισμένα με αντιπλοϊκούς πυραύλους με ημιθωρακισμένη εκρηκτική κεφαλή βάρους περίπου 150 κιλών.
Το Ιράν διαθέτει επίσης «πλωτά» συστήματα πολλαπλών εκτοξευτών ρουκετών — τα σκάφη Seraj, που φέρουν εκτοξευτές 107 ή 122 χιλιοστών.
Εκτός από τα ταχύπλοα, στην ιρανική «μικροσκοπική αρμάδα» μπορούν να ενταχθούν και αρκετές δεκάδες μίνι-υποβρύχια των κλάσεων Ghadir και Nahang, για την καταστροφή των οποίων οι ΗΠΑ δεν έχουν αναφέρει κάτι.
Φυσικά, δεν μπορούν να βυθίσουν ένα αεροπλανοφόρο, ένα αντιτορπιλικό ή ένα μεγάλο δεξαμενόπλοιο, ούτε να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές.
Ωστόσο, το IRGC μπορεί να τα χρησιμοποιήσει για τη μυστική πόντιση θαλάσσιων ναρκών, κάτι που θα περιορίσει σημαντικά την κίνηση στρατιωτικών και εμπορικών πλοίων μέσω του Στενού του Hormuz.
CNN: Το Ιράν θα νικήσει και στον οικονομικό πόλεμο
Το CNN σε δημοσίευμα του αναφέρει ότι το Ιράν, με βάση τις εμπειρίες των προηγούμενων ετών, δεν πρόκειται να υποχωρήσει εύκολα από έναν οικονομικό πόλεμο.
Όπως αναφέρεται, ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ κατά του Ιράν έχει ασκήσει πίεση στη χώρα, οδηγώντας σε αύξηση των τιμών των τροφίμων.
Ωστόσο, εάν οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να συνεχίσουν τον αποκλεισμό για μήνες, οι συνέπειες θα είναι παγκόσμιες και οι τιμές της ενέργειας θα αυξηθούν σημαντικά.
Όπως το Ιράν υφίσταται πιέσεις, έτσι και οι συνεργάτες του Donald Trump γνωρίζουν ότι και ο ίδιος βρίσκεται υπό πίεση.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ αντιμετωπίζει αυξανόμενη εσωτερική αντίδραση στον πόλεμο, καθώς και την προσέγγιση κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών.
Η Τεχεράνη ενδέχεται να έχει υπολογίσει ότι ο Trump θα υποχωρήσει πρώτος.
Θα υποχωρήσουν πρώτες οι ΗΠΑ;
Ένας ειδικός δήλωσε στο CNN: «Το Ιράν έχει ήδη βιώσει την εκστρατεία “μέγιστης πίεσης” κατά την πρώτη θητεία του Trump και αναγκάστηκε να μειώσει στο μισό την παραγωγή πετρελαίου του.
Αν ο αποκλεισμός συνεχιστεί για μήνες, θα επηρεάσει σίγουρα τις οικονομικές προοπτικές του Ιράν, αλλά η εκτίμηση της Τεχεράνης είναι ότι και οι ίδιες οι ΗΠΑ δεν μπορούν να αντέξουν αυτή την πίεση για μεγάλο χρονικό διάστημα».
Ο αποκλεισμός, που ξεκίνησε από τα ιρανικά λιμάνια πριν από περισσότερες από δέκα ημέρες, έχει πλέον επεκταθεί σε παγκόσμιο επίπεδο, με κάθε πλοίο που σχετίζεται με το Ιράν να παρακολουθείται στενά από το αμερικανικό ναυτικό.
Παρά ταύτα, σύμφωνα με ειδικούς, το Ιράν πιθανότατα μπορεί να συνεχίσει την τρέχουσα παραγωγή πετρελαίου για άλλους δύο έως τρεις μήνες.
Διαθέτει ακόμη αποθηκευτικούς χώρους στη στεριά και μπορεί να αυξήσει τη χωρητικότητα χρησιμοποιώντας παροπλισμένα δεξαμενόπλοια.
Ο νότος του Ιράν αποτελεί τη ραχοκοκαλιά του εμπορίου και της οικονομίας της χώρας.
Το νησί Kharg από μόνο του εξάγει περίπου το 90% του ιρανικού αργού πετρελαίου.
Ο ναυτικός αποκλεισμός έχει περιορίσει σημαντικά αυτές τις εγκαταστάσεις, αλλά η σύγκρουση απειλεί επίσης την παγκόσμια προσφορά αλουμινίου, πλαστικών και καουτσούκ.
Η Μέση Ανατολή διακινεί περίπου το 25% του παγκόσμιου πολυπροπυλενίου και το 20% του πολυαιθυλενίου, καθώς και το ένα τέταρτο του θείου και το 15% των λιπασμάτων παγκοσμίως.
Οι Ιρανοί έχουν συνηθίσει – οι Αμερικανοί όχι
Η ιρανική κυβέρνηση δήλωσε ότι δεν υπάρχει έλλειψη αγαθών και ότι η αλυσίδα εφοδιασμού παραμένει ενεργή, με το 85% των αγροτικών προϊόντων και βασικών αγαθών να παράγεται εγχώρια.
Ωστόσο, ενώ πολλοί Αμερικανοί ψηφοφόροι ανησυχούν για την αύξηση της τιμής της βενζίνης, οι Ιρανοί είναι περισσότερο συνηθισμένοι σε τέτοιες δυσκολίες.
Όπως σημείωσε ένας ειδικός: «Ο στόχος της ιρανικής ηγεσίας κατά τη διάρκεια του πολέμου δεν είναι η λειτουργία μιας κανονικής οικονομίας.
Ο στόχος είναι απλώς να συνεχίσει να λειτουργεί η οικονομική μηχανή όσο το δυνατόν περισσότερο και για όσο το δυνατόν περισσότερο — και πιθανότατα μπορούν να το πετύχουν».
Το CNN αναφέρει ότι το κόστος καυσίμων αεροσκαφών έχει διπλασιαστεί, αυξάνοντας σημαντικά τα λειτουργικά έξοδα των αμερικανικών αεροπορικών εταιρειών.
Τα εισιτήρια έχουν αυξηθεί κατά περίπου 20%, ενώ μειώνονται οι λιγότερο κερδοφόρες πτήσεις και εντείνεται η συγκέντρωση της αγοράς.
MSNBC: Οι ΗΠΑ θα υποχωρήσουν μόλις η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια
Οι περισσότεροι αναλυτές εκτιμούν ότι αν η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια, τότε ο Donald Trump ίσως είναι αυτός που θα υποχωρήσει πρώτος.
Σύμφωνα με το MSNBC, έχει ξεκινήσει μια «αναμέτρηση» για το ποια οικονομία — των ΗΠΑ ή του Ιράν — θα αντέξει περισσότερο στον πόλεμο, με τους περισσότερους ειδικούς να θεωρούν ότι το Ιράν έχει σαφές πλεονέκτημα στην αντοχή σε οικονομικές πιέσεις.
1. Μετατόπιση του πεδίου σύγκρουσης στην οικονομία
Ο Dan Pickering, αναλυτής της πετρελαϊκής βιομηχανίας από την εταιρεία Pickering Energy Partners, δήλωσε: «Το πεδίο μάχης έχει προς το παρόν μεταφερθεί από το στρατιωτικό επίπεδο στην οικονομία.
Οι βομβαρδισμοί έχουν σταματήσει και τώρα προσπαθούμε να ασκήσουμε πίεση ο ένας στον άλλο.
Και οι δύο πλευρές δείχνουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απ’ ό,τι αναμενόταν».
2. Πλεονέκτημα του Ιράν στην αντοχή
Η Ellen Wald, πρώην αξιωματούχος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ και συνεργάτης του Atlantic Council, δήλωσε: «Οι Ιρανοί είναι συνηθισμένοι στις θυσίες, επομένως έχουν μεγαλύτερη ικανότητα να αντέχουν οικονομικές δυσκολίες σε σύγκριση με άλλες οικονομίες».
3. «Ωρολογιακή βόμβα» για την οικονομία των ΗΠΑ
Η Barbara Leaf, πρώην αξιωματούχος του State Department, προειδοποίησε ότι υπάρχει μια πιο άμεση απειλή για τις ΗΠΑ: «Aν τα Στενά του Hormuz παραμείνουν κλειστά μέχρι το τέλος Απριλίου, οι ελλείψεις καυσίμων και λιπασμάτων που ήδη εμφανίζονται στην Ασία θα μεταφερθούν στις ΗΠΑ ως αυξήσεις τιμών».
Ο Pickering πρόσθεσε ότι αν η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια ανά γαλόνι — κάτι που μπορεί να συμβεί μέσα σε έναν ή δύο μήνες — ο Trump ίσως αναγκαστεί να αλλάξει πορεία.
Το Ιράν ελέγχει πλήρως το Hormuz
Τα περισσότερα πλοία που διέσχισαν το Στενό του Hormuz τις τελευταίες ημέρες ακολούθησαν διαδρομή που είχε καθοριστεί από τις ιρανικές αρχές, ενώ περίπου τα μισά από αυτά φόρτωσαν σε ιρανικά λιμάνια, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα ναυτιλιακής κίνησης.
Όπως μεταδίδει το CNN, αυτό έρχεται σε αντίθεση με τον αμερικανικό αποκλεισμό, ο οποίος έχει στόχο να αποτρέψει τα πλοία από το να χρησιμοποιούν ιρανικά λιμάνια.
Αμερικανικές παρεμβάσεις σε ιρανικά πλοία έχουν σημειωθεί πέρα από το Στενό.
Παραμένει ασαφές αν κάποιο από τα πλοία που αναχώρησαν από το Ιράν έχει αναχαιτιστεί.
Δεκαεπτά πλοία καταγράφηκαν να διέρχονται από το στενό μεταξύ Παρασκευής 24/4 και Κυριακής 26/4, σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών πληροφοριών Kpler — ανάμεσά τους τέσσερα μεγάλα φορτωμένα δεξαμενόπλοια.
Δύο από αυτά είχαν αποπλεύσει από ιρανικά λιμάνια και δύο από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Το μεγαλύτερο, σύμφωνα με την Kpler, ήταν το ελληνικών συμφερόντων Jiaolong, το οποίο αναχώρησε από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα την Παρασκευή και έφτασε τη Δευτέρα στο ινδικό λιμάνι της Sikka.
Η κυκλοφορία μέσω του Hormuz τους τελευταίους δύο μήνες βρίσκεται περίπου στο 5% του ημερήσιου μέσου όρου πριν από τον πόλεμο, προκαλώντας ελλείψεις σε διυλισμένα προϊόντα, ιδιαίτερα στην Ασία.
Το Ιράν έχει δηλώσει ότι θα διατηρήσει τον έλεγχο του Στενού, ενώ οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν αποκλεισμό της ναυτιλίας προς και από ιρανικά λιμάνια στις 13 Απριλίου.
Από τότε, ο αμερικανικός στρατός έχει επιβιβαστεί σε τουλάχιστον δύο πλοία και δηλώνει ότι έχει αναχαιτίσει 38.
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Scott Bessent, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το Ιράν σύντομα θα αναγκαστεί να σταματήσει την παραγωγή αργού πετρελαίου λόγω έλλειψης αποθηκευτικών χώρων και εξαγωγικών οδών.
Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αρνήθηκαν ότι η χώρα αντιμετωπίζει έλλειψη αποθηκευτικής ικανότητας για το πετρέλαιό της.
Καθώς η παράλυση του Στενού συνεχίζεται, η Goldman Sachs αύξησε την πρόβλεψή της για την τιμή του πετρελαίου Brent στο τέταρτο τρίμηνο του έτους στα 90 δολάρια το βαρέλι.
Μήνυμα από IRGC: Ο Άξονας της Αντίστασης είναι πιο ενωμένος από ποτέ
Ο διοικητής της Δύναμης Quds των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, Esmaeil Qaani, δήλωσε ότι το «μέτωπο της αντίστασης» είναι σήμερα πιο ενωμένο και συνεκτικό από ποτέ, τονίζοντας τη συνεχιζόμενη υποστήριξη προς βασικά του στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης της Hezbollah στον Λίβανο.
Σε μήνυμα που δημοσίευσε στον λογαριασμό του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Qaani ανέφερε ότι η ενότητα και η συνοχή στο σύνολο του μετώπου της αντίστασης έχουν ενισχυθεί περισσότερο από ποτέ, προσθέτοντας ότι η τρέχουσα προτεραιότητα είναι η στήριξη της Hezbollah και άλλων συνιστωσών του μετώπου.
Πρόσθεσε επίσης ότι η ιστορία δείχνει πως το «σιωνιστικό καθεστώς» δεν έχει καταφέρει τις τελευταίες δεκαετίες να ολοκληρώσει κάποιον πόλεμο επιτυγχάνοντας τους στόχους του, υπογραμμίζοντας ότι οι εξελίξεις στον νότιο Λίβανο αποτελούν συνέχεια αυτού του ιστορικού μοτίβου αποτυχίας.
www.bankingnews.gr
Δεν είναι μόνο ότι αδιαφορεί στις απειλές του Αμερικανού προέδρου και ότι απορρίπτει τις προτάσεις του για διαπραγματεύσεις, είναι ότι αυτό καθίσταται ο ρυθμιστής των εξελίξεων, θέτοντας τους δικούς του όρους για το πώς θα μπορούσαν να επαναρχίσουν οι συνομιλίες…
Πρόκειται για μια πραγματική δύναμη που αναγνωρίζεται πλέον από ολοένα και περισσότερα δυτικά ΜΜΕ…
Για παράδειγμα το CNN αναγνωρίζει πως το Ιράν δεν πρόκειται να υποχωρήσει πρώτο στον οικονομικό πόλεμο με τις ΗΠΑ ενώ και MSNBC αναφέρει πως οι περισσότεροι ειδικοί συγκλίνουν στην άποψη πως το Ιράν έχει μεγαλύτερες αντοχές απέναντι στις ΗΠΑ… μάλιστα υπάρχουν και εκτιμήσεις πως η αμερικανική οικονομία και κοινωνία… θα εκραγεί μόλις η τιμή στη βενζίνη φτάσει τα 5 δολάρια το γαλόνι…
Την ίδια στιγμή, τα ιρανικά τάνκερ σπάνε τον ναυτικό αποκλεισμό των ΗΠΑ ενώ δημοσιεύματα υπογραμμίζουν την τεράστια αντοχή του ναυτικού των Ιρανών, το οποίο παρά το τεράστιο πλήγμα που υπέστη, εξακολουθεί να «πληγώνει» θανάσιμα… την υπερδύναμη και να είναι αυτή που ελέγχει το Στενό του Hormuz...
Πλήγματα στον στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό του Ιράν και το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης έχασαν σημαντικό μέρος των πλοίων τους ήδη μέσα στις πρώτες λίγες ημέρες του πολέμου.
Βυθίστηκε το μεγαλύτερο πλοίο και καμάρι του στόλου — το αεροπλανοφόρο Shahid Bahman Bagheri.
Ως αποτέλεσμα πλήγματος από αντιπλοϊκούς πυραύλους, βυθίστηκε η προηγμένη πλωτή βάση του IRGC Shahid Mahdavi.
Καταστράφηκε το ελικοπτεροφόρο Makran.
Υπέστη σοβαρές ζημιές η πυραυλάκατος κορβέτα Shahid Sayyad Shirazi.
Τέθηκε εκτός λειτουργίας η φρεγάτα Sabalan.
Χτυπήθηκαν επίσης δεξαμενές επισκευής σε αρκετά υποβρύχια.
Ουσιαστικά, το Ιράν έχασε τον μεγαλύτερο μέρος του επιφανειακού του στόλου και τη δυνατότητα προβολής ναυτικής ισχύος πέρα από τον Περσικό Κόλπο.
Οι 4 αιτίες
Οι αιτίες της συντριβής είναι προφανείς.
Πρώτον, οι ΗΠΑ γνώριζαν εκ των προτέρων τις συντεταγμένες των ιρανικών πλοίων χάρη στη δορυφορική και εναέρια αναγνώριση.
Όλα τα σημεία βάσης των μεγάλων μονάδων ήταν γνωστά στο Πεντάγωνο εδώ και καιρό.
Δεύτερον, η «αχίλλειος πτέρνα» του ιρανικού ναυτικού ήταν η απουσία σύγχρονων συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας στα πλοία, ικανών να αποκρούσουν αεροπορικές επιθέσεις.
Τρίτον, οι ΗΠΑ κατέκτησαν αμέσως την αεροπορική υπεροχή λόγω της τεράστιας διαφοράς δυνατοτήτων μεταξύ των αεροποριών των δύο χωρών.
Η ιρανική αεροπορία δεν μπόρεσε πρακτικά να καλύψει τον στόλο.
Τέταρτον, οι Αμερικανοί από την αρχή έπληξαν εντατικά λιμενικές εγκαταστάσεις, ναυπηγεία και κόμβους εφοδιαστικής, γεγονός που κατέστησε την αποκατάσταση και τη μεταστάθμευση του στόλου σχεδόν αδύνατη.
Πάνω από 50 πλοία
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Πενταγώνου και της Κεντρικής Διοίκησης των Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ (CENTCOM), τις πρώτες ημέρες της σύγκρουσης οι Αμερικανοί έπληξαν περισσότερα από 50 ιρανικά πολεμικά πλοία.
Συγκεκριμένα, μέσα σε 48 ώρες καταστράφηκαν ή υπέστησαν σοβαρές ζημιές 11 μεγάλα πλοία του Ιρανικού Ναυτικού.
Τότε ο Donald Trump ανακοίνωσε την οριστική νίκη και την πλήρη εξουδετέρωση του στόλου της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ωστόσο, σύντομα η Τεχεράνη απέδειξε ότι δεν σκοπεύει να παραδώσει τον Περσικό Κόλπο στον αντίπαλο.
Και ότι στη μάχη για το Στενό του Hormuz προς το παρόν υπερισχύει των ΗΠΑ.
Δύο αποκλεισμοί
Η Τεχεράνη, υπενθυμίζεται, έκλεισε το Hormuz για τα πλοία μη φιλικών κρατών.
Την περασμένη εβδομάδα, το ναυτικό του IRGC κατέλαβε δύο πλοία που προσπάθησαν να περάσουν από το στενό χωρίς άδεια της Τεχεράνης.
Πρόκειται για τα MSC FRANCESCA υπό σημαία Παναμά και EPAMINODAS υπό σημαία Λιβερίας.
Η ιρανική πλευρά υποστηρίζει ότι αποτελούσαν απειλή για τη ναυτική ασφάλεια και δεν διέθεταν τις απαραίτητες άδειες.
Τα πλοία συνοδεύτηκαν προς τις ιρανικές ακτές.
Λίγο αργότερα, η Τεχεράνη δημοσίευσε και βίντεο από το ρεσάλτο.
Δεν τα καταφέρνουν οι ΑμερικανοίIran släpper video från beslagtaget grekiskt containerfartyg
— Existenz.se (@Existenzse) April 27, 2026
Iran har publicerat bilder infrån det grekiskt styrda containerfartyget Epaminondas i Hormuzsundet.
Källa: PressTV pic.twitter.com/jG0atvZSjl
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ, που επίσης ανακοίνωσαν τον αποκλεισμό του Στενού, μέχρι στιγμής τον εφαρμόζουν μάλλον μέτρια.
Τουλάχιστον 34 δεξαμενόπλοια και πλοία μεταφοράς φυσικού αερίου κατάφεραν να παρακάμψουν τον αμερικανικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.
Αυτό αναφέρει το Bloomberg, επικαλούμενο στοιχεία της αναλυτικής εταιρείας Vortexa.
Σύμφωνα με αυτά, 19 δεξαμενόπλοια που συνδέονται με το Ιράν εξήλθαν από τον Περσικό Κόλπο, ενώ 15 εισήλθαν σε αυτόν.
Είναι προφανές ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ απλώς δεν διαθέτει επαρκή αριθμό πλοίων στην περιοχή.
Επίσης, σε αυτό επηρεάζουν και άλλοι παράγοντες όπως η απόσταση από τις ίδιες τις ναυτικές βάσεις, η απειλή από ιρανικούς αντιπλοϊκούς πυραύλους - που αναγκάζει τα πλοία να διατηρούν απόσταση από τις ακτές -, η κόπωση των αμερικανικών πληρωμάτων και τα προβλήματα ανεφοδιασμού.
Οι επιτυχίες της Τεχεράνης συνδέονται κυρίως με τη μη συμβατική τακτική χρήσης των διαθέσιμων ναυτικών μέσων.
Για τον αποκλεισμό του Στενού του Hormuz, οι Ιρανοί αξιοποίησαν μια «μικροσκοπική αρμάδα» (mosquito fleet).
Και το Πεντάγωνο δεν μπορεί να της αντιπαραθέσει κάτι αποτελεσματικό, όπως αναφέρουν οι New York Times.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ισλαμική Δημοκρατία εξακολουθεί να διαθέτει χιλιάδες ταχύπλοα σκάφη, εξοπλισμένα με πολυβόλα, αντιπλοϊκούς πυραύλους, τορπίλες και μη επανδρωμένα συστήματα.
Επίθεση ταχύπλοων σκαφών
Η «μικροσκοπική αρμάδα» δρα υπό την αιγίδα του IRGC και όχι του τακτικού στρατού.
Η ακριβής σύνθεση, ο αριθμός, ο εξοπλισμός και οι βάσεις τους παραμένουν απόρρητα.
Ωστόσο, μπορεί ήδη να διαπιστωθεί η τακτική χρήσης τους, η οποία βασίζεται στην αρχή «χτύπα και φύγε».
Τα μικρά σκάφη σταθμεύουν σε παράκτια καταφύγια (συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που έχουν λαξευτεί σε βράχους), απρόσιτα στην εναέρια παρατήρηση.
Στις επιθέσεις κινούνται σε μεγάλες ομάδες από δεκάδες μικρά σκάφη, προσεγγίζοντας τον στόχο σαν σμήνος, από διαφορετικές κατευθύνσεις.
Η δύναμή τους βρίσκεται στον αριθμό και τον αιφνιδιασμό.
Επιτίθενται σε πλοία και στη συνέχεια αποχωρούν ακαριαία, παραμένοντας αόρατα για τους αμερικανικούς δορυφόρους και τα ραντάρ των αντιτορπιλικών.
Τα σκάφη του mosquito fleet
Το Ιράν διαθέτει πολλούς διαφορετικούς τύπους ταχύπλοων σκαφών, αν και αξιόπιστες πληροφορίες υπάρχουν μόνο για λίγους από αυτούς.
Για παράδειγμα, τα Ashura, βασισμένα στα αμερικανικά Boston Whaler, αναπτύσσουν ταχύτητα έως 130 χιλιόμετρα την ώρα και μπορούν να φέρουν διάφορα οπλικά συστήματα — ακόμη και ελαφρούς αντιπλοϊκούς πυραύλους, ικανούς να προκαλέσουν προβλήματα ακόμη και σε αντιτορπιλικό.
Ή τα σκάφη Zolfaghar, κατασκευασμένα κατά το πρότυπο των βορειοκορεατικών τορπιλακάτων IPS 16 και εξοπλισμένα με αντιπλοϊκούς πυραύλους με ημιθωρακισμένη εκρηκτική κεφαλή βάρους περίπου 150 κιλών.
Το Ιράν διαθέτει επίσης «πλωτά» συστήματα πολλαπλών εκτοξευτών ρουκετών — τα σκάφη Seraj, που φέρουν εκτοξευτές 107 ή 122 χιλιοστών.
Εκτός από τα ταχύπλοα, στην ιρανική «μικροσκοπική αρμάδα» μπορούν να ενταχθούν και αρκετές δεκάδες μίνι-υποβρύχια των κλάσεων Ghadir και Nahang, για την καταστροφή των οποίων οι ΗΠΑ δεν έχουν αναφέρει κάτι.
Φυσικά, δεν μπορούν να βυθίσουν ένα αεροπλανοφόρο, ένα αντιτορπιλικό ή ένα μεγάλο δεξαμενόπλοιο, ούτε να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές.
Ωστόσο, το IRGC μπορεί να τα χρησιμοποιήσει για τη μυστική πόντιση θαλάσσιων ναρκών, κάτι που θα περιορίσει σημαντικά την κίνηση στρατιωτικών και εμπορικών πλοίων μέσω του Στενού του Hormuz.
CNN: Το Ιράν θα νικήσει και στον οικονομικό πόλεμο
Το CNN σε δημοσίευμα του αναφέρει ότι το Ιράν, με βάση τις εμπειρίες των προηγούμενων ετών, δεν πρόκειται να υποχωρήσει εύκολα από έναν οικονομικό πόλεμο.
Όπως αναφέρεται, ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ κατά του Ιράν έχει ασκήσει πίεση στη χώρα, οδηγώντας σε αύξηση των τιμών των τροφίμων.
Ωστόσο, εάν οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να συνεχίσουν τον αποκλεισμό για μήνες, οι συνέπειες θα είναι παγκόσμιες και οι τιμές της ενέργειας θα αυξηθούν σημαντικά.
Όπως το Ιράν υφίσταται πιέσεις, έτσι και οι συνεργάτες του Donald Trump γνωρίζουν ότι και ο ίδιος βρίσκεται υπό πίεση.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ αντιμετωπίζει αυξανόμενη εσωτερική αντίδραση στον πόλεμο, καθώς και την προσέγγιση κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών.
Η Τεχεράνη ενδέχεται να έχει υπολογίσει ότι ο Trump θα υποχωρήσει πρώτος.
Θα υποχωρήσουν πρώτες οι ΗΠΑ;
Ένας ειδικός δήλωσε στο CNN: «Το Ιράν έχει ήδη βιώσει την εκστρατεία “μέγιστης πίεσης” κατά την πρώτη θητεία του Trump και αναγκάστηκε να μειώσει στο μισό την παραγωγή πετρελαίου του.
Αν ο αποκλεισμός συνεχιστεί για μήνες, θα επηρεάσει σίγουρα τις οικονομικές προοπτικές του Ιράν, αλλά η εκτίμηση της Τεχεράνης είναι ότι και οι ίδιες οι ΗΠΑ δεν μπορούν να αντέξουν αυτή την πίεση για μεγάλο χρονικό διάστημα».
Ο αποκλεισμός, που ξεκίνησε από τα ιρανικά λιμάνια πριν από περισσότερες από δέκα ημέρες, έχει πλέον επεκταθεί σε παγκόσμιο επίπεδο, με κάθε πλοίο που σχετίζεται με το Ιράν να παρακολουθείται στενά από το αμερικανικό ναυτικό.
Παρά ταύτα, σύμφωνα με ειδικούς, το Ιράν πιθανότατα μπορεί να συνεχίσει την τρέχουσα παραγωγή πετρελαίου για άλλους δύο έως τρεις μήνες.
Διαθέτει ακόμη αποθηκευτικούς χώρους στη στεριά και μπορεί να αυξήσει τη χωρητικότητα χρησιμοποιώντας παροπλισμένα δεξαμενόπλοια.
Ο νότος του Ιράν αποτελεί τη ραχοκοκαλιά του εμπορίου και της οικονομίας της χώρας.
Το νησί Kharg από μόνο του εξάγει περίπου το 90% του ιρανικού αργού πετρελαίου.
Ο ναυτικός αποκλεισμός έχει περιορίσει σημαντικά αυτές τις εγκαταστάσεις, αλλά η σύγκρουση απειλεί επίσης την παγκόσμια προσφορά αλουμινίου, πλαστικών και καουτσούκ.
Η Μέση Ανατολή διακινεί περίπου το 25% του παγκόσμιου πολυπροπυλενίου και το 20% του πολυαιθυλενίου, καθώς και το ένα τέταρτο του θείου και το 15% των λιπασμάτων παγκοσμίως.
Οι Ιρανοί έχουν συνηθίσει – οι Αμερικανοί όχι
Η ιρανική κυβέρνηση δήλωσε ότι δεν υπάρχει έλλειψη αγαθών και ότι η αλυσίδα εφοδιασμού παραμένει ενεργή, με το 85% των αγροτικών προϊόντων και βασικών αγαθών να παράγεται εγχώρια.
Ωστόσο, ενώ πολλοί Αμερικανοί ψηφοφόροι ανησυχούν για την αύξηση της τιμής της βενζίνης, οι Ιρανοί είναι περισσότερο συνηθισμένοι σε τέτοιες δυσκολίες.
Όπως σημείωσε ένας ειδικός: «Ο στόχος της ιρανικής ηγεσίας κατά τη διάρκεια του πολέμου δεν είναι η λειτουργία μιας κανονικής οικονομίας.
Ο στόχος είναι απλώς να συνεχίσει να λειτουργεί η οικονομική μηχανή όσο το δυνατόν περισσότερο και για όσο το δυνατόν περισσότερο — και πιθανότατα μπορούν να το πετύχουν».
Το CNN αναφέρει ότι το κόστος καυσίμων αεροσκαφών έχει διπλασιαστεί, αυξάνοντας σημαντικά τα λειτουργικά έξοδα των αμερικανικών αεροπορικών εταιρειών.
Τα εισιτήρια έχουν αυξηθεί κατά περίπου 20%, ενώ μειώνονται οι λιγότερο κερδοφόρες πτήσεις και εντείνεται η συγκέντρωση της αγοράς.
MSNBC: Οι ΗΠΑ θα υποχωρήσουν μόλις η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια
Οι περισσότεροι αναλυτές εκτιμούν ότι αν η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια, τότε ο Donald Trump ίσως είναι αυτός που θα υποχωρήσει πρώτος.
Σύμφωνα με το MSNBC, έχει ξεκινήσει μια «αναμέτρηση» για το ποια οικονομία — των ΗΠΑ ή του Ιράν — θα αντέξει περισσότερο στον πόλεμο, με τους περισσότερους ειδικούς να θεωρούν ότι το Ιράν έχει σαφές πλεονέκτημα στην αντοχή σε οικονομικές πιέσεις.
1. Μετατόπιση του πεδίου σύγκρουσης στην οικονομία
Ο Dan Pickering, αναλυτής της πετρελαϊκής βιομηχανίας από την εταιρεία Pickering Energy Partners, δήλωσε: «Το πεδίο μάχης έχει προς το παρόν μεταφερθεί από το στρατιωτικό επίπεδο στην οικονομία.
Οι βομβαρδισμοί έχουν σταματήσει και τώρα προσπαθούμε να ασκήσουμε πίεση ο ένας στον άλλο.
Και οι δύο πλευρές δείχνουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απ’ ό,τι αναμενόταν».
2. Πλεονέκτημα του Ιράν στην αντοχή
Η Ellen Wald, πρώην αξιωματούχος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ και συνεργάτης του Atlantic Council, δήλωσε: «Οι Ιρανοί είναι συνηθισμένοι στις θυσίες, επομένως έχουν μεγαλύτερη ικανότητα να αντέχουν οικονομικές δυσκολίες σε σύγκριση με άλλες οικονομίες».
3. «Ωρολογιακή βόμβα» για την οικονομία των ΗΠΑ
Η Barbara Leaf, πρώην αξιωματούχος του State Department, προειδοποίησε ότι υπάρχει μια πιο άμεση απειλή για τις ΗΠΑ: «Aν τα Στενά του Hormuz παραμείνουν κλειστά μέχρι το τέλος Απριλίου, οι ελλείψεις καυσίμων και λιπασμάτων που ήδη εμφανίζονται στην Ασία θα μεταφερθούν στις ΗΠΑ ως αυξήσεις τιμών».
Ο Pickering πρόσθεσε ότι αν η τιμή της βενζίνης φτάσει τα 5 δολάρια ανά γαλόνι — κάτι που μπορεί να συμβεί μέσα σε έναν ή δύο μήνες — ο Trump ίσως αναγκαστεί να αλλάξει πορεία.
Το Ιράν ελέγχει πλήρως το Hormuz
Τα περισσότερα πλοία που διέσχισαν το Στενό του Hormuz τις τελευταίες ημέρες ακολούθησαν διαδρομή που είχε καθοριστεί από τις ιρανικές αρχές, ενώ περίπου τα μισά από αυτά φόρτωσαν σε ιρανικά λιμάνια, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα ναυτιλιακής κίνησης.
Όπως μεταδίδει το CNN, αυτό έρχεται σε αντίθεση με τον αμερικανικό αποκλεισμό, ο οποίος έχει στόχο να αποτρέψει τα πλοία από το να χρησιμοποιούν ιρανικά λιμάνια.
Αμερικανικές παρεμβάσεις σε ιρανικά πλοία έχουν σημειωθεί πέρα από το Στενό.
Παραμένει ασαφές αν κάποιο από τα πλοία που αναχώρησαν από το Ιράν έχει αναχαιτιστεί.
Δεκαεπτά πλοία καταγράφηκαν να διέρχονται από το στενό μεταξύ Παρασκευής 24/4 και Κυριακής 26/4, σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών πληροφοριών Kpler — ανάμεσά τους τέσσερα μεγάλα φορτωμένα δεξαμενόπλοια.
Δύο από αυτά είχαν αποπλεύσει από ιρανικά λιμάνια και δύο από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Το μεγαλύτερο, σύμφωνα με την Kpler, ήταν το ελληνικών συμφερόντων Jiaolong, το οποίο αναχώρησε από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα την Παρασκευή και έφτασε τη Δευτέρα στο ινδικό λιμάνι της Sikka.
Η κυκλοφορία μέσω του Hormuz τους τελευταίους δύο μήνες βρίσκεται περίπου στο 5% του ημερήσιου μέσου όρου πριν από τον πόλεμο, προκαλώντας ελλείψεις σε διυλισμένα προϊόντα, ιδιαίτερα στην Ασία.
Το Ιράν έχει δηλώσει ότι θα διατηρήσει τον έλεγχο του Στενού, ενώ οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν αποκλεισμό της ναυτιλίας προς και από ιρανικά λιμάνια στις 13 Απριλίου.
Από τότε, ο αμερικανικός στρατός έχει επιβιβαστεί σε τουλάχιστον δύο πλοία και δηλώνει ότι έχει αναχαιτίσει 38.
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Scott Bessent, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το Ιράν σύντομα θα αναγκαστεί να σταματήσει την παραγωγή αργού πετρελαίου λόγω έλλειψης αποθηκευτικών χώρων και εξαγωγικών οδών.
Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αρνήθηκαν ότι η χώρα αντιμετωπίζει έλλειψη αποθηκευτικής ικανότητας για το πετρέλαιό της.
Καθώς η παράλυση του Στενού συνεχίζεται, η Goldman Sachs αύξησε την πρόβλεψή της για την τιμή του πετρελαίου Brent στο τέταρτο τρίμηνο του έτους στα 90 δολάρια το βαρέλι.
Μήνυμα από IRGC: Ο Άξονας της Αντίστασης είναι πιο ενωμένος από ποτέ
Ο διοικητής της Δύναμης Quds των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, Esmaeil Qaani, δήλωσε ότι το «μέτωπο της αντίστασης» είναι σήμερα πιο ενωμένο και συνεκτικό από ποτέ, τονίζοντας τη συνεχιζόμενη υποστήριξη προς βασικά του στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης της Hezbollah στον Λίβανο.
Σε μήνυμα που δημοσίευσε στον λογαριασμό του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Qaani ανέφερε ότι η ενότητα και η συνοχή στο σύνολο του μετώπου της αντίστασης έχουν ενισχυθεί περισσότερο από ποτέ, προσθέτοντας ότι η τρέχουσα προτεραιότητα είναι η στήριξη της Hezbollah και άλλων συνιστωσών του μετώπου.
Πρόσθεσε επίσης ότι η ιστορία δείχνει πως το «σιωνιστικό καθεστώς» δεν έχει καταφέρει τις τελευταίες δεκαετίες να ολοκληρώσει κάποιον πόλεμο επιτυγχάνοντας τους στόχους του, υπογραμμίζοντας ότι οι εξελίξεις στον νότιο Λίβανο αποτελούν συνέχεια αυτού του ιστορικού μοτίβου αποτυχίας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών