Στην ιστορία της πολιτικής, δεν είναι όλες οι κρίσεις και οι εντάσεις ίδιες…
Μια ομιλία του Masoud Pezeshkian πριν από μερικές ημέρες προς τους διευθυντές του Υπουργείου Επιστημών περιείχε μια φαινομενικά συνηθισμένη και τυπική διατύπωση.
Σε αυτήν, ο ίδιος χρησιμοποίησε επανειλημμένα την έκφραση «σύνθετες και πολύπλευρες συνθήκες» για να περιγράψει την τρέχουσα κατάσταση στο Ιράν.
Παράλληλα, εξέφρασε αρκετές φορές τη δυσαρέσκειά του για το γεγονός ότι τα μέσα ενημέρωσης της χώρας —ιδίως το Ιρανικό Ραδιοτηλεοπτικό Ίδρυμα— παραμελούν να αποσαφηνίσουν αυτές τις σύνθετες συνθήκες.
Τι ακριβώς, όμως, εννοεί ο πρόεδρος με τον όρο «σύνθετες συνθήκες»;
Και γιατί φαίνεται να περιστρέφεται διαρκώς γύρω από αυτή την έννοια;
Ίσως η κατανόηση των λόγων απαιτεί ορισμένα προκαταρκτικά βήματα.
Στην ιστορία της πολιτικής, δεν είναι όλες οι κρίσεις και οι εντάσεις ίδιες.
Ορισμένες είναι τόσο έντονες και διαυγείς, ώστε χαράσσουν μια καθαρή τομή ανάμεσα στο «πριν» και το «μετά»: ξεσπά ένας πόλεμος, καταρρέει μια οικονομία, συμβαίνει μια επανάσταση ή υπογράφεται μια κρίσιμη συμφωνία.
Ωστόσο, ανάμεσα σε αυτές τις καθοριστικές στιγμές υπάρχει ένα άλλο σύνολο καταστάσεων, πολύ πιο σύνθετων και εξαντλητικών• καταστάσεων που δεν είναι ούτε πόλεμος ούτε ειρήνη, ούτε σταθερότητα ούτε κατάρρευση, και που δεν επιτρέπουν ούτε αποφασιστική δράση ούτε αναβολή.
Πρόκειται για τη «γκρίζα ζώνη της διακυβέρνησης», όπου η αβεβαιότητα αποτελεί τον βασικό κανόνα του παιχνιδιού.
Φαίνεται ότι το Ιράν σήμερα, εξαιτίας του σχεδιασμού και των παρεμβάσεων εξωτερικών δυνάμεων όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, βρίσκεται —ή τουλάχιστον προσεγγίζει— μια τέτοια κατάσταση: μια συνθήκη στρατηγικής ασάφειας και αβεβαιότητας.
Από τη μία πλευρά, η άμεση στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ έχει παγώσει, ενώ σε περιφερειακό επίπεδο διατηρείται μια άτυπη εκεχειρία.
Από την άλλη, δεν διαφαίνεται μια καθαρή πορεία προς μια σταθερή και διαρκή ειρήνη.
Ταυτόχρονα, οι οικονομικές πιέσεις —τόσο οι χρόνιες όσο και οι νεότερες, ιδίως του τελευταίου έτους με τις έντονες διακυμάνσεις— συνεχίζονται, οι εμπορικοί και οικονομικοί περιορισμοί παραμένουν σε ισχύ, και το μέλλον των εξωτερικών σχέσεων χαρακτηρίζεται από βαθιά δομική αβεβαιότητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ιρανός πρόεδρος χρησιμοποίησε τη φράση «σύνθετες και πολύπλευρες συνθήκες».
Η διατύπωση αυτή, αν και εκ πρώτης όψεως μοιάζει απλώς περιγραφική, στην πραγματικότητα σηματοδοτεί μια ουσιαστική μετατόπιση στη γλώσσα της διακυβέρνησης: την παραδοχή ότι η χώρα δεν αντιμετωπίζει μια απλή, μονοαιτιακή κρίση, αλλά ένα αλληλένδετο σύστημα πολλαπλών κρίσεων.
Στη λογική της κλασικής διακυβέρνησης, τα ζητήματα αντιμετωπίζονται συνήθως ως διακριτά και γραμμικά: η οικονομία ξεχωριστή από την πολιτική, η εξωτερική πολιτική ανεξάρτητη από την κοινωνία, και ο πολιτισμός διαχωρισμένος από την ασφάλεια.
Η σημερινή πραγματικότητα του Ιράν, όμως, είναι ακριβώς το αντίθετο.
Η οικονομία, η εξωτερική πολιτική, το κοινωνικό κεφάλαιο, τα ζητήματα άμυνας και ασφάλειας, τα μέσα ενημέρωσης, η εκπαίδευση, ακόμη και τα καταναλωτικά πρότυπα, συνδέονται σε ένα πυκνό πλέγμα αλληλεξαρτήσεων.
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, κάθε παρέμβαση σε έναν τομέα μπορεί να προκαλέσει απρόβλεπτες συνέπειες σε πολλούς άλλους.
Το πρώτο στρατηγικό σφάλμα σε τέτοιες συνθήκες είναι η υπεραπλούστευση της πραγματικότητας.
Στον πολιτικό και μιντιακό χώρο εξακολουθούν να κυριαρχούν δύο βασικές τάσεις απλοποίησης αυτής της πολυπλοκότητας.
Η πρώτη αποδίδει όλα τα προβλήματα αποκλειστικά σε εξωτερικές μεταβλητές και διαπραγματεύσεις, θεωρώντας ότι μια συμφωνία μπορεί αιφνιδιαστικά να επιλύσει όλα τα αδιέξοδα.
Η δεύτερη, αντίθετα, αγνοεί σχεδόν πλήρως τον ρόλο των εξωτερικών παραγόντων και πιστεύει ότι η κρίση μπορεί να ξεπεραστεί αποκλειστικά με εσωτερικές δυνάμεις, χωρίς να ληφθούν υπόψη οι παγκόσμιες διαρθρωτικές πιέσεις.
Και οι δύο προσεγγίσεις είναι εξίσου εσφαλμένες, καθώς εστιάζουν σε ένα μόνο τμήμα της πραγματικότητας, αποκλείοντας το υπόλοιπο που είναι εξίσου —αν όχι περισσότερο— καθοριστικό.
Βέλτιστη διαχείριση της πολυπλοκότητας
Το σημαντικό σημείο στην ομιλία του Ιρανού Προέδρου είναι ακριβώς αυτό: ότι τα προβλήματα της χώρας «δεν είναι απλά και μονοδιάστατα, και φυσικά δεν έχουν απλές λύσεις».
Η διαπίστωση αυτή συνιστά, στην πραγματικότητα, μια παραδειγματική μετατόπιση στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τη διακυβέρνηση: από τη λογική της «γραμμικής επίλυσης προβλημάτων» στη λογική της «διαχείρισης της πολυπλοκότητας».
Στη σύγχρονη βιβλιογραφία της διακυβέρνησης, μια τέτοια συνθήκη προσεγγίζεται μέσα από την έννοια της «διακυβέρνησης σε σύνθετα περιβάλλοντα».
Πρόκειται για ένα μοντέλο στο οποίο η κυβέρνηση δεν λειτουργεί ως ο αποκλειστικός φορέας λήψης αποφάσεων, αλλά περισσότερο ως «συντονιστής σε ένα δίκτυο κρίσεων».
Σε αυτό το πλαίσιο, η επιτυχία δεν ορίζεται από την οριστική επίλυση των προβλημάτων, αλλά από τη διατήρηση της σταθερότητας μέσα σε συνθήκες αστάθειας.
Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναδεικνύεται ο ρόλος της επιστήμης και του ακαδημαϊκού χώρου στον δημόσιο διάλογο.
Η αναφορά στον ακαδημαϊκό χώρο δεν αποτελεί απλώς μια εκπαιδευτική επισήμανση, αλλά και ένδειξη ενός δομικού κενού στη διακυβέρνηση: του χάσματος μεταξύ εξειδικευμένης γνώσης και πολιτικής λήψης αποφάσεων.
Τα τελευταία χρόνια, σημαντικό μέρος της χάραξης πολιτικής είτε εγκλωβίζεται στη διαχείριση της καθημερινότητας είτε φθείρεται στο πεδίο του πολιτικού ανταγωνισμού. Το αποτέλεσμα είναι η σταδιακή μείωση της συμβολής της επιστημονικής ανάλυσης στη λήψη αποφάσεων για σύνθετες καταστάσεις.
Σε ένα πλαίσιο σύνθετης διακυβέρνησης, η λήψη αποφάσεων μέσα από έναν μόνο επιστημονικό κλάδο καθίσταται ανεπαρκής.
Τα σύγχρονα ζητήματα, όπως για παράδειγμα αυτά που αφορούν το Ιράν, απαιτούν συνέργεια μεταξύ οικονομολόγων, κοινωνιολόγων, περιβαλλοντολόγων, ειδικών στην ενέργεια, πολιτικών επιστημόνων και στελεχών διοίκησης.
Κανένας επιμέρους τομέας δεν μπορεί να δώσει πλήρη απάντηση, καθώς τα ίδια τα προβλήματα διαμορφώνονται στα όρια και στις τομές των επιμέρους επιστημονικών πεδίων.
Ίσως, όμως, η πιο κρίσιμη διάσταση της συζήτησης να είναι το ζήτημα της «αφήγησης».
Μια κοινωνία που δεν διαθέτει κοινή αντίληψη της πραγματικότητας δυσκολεύεται να διαχειριστεί κρίσεις.
Σε τέτοιες συνθήκες, το χάσμα ανάμεσα στη βιωμένη εμπειρία των πολιτών και στην επίσημη αφήγηση οδηγεί σταδιακά σε διάβρωση της εμπιστοσύνης.
Έτσι, το ζήτημα των μέσων ενημέρωσης παύει να είναι απλώς επικοινωνιακό και μετατρέπεται σε ζήτημα διακυβέρνησης.
Οι επανειλημμένες αναφορές του Προέδρου στην κατάσταση των εθνικών μέσων ενημέρωσης πρέπει να ιδωθούν υπό αυτό το πρίσμα.
Όταν η επίσημη αφήγηση αποκλίνει από την πολυδιάστατη πραγματικότητα, η κοινωνία στρέφεται σε ανεπίσημες πηγές, φήμες και μη επαληθευμένα δίκτυα, προκειμένου να καλύψει το κενό πληροφόρησης.
Έτσι, η «ασάφεια» όχι μόνο δεν περιορίζεται, αλλά αναπαράγεται.
Το θεμελιώδες ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: πώς μπορεί να υπερβεί κανείς αυτή την κατάσταση αβεβαιότητας και ασάφειας;
Η απάντηση δεν βρίσκεται ούτε σε μια άμεση απόφαση ούτε σε μια απλουστευτική συνταγή, αλλά στην αποδοχή μιας δύσκολης πραγματικότητας: ότι το Ιράν βρίσκεται σε μια «σύνθετη μετάβαση» και όχι σε μια βραχυπρόθεσμη κρίση ή καμπή.
Η μετάβαση αυτή είναι σταδιακή, πολυεπίπεδη και μη γραμμική.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το σημαντικότερο καθήκον της διακυβέρνησης δεν είναι ούτε η άρνηση της πολυπλοκότητας ούτε η παραίτηση απέναντί της, αλλά η «ενεργή διαχείρισή της».
Η πολυπλοκότητα αυτή εκδηλώνεται τόσο στο επίπεδο των προβλημάτων όσο και στο επίπεδο των εγχώριων παραγόντων που επηρεάζουν τη λήψη αποφάσεων, αλλά και στο επίπεδο των στρατηγικών ενεργειών διεθνών δρώντων, ανταγωνιστών και αντιπάλων.
Είναι, κατά κάποιον τρόπο, σαν μια υπενθύμιση ότι απαιτείται προσοχή σε όλα τα επίπεδα αυτής της πολυσύνθετης πραγματικότητας και κατανόηση της πρωτοφανούς πυκνότητας των εξελίξεων.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι επικρίσεις του Προέδρου προς τα εθνικά μέσα ενημέρωσης στις πρόσφατες ομιλίες του συνδέονται με την τάση απλοποίησης μιας εξαιρετικά σύνθετης κατάστασης.
Η αναπαράσταση μιας μονοδιάστατης αφήγησης για μια πολυεπίπεδη πραγματικότητα οδηγεί σε παρανόηση της ίδιας της φύσης των προβλημάτων και σε αδυναμία ουσιαστικής τους αντιμετώπισης.
www.bankinknews.gr
Σε αυτήν, ο ίδιος χρησιμοποίησε επανειλημμένα την έκφραση «σύνθετες και πολύπλευρες συνθήκες» για να περιγράψει την τρέχουσα κατάσταση στο Ιράν.
Παράλληλα, εξέφρασε αρκετές φορές τη δυσαρέσκειά του για το γεγονός ότι τα μέσα ενημέρωσης της χώρας —ιδίως το Ιρανικό Ραδιοτηλεοπτικό Ίδρυμα— παραμελούν να αποσαφηνίσουν αυτές τις σύνθετες συνθήκες.
Τι ακριβώς, όμως, εννοεί ο πρόεδρος με τον όρο «σύνθετες συνθήκες»;
Και γιατί φαίνεται να περιστρέφεται διαρκώς γύρω από αυτή την έννοια;
Ίσως η κατανόηση των λόγων απαιτεί ορισμένα προκαταρκτικά βήματα.
Στην ιστορία της πολιτικής, δεν είναι όλες οι κρίσεις και οι εντάσεις ίδιες.
Ορισμένες είναι τόσο έντονες και διαυγείς, ώστε χαράσσουν μια καθαρή τομή ανάμεσα στο «πριν» και το «μετά»: ξεσπά ένας πόλεμος, καταρρέει μια οικονομία, συμβαίνει μια επανάσταση ή υπογράφεται μια κρίσιμη συμφωνία.
Ωστόσο, ανάμεσα σε αυτές τις καθοριστικές στιγμές υπάρχει ένα άλλο σύνολο καταστάσεων, πολύ πιο σύνθετων και εξαντλητικών• καταστάσεων που δεν είναι ούτε πόλεμος ούτε ειρήνη, ούτε σταθερότητα ούτε κατάρρευση, και που δεν επιτρέπουν ούτε αποφασιστική δράση ούτε αναβολή.
Πρόκειται για τη «γκρίζα ζώνη της διακυβέρνησης», όπου η αβεβαιότητα αποτελεί τον βασικό κανόνα του παιχνιδιού.
Φαίνεται ότι το Ιράν σήμερα, εξαιτίας του σχεδιασμού και των παρεμβάσεων εξωτερικών δυνάμεων όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, βρίσκεται —ή τουλάχιστον προσεγγίζει— μια τέτοια κατάσταση: μια συνθήκη στρατηγικής ασάφειας και αβεβαιότητας.
Από τη μία πλευρά, η άμεση στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ έχει παγώσει, ενώ σε περιφερειακό επίπεδο διατηρείται μια άτυπη εκεχειρία.
Από την άλλη, δεν διαφαίνεται μια καθαρή πορεία προς μια σταθερή και διαρκή ειρήνη.
Ταυτόχρονα, οι οικονομικές πιέσεις —τόσο οι χρόνιες όσο και οι νεότερες, ιδίως του τελευταίου έτους με τις έντονες διακυμάνσεις— συνεχίζονται, οι εμπορικοί και οικονομικοί περιορισμοί παραμένουν σε ισχύ, και το μέλλον των εξωτερικών σχέσεων χαρακτηρίζεται από βαθιά δομική αβεβαιότητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ιρανός πρόεδρος χρησιμοποίησε τη φράση «σύνθετες και πολύπλευρες συνθήκες».
Η διατύπωση αυτή, αν και εκ πρώτης όψεως μοιάζει απλώς περιγραφική, στην πραγματικότητα σηματοδοτεί μια ουσιαστική μετατόπιση στη γλώσσα της διακυβέρνησης: την παραδοχή ότι η χώρα δεν αντιμετωπίζει μια απλή, μονοαιτιακή κρίση, αλλά ένα αλληλένδετο σύστημα πολλαπλών κρίσεων.
Στη λογική της κλασικής διακυβέρνησης, τα ζητήματα αντιμετωπίζονται συνήθως ως διακριτά και γραμμικά: η οικονομία ξεχωριστή από την πολιτική, η εξωτερική πολιτική ανεξάρτητη από την κοινωνία, και ο πολιτισμός διαχωρισμένος από την ασφάλεια.
Η σημερινή πραγματικότητα του Ιράν, όμως, είναι ακριβώς το αντίθετο.
Η οικονομία, η εξωτερική πολιτική, το κοινωνικό κεφάλαιο, τα ζητήματα άμυνας και ασφάλειας, τα μέσα ενημέρωσης, η εκπαίδευση, ακόμη και τα καταναλωτικά πρότυπα, συνδέονται σε ένα πυκνό πλέγμα αλληλεξαρτήσεων.
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, κάθε παρέμβαση σε έναν τομέα μπορεί να προκαλέσει απρόβλεπτες συνέπειες σε πολλούς άλλους.
Το πρώτο στρατηγικό σφάλμα σε τέτοιες συνθήκες είναι η υπεραπλούστευση της πραγματικότητας.
Στον πολιτικό και μιντιακό χώρο εξακολουθούν να κυριαρχούν δύο βασικές τάσεις απλοποίησης αυτής της πολυπλοκότητας.
Η πρώτη αποδίδει όλα τα προβλήματα αποκλειστικά σε εξωτερικές μεταβλητές και διαπραγματεύσεις, θεωρώντας ότι μια συμφωνία μπορεί αιφνιδιαστικά να επιλύσει όλα τα αδιέξοδα.
Η δεύτερη, αντίθετα, αγνοεί σχεδόν πλήρως τον ρόλο των εξωτερικών παραγόντων και πιστεύει ότι η κρίση μπορεί να ξεπεραστεί αποκλειστικά με εσωτερικές δυνάμεις, χωρίς να ληφθούν υπόψη οι παγκόσμιες διαρθρωτικές πιέσεις.
Και οι δύο προσεγγίσεις είναι εξίσου εσφαλμένες, καθώς εστιάζουν σε ένα μόνο τμήμα της πραγματικότητας, αποκλείοντας το υπόλοιπο που είναι εξίσου —αν όχι περισσότερο— καθοριστικό.
Βέλτιστη διαχείριση της πολυπλοκότητας
Το σημαντικό σημείο στην ομιλία του Ιρανού Προέδρου είναι ακριβώς αυτό: ότι τα προβλήματα της χώρας «δεν είναι απλά και μονοδιάστατα, και φυσικά δεν έχουν απλές λύσεις».
Η διαπίστωση αυτή συνιστά, στην πραγματικότητα, μια παραδειγματική μετατόπιση στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τη διακυβέρνηση: από τη λογική της «γραμμικής επίλυσης προβλημάτων» στη λογική της «διαχείρισης της πολυπλοκότητας».
Στη σύγχρονη βιβλιογραφία της διακυβέρνησης, μια τέτοια συνθήκη προσεγγίζεται μέσα από την έννοια της «διακυβέρνησης σε σύνθετα περιβάλλοντα».
Πρόκειται για ένα μοντέλο στο οποίο η κυβέρνηση δεν λειτουργεί ως ο αποκλειστικός φορέας λήψης αποφάσεων, αλλά περισσότερο ως «συντονιστής σε ένα δίκτυο κρίσεων».
Σε αυτό το πλαίσιο, η επιτυχία δεν ορίζεται από την οριστική επίλυση των προβλημάτων, αλλά από τη διατήρηση της σταθερότητας μέσα σε συνθήκες αστάθειας.
Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναδεικνύεται ο ρόλος της επιστήμης και του ακαδημαϊκού χώρου στον δημόσιο διάλογο.
Η αναφορά στον ακαδημαϊκό χώρο δεν αποτελεί απλώς μια εκπαιδευτική επισήμανση, αλλά και ένδειξη ενός δομικού κενού στη διακυβέρνηση: του χάσματος μεταξύ εξειδικευμένης γνώσης και πολιτικής λήψης αποφάσεων.
Τα τελευταία χρόνια, σημαντικό μέρος της χάραξης πολιτικής είτε εγκλωβίζεται στη διαχείριση της καθημερινότητας είτε φθείρεται στο πεδίο του πολιτικού ανταγωνισμού. Το αποτέλεσμα είναι η σταδιακή μείωση της συμβολής της επιστημονικής ανάλυσης στη λήψη αποφάσεων για σύνθετες καταστάσεις.
Σε ένα πλαίσιο σύνθετης διακυβέρνησης, η λήψη αποφάσεων μέσα από έναν μόνο επιστημονικό κλάδο καθίσταται ανεπαρκής.
Τα σύγχρονα ζητήματα, όπως για παράδειγμα αυτά που αφορούν το Ιράν, απαιτούν συνέργεια μεταξύ οικονομολόγων, κοινωνιολόγων, περιβαλλοντολόγων, ειδικών στην ενέργεια, πολιτικών επιστημόνων και στελεχών διοίκησης.
Κανένας επιμέρους τομέας δεν μπορεί να δώσει πλήρη απάντηση, καθώς τα ίδια τα προβλήματα διαμορφώνονται στα όρια και στις τομές των επιμέρους επιστημονικών πεδίων.
Ίσως, όμως, η πιο κρίσιμη διάσταση της συζήτησης να είναι το ζήτημα της «αφήγησης».
Μια κοινωνία που δεν διαθέτει κοινή αντίληψη της πραγματικότητας δυσκολεύεται να διαχειριστεί κρίσεις.
Σε τέτοιες συνθήκες, το χάσμα ανάμεσα στη βιωμένη εμπειρία των πολιτών και στην επίσημη αφήγηση οδηγεί σταδιακά σε διάβρωση της εμπιστοσύνης.
Έτσι, το ζήτημα των μέσων ενημέρωσης παύει να είναι απλώς επικοινωνιακό και μετατρέπεται σε ζήτημα διακυβέρνησης.
Οι επανειλημμένες αναφορές του Προέδρου στην κατάσταση των εθνικών μέσων ενημέρωσης πρέπει να ιδωθούν υπό αυτό το πρίσμα.
Όταν η επίσημη αφήγηση αποκλίνει από την πολυδιάστατη πραγματικότητα, η κοινωνία στρέφεται σε ανεπίσημες πηγές, φήμες και μη επαληθευμένα δίκτυα, προκειμένου να καλύψει το κενό πληροφόρησης.
Έτσι, η «ασάφεια» όχι μόνο δεν περιορίζεται, αλλά αναπαράγεται.
Το θεμελιώδες ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: πώς μπορεί να υπερβεί κανείς αυτή την κατάσταση αβεβαιότητας και ασάφειας;
Η απάντηση δεν βρίσκεται ούτε σε μια άμεση απόφαση ούτε σε μια απλουστευτική συνταγή, αλλά στην αποδοχή μιας δύσκολης πραγματικότητας: ότι το Ιράν βρίσκεται σε μια «σύνθετη μετάβαση» και όχι σε μια βραχυπρόθεσμη κρίση ή καμπή.
Η μετάβαση αυτή είναι σταδιακή, πολυεπίπεδη και μη γραμμική.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το σημαντικότερο καθήκον της διακυβέρνησης δεν είναι ούτε η άρνηση της πολυπλοκότητας ούτε η παραίτηση απέναντί της, αλλά η «ενεργή διαχείρισή της».
Η πολυπλοκότητα αυτή εκδηλώνεται τόσο στο επίπεδο των προβλημάτων όσο και στο επίπεδο των εγχώριων παραγόντων που επηρεάζουν τη λήψη αποφάσεων, αλλά και στο επίπεδο των στρατηγικών ενεργειών διεθνών δρώντων, ανταγωνιστών και αντιπάλων.
Είναι, κατά κάποιον τρόπο, σαν μια υπενθύμιση ότι απαιτείται προσοχή σε όλα τα επίπεδα αυτής της πολυσύνθετης πραγματικότητας και κατανόηση της πρωτοφανούς πυκνότητας των εξελίξεων.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι επικρίσεις του Προέδρου προς τα εθνικά μέσα ενημέρωσης στις πρόσφατες ομιλίες του συνδέονται με την τάση απλοποίησης μιας εξαιρετικά σύνθετης κατάστασης.
Η αναπαράσταση μιας μονοδιάστατης αφήγησης για μια πολυεπίπεδη πραγματικότητα οδηγεί σε παρανόηση της ίδιας της φύσης των προβλημάτων και σε αδυναμία ουσιαστικής τους αντιμετώπισης.
www.bankinknews.gr
Σχόλια αναγνωστών