Προειδοποίηση σοκ από Φρουρούς της Επανάστασης: Σας περιμένει η μια έκπληξη μετά την άλλη - Έντονος καυγάς Trump - Netanyahu, το Ισραήλ πιέζει για επανάληψη των στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν
(upd5) Τη στιγμή που το Πεντάγωνο «πανηγυρίζει» για την απόφαση του Κογκρέσου να μην προχωρήσει στη διαδικασία καθαίρεσης του υπουργού Άμυνας, Pete Hegseth, στις ΗΠΑ έχει ξεσπάσει ένας πραγματικός «εμφύλιος» για τις επόμενες κινήσεις στον πόλεμο του Ιράν.
Οι Δημοκρατικοί υποστηρίζουν ότι σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν την χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης ως όπλο για να σταματήσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, τη στιγμή που οι ΗΠΑ βρίσκονται σε διπλωματικό και στρατιωτικό αδιέξοδο στον Περσικό.
Είναι χαρακτηριστικό πως ο ιρανικός τρόμος έχει φτάσει μέχρι και τις ΗΠΑ, όπου οι μυστικές υπηρεσίες έχουν «φυγαδεύσει» τον Αμερικανό ΥΠΟΙΚ, Scott Bessent λόγω απειλών για τη ζωή του ενώ συναγερμός έχει σημάνει για τους Αμερικάνους πολίτες και στη Σαουδική Αραβία με την αμερικανική πρεσβεία να προειδοποιεί για τον κίνδυνο επιθέσεων…
Από την πλευρά του το Ιράν αφού διαμηνύει ότι δεν θα υπάρξει καμία διπλωματική λύση εάν δεν γίνουν αποδεκτοί οι 7 όροι που θέτει και αφού αποκάλυψε μια νέα υπόγεια «πόλη πυραύλων», προειδοποιεί ότι σε περίπτωση νέου πολέμου, οι αντίπαλοι του θα βρεθούν αντιμέτωποι με τη «μια έκπληξη μετά την άλλη».
Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό, η Ρωσία ενισχύει τη διπλωματική στήριξή της προς την Τεχεράνη, υπογραμμίζοντας ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τις ΗΠΑ πρέπει να στηρίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό.
Ωστόσο, η πλέον ανησυχητική εξέλιξη καταγράφεται στο ίδιο το Ιράν, όπου σκληροπυρηνικοί κύκλοι θέτουν ολοένα πιο ανοιχτά το ζήτημα εγκατάλειψης της Συνθήκης Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων και αλλαγής του πυρηνικού δόγματος της χώρας, ακόμη και προς την κατεύθυνση κατασκευής πυρηνικής βόμβας.
Πρόκειται για εξελίξεις που επιβεβαιώνουν το γεωπολιτικό χάος που επικρατεί στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Προειδοποίηση σοκ IRGC: Σας περιμένει η μια έκπληξη μετά την άλλη
Ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν, υποστράτηγος Ali Abdollahi, προειδοποίησε τους αντιπάλους της χώρας ότι, σε περίπτωση νέου πολέμου, θα βρεθούν αντιμέτωποι με διαδοχικές εκπλήξεις.
Ο στρατηγός Abdollahi απηύθυνε την προειδοποίηση κατά τη διάρκεια τελετής παρουσίασης μιας νέας υπόγειας εγκατάστασης πυραύλων, γνωστής ως «πόλη πυραύλων», που ανήκει στην Αεροδιαστημική Δύναμη των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχαν χρησιμοποιήσει ποτέ στο παρελθόν, σε οποιονδήποτε άλλο πόλεμο και μέσα σε αντίστοιχο χρονικό διάστημα, τόσο μεγάλη ποσότητα πυρομαχικών και στρατιωτικού εξοπλισμού, ιδιαίτερα τόσο προηγμένων οπλικών συστημάτων.
Στον επόμενο πόλεμο, οι εκπλήξεις θα αποκαλύπτονται η μία μετά την άλλη», προειδοποίησε ο Abdollahi.
Σχολιάζοντας πρόσφατες δηλώσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού Benjamin Netanyahu, ο οποίος υποστήριξε ότι είτε το Ισραήλ πρέπει να καταστρέψει το Ιράν είτε το Ιράν θα καταστρέψει το Ισραήλ, ο Abdollahi δήλωσε ότι η συγκεκριμένη τοποθέτηση δεν αποτελεί κάτι καινούργιο.
«Σίγουρα θα τους καταστρέψουμε», δήλωσε, προσθέτοντας ότι το Ισραήλ και οι ΗΠΑ έχουν ήδη δοκιμάσει τις δυνατότητές τους και έχουν εμπλακεί στη σύγκρουση χρησιμοποιώντας όλα τα μέσα που διέθεταν, χωρίς ωστόσο να καταφέρουν να επιτύχουν τους στόχους τους».
Πολιτικός «εμφύλιος» στην Ουάσινγκτον
Η εσωτερική αντιπαράθεση στις ΗΠΑ αποκτά χαρακτηριστικά μετωπικής σύγκρουσης, καθώς οι Δημοκρατικοί επιδιώκουν να περιορίσουν τη δυνατότητα της κυβέρνησης Trump να συνεχίσει τις επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν.
Ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Adam Schiff ανακοίνωσε ότι το κόμμα του σχεδιάζει να αξιοποιήσει τις επικείμενες διαπραγματεύσεις για τη χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, προκειμένου να ασκήσει πίεση για τον τερματισμό του πολέμου.
Σύμφωνα με τον Schiff, η ισχύς του νομοσχεδίου χρηματοδότησης λήγει στις 11 Δεκεμβρίου, δημιουργώντας ένα κρίσιμο πολιτικό ορόσημο.
«Αυτό μας δίνει την ευκαιρία να υλοποιήσουμε ένα από τα αιτήματα που εξέφρασαν οι ψηφοφόροι: τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν», δήλωσε ο Schiff υπογραμμίζοντας ότι η σύγκρουση δεν εγκρίθηκε ποτέ από το Κογκρέσο, ούτε ζητήθηκε από τον αμερικανικό λαό, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι μεταβάλλει διαρκώς τις αιτιολογίες της στρατιωτικής εμπλοκής.
Κατά την εκτίμησή του, οι επιχειρήσεις όχι μόνο δεν αποδυνάμωσαν την Τεχεράνη, αλλά ενίσχυσαν τη θέση της στα Στενά του Hormuz.
Η 11η Δεκεμβρίου
Η μάχη για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό ενδέχεται να μετατραπεί σε αποφασιστικό πεδίο σύγκρουσης μεταξύ Λευκού Οίκου και Κογκρέσου.
Η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Μέση Ανατολή παραμένει τεράστια, περιλαμβάνοντας τρεις ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων, μεγάλο αριθμό ναυτών και εκτεταμένο προσωπικό υποστήριξης, ανεφοδιασμού και αεροπορικών επιχειρήσεων.
Η διατήρηση αυτής της δύναμης απαιτεί συνεχή χρηματοδότηση, γεγονός που αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία εφόσον το Κογκρέσο αρνηθεί να καλύψει επιχειρήσεις τέτοιας κλίμακας με μοναδικό στόχο τη διατήρηση της υφιστάμενης κατάστασης.
Οι ισορροπίες αναμένεται να μεταβληθούν ακόμη περισσότερο τον Ιανουάριο του 2027, όταν οι Δημοκρατικοί αναλάβουν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχουν ενδείξεις επικείμενης ειρηνευτικής συμφωνίας, ενώ η Ουάσινγκτον εμφανίζεται προσανατολισμένη στη συνέχιση της πολιτικής διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης.
Το Πεντάγωνο μιλά για «ολοκληρωτική νίκη» Hegseth
Η αντιπαράθεση για τον πόλεμο έχει ήδη αγγίξει την ηγεσία του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων αποφάσισε, με 211 ψήφους υπέρ και 204 κατά, να παραπέμψει στην Επιτροπή Δικαιοσύνης το ψήφισμα για την παραπομπή του Pete Hegseth σε δίκη με το ερώτημα της καθαίρεσης.
Την πρωτοβουλία είχε αναλάβει ο Ρεπουμπλικανός Thomas Massie, ο οποίος αμφισβήτησε τον χειρισμό του Hegseth στον πόλεμο στο Ιράν και άλλων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Η απόφαση των Ρεπουμπλικανών ουσιαστικά παγώνει τη διαδικασία, καθώς η αρμόδια επιτροπή βρίσκεται υπό τον έλεγχό τους.
Το Πεντάγωνο πανηγύρισε την εξέλιξη ως «ολοκληρωτική νίκη».
Ο εκπρόσωπός του, Sean Parnell, χαρακτήρισε την προσπάθεια πολιτικά υποκινούμενη και χωρίς ουσιαστική βάση, εκφράζοντας την προσδοκία ότι η διαδικασία θα τερματιστεί οριστικά στην επιτροπή.
Παράλληλα, ο επικεφαλής της πλειοψηφίας στη Γερουσία John Thune διαβεβαίωσε ότι ο Trump εξακολουθεί να εμπιστεύεται τον Hegseth.
Η προσωρινή διάσωση του Hegseth δεν σημαίνει ότι η υπόθεση έχει κλείσει.
Η επερχόμενη αλλαγή των κοινοβουλευτικών ισορροπιών δημιουργεί προϋποθέσεις επαναφοράς της διαδικασίας, καθώς στελέχη των Δημοκρατικών έχουν εκφράσει την πρόθεση να διερευνήσουν τον ρόλο του υπουργού Άμυνας σε σειρά στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Συναγερμός για Bessent – Καταφύγιο σε στρατιωτική βάση
Την πολιτική κρίση επιβαρύνει η ανησυχία για την προσωπική ασφάλεια κορυφαίων Αμερικανών αξιωματούχων.
Σύμφωνα με τους New York Times που επικαλούνται τρεις πηγές με γνώση της υπόθεσης, ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent εγκατέλειψε την κατοικία του και μεταφέρθηκε σε στρατιωτική βάση, εξαιτίας απειλών κατά της ζωής του που αποδίδονται στο Ιράν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι φέρονται να έχουν εκτιμήσει ότι σχέδια στοχοποίησης νυν και πρώην κυβερνητικών στελεχών από το Ιράν είχαν προχωρήσει σε πιο ανησυχητικό στάδιο.
Η εκτίμηση αυτή βασίστηκε εν μέρει σε πληροφορίες των υπηρεσιών πληροφοριών για απειλές εναντίον του Bessent.
Ο υπουργός Οικονομικών είχε αναλάβει από τον Αύγουστο ηγετικό ρόλο στην εκστρατεία οικονομικής πίεσης κατά της Τεχεράνης, προωθώντας αυστηρότερες κυρώσεις και περιορισμούς στις εμπορικές οδούς με στόχο τη χρηματοοικονομική απομόνωση του Ιράν.
Εκπρόσωπος του υπουργείου Οικονομικών διαμήνυσε ότι ο Bessent «δεν πρόκειται να πτοηθεί από τις απειλές του ιρανικού καθεστώτος».
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι New York Times, η ακριβής σοβαρότητα των απειλών παραμένει αδιευκρίνιστη.
Συναγερμός και στη Σαουδική Αραβία
Η ανησυχία δεν περιορίζεται στο αμερικανικό έδαφος.
Η πρεσβεία των ΗΠΑ στο Ριάντ εξέδωσε προειδοποίηση ασφαλείας προς τους Αμερικανούς πολίτες στη Σαουδική Αραβία και την ευρύτερη Μέση Ανατολή, καλώντας τους να επιδείξουν αυξημένη επαγρύπνηση.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι απειλές από τους Houthis αλλά και οι αναφορές για προσπάθειες στοχοποίησης Αμερικανών κυβερνητικών αξιωματούχων.
Η διπλωματική αποστολή υπενθύμισε ότι οι Houthis έχουν πραγματοποιήσει επιθέσεις κατά πολιτικών αεροδρομίων και κρίσιμων υποδομών στη Σαουδική Αραβία, προκαλώντας απώλειες αμάχων και σοβαρές διαταραχές στις μετακινήσεις.
«Αυτές οι εχθροπραξίες ενδέχεται να κλιμακωθούν ταχύτατα και να επεκταθούν πέρα από την άμεσα επηρεαζόμενη περιοχή», προειδοποίησε η πρεσβεία.
Εκρηκτικός καβγάς Trump – Netanyahu
Την ίδια στιγμή, σοβαρές διαφωνίες καταγράφονται και στις σχέσεις της αμερικανικής κυβέρνησης με το Ισραήλ.
Σύμφωνα με Ισραηλινούς αξιωματούχους που επικαλείται το Ynet, τηλεφωνική συνομιλία μεταξύ Donald Trump και Benjamin Netanyahu εξελίχθηκε σε έναν εξαιρετικά έντονο καβγά, τον οποίο οι πηγές περιέγραψαν ως σύγκρουση «με ουρλιαχτά βγαλμένη από την κόλαση».
Ο Netanyahu φέρεται να απαίτησε την επανάληψη μεγάλης κλίμακας στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον του Ιράν, παρά τις προσπάθειες παραγόντων εντός και εκτός του Λευκού Οίκου να αποτρέψουν μια τέτοια εξέλιξη.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να αναβιώσει την πυρηνική απειλή και ότι η οριστική εξάλειψή της προϋποθέτει την ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος.
Προειδοποίησε επίσης ότι το Ισραήλ ενδέχεται σύντομα να αντιμετωπίσει διεθνείς πιέσεις να αποδεχθεί την επιβίωση του καθεστώτος και την προοπτική ενός πυρηνικά εξοπλισμένου Ιράν.
Η Ρωσία δίνει «γραμμή»
Μέσα στο κλίμα αυτό, η Μόσχα ενισχύει τη διπλωματική της παρουσία στο ιρανικό ζήτημα.
Ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ρωσίας στους διεθνείς οργανισμούς στη Βιέννη, Mikhail Ulyanov, τάχθηκε υπέρ της θέσης του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Abbas Araghchi ότι ο πόλεμος δεν μπορεί να τερματιστεί με στρατιωτικά μέσα ή πρόσθετες κυρώσεις.
Ο Ulyanov υπογράμμισε ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη για διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ υπό την προϋπόθεση του αμοιβαίου σεβασμού.
Μάλιστα, κάλεσε την Ουάσινγκτον να δώσει ιδιαίτερη σημασία στη λέξη «αμοιβαίος».
Η τοποθέτηση αυτή συνιστά σαφή διπλωματική στήριξη στη διαπραγματευτική στάση του Ιράν.
Ο Araghchi έχει ξεκαθαρίσει ότι η σύγκρουση μπορεί να τερματιστεί μόνο εάν οι ΗΠΑ ανταποκριθούν στις απαιτήσεις και στους όρους της Τεχεράνης, εγκαταλείποντας τη λογική της στρατιωτικής και οικονομικής πίεσης.
Η ρωσική κινητικότητα δεν περιορίζεται στις δημόσιες δηλώσεις.
Ο Ρώσος υφυπουργός Εξωτερικών Georgy Borisenko συναντήθηκε στη Μόσχα με τον Mehdi Shoushtari, αρμόδιο για τη Δυτική Ασία και τη Βόρεια Αφρική στο ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, με ιδιαίτερη αναφορά στην ένταση στον Περσικό Κόλπο και στην ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση.
Οι «σκληροί» μιλούν για πυρηνική βόμβα
Η πλέον επικίνδυνη διάσταση της κρίσης εντοπίζεται στο εσωτερικό του Ιράν.
Παρότι η Τεχεράνη δηλώνει ότι παραμένει δεσμευμένη στη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων, οι επιθέσεις στις πυρηνικές εγκαταστάσεις και οι δολοφονίες ανώτατων ηγετικών στελεχών έχουν ενισχύσει τις φωνές που ζητούν ριζική αλλαγή πολιτικής.
Σύμφωνα με το Al Jazeera, σκληροπυρηνικοί κύκλοι εξετάζουν πλέον ανοιχτά το ενδεχόμενο εγκατάλειψης της συνθήκης και ανάπτυξης πυρηνικού όπλου.
Οι απειλές του Trump για πλήγματα στο υπόγειο συγκρότημα στο όρος Pickaxe, κοντά στη Natanz, έχουν ενισχύσει τα επιχειρήματα όσων υποστηρίζουν ότι η χώρα χρειάζεται διαφορετικό πυρηνικό δόγμα.
Υπό τον δολοφονημένο ανώτατο ηγέτη Ali Khamenei, η κατασκευή πυρηνικών όπλων απαγορευόταν επισήμως.
Πλέον, όμως, η σχετική συζήτηση αποκτά μεγαλύτερο βάρος στους πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους της Τεχεράνης.
Αλλαγή δόγματος
Ο επικεφαλής του τομέα ασφάλειας του Ιράν, Mohsen Rezaei, έχει εξετάσει δημοσίως το ενδεχόμενο αποχώρησης από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση του εκπροσώπου των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, Hossein Mohebbi.
Όπως δήλωσε, οι Φρουροί «θα προχωρήσουν στις απαραίτητες προετοιμασίες», εφόσον ληφθεί πολιτική απόφαση για αλλαγή του πυρηνικού δόγματος.
Η δήλωση δεν συνιστά επιβεβαίωση απόφασης κατασκευής πυρηνικής βόμβας, αλλά αποτυπώνει την αυξανόμενη πίεση για μεταβολή της μέχρι σήμερα επίσημης στάσης.
Το βασικό επιχείρημα των σκληροπυρηνικών είναι ότι η συμμετοχή στη συνθήκη δεν προστάτευσε το Ιράν από τις συμβατικές στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Πυρηνικό αδιέξοδο – Επιθεωρήσεις μόνο στο Bushehr
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Esmaeil Baghaei διαβεβαίωσε ότι η χώρα εξακολουθεί να τηρεί τη Συνθήκη Μη Διάδοσης, παρά τους περιορισμούς στη συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας.
Ωστόσο, η πρόσβαση των επιθεωρητών παραμένει ουσιαστικά περιορισμένη στον πυρηνικό σταθμό Bushehr, που κατασκευάστηκε με ρωσική συνεργασία.
Η εγκατάσταση δεν βομβαρδίστηκε άμεσα, αν και αμερικανικά αεροσκάφη πραγματοποίησαν επανειλημμένες επιθέσεις στην περίμετρό της, προκαλώντας ζημιές και μερική απομάκρυνση ρωσικού προσωπικού.
Ο επικεφαλής του IAEA Rafael Grossi έχει προειδοποιήσει ότι ο οργανισμός αδυνατεί να επαληθεύσει την κατάσταση του ιρανικού πυρηνικού υλικού, εξαιτίας της έλλειψης πληροφοριών και πρόσβασης.
Οι εγκαταστάσεις Natanz, Fordow και Isfahan εξακολουθούν να βρίσκονται στο επίκεντρο του αδιεξόδου.
Ο αναλυτής Ali Vaez της International Crisis Group περιέγραψε χαρακτηριστικά τη στάση της Τεχεράνης ως διατήρηση του ενός ποδιού εντός της συνθήκης και του άλλου κοντά στην έξοδο.
Τα Στενά του Hormuz και το παζάρι για το εμπλουτισμένο ουράνιο
Παρά τη σκληρή ρητορική, οι διπλωματικές επαφές συνεχίζονται μέσω περιφερειακών διαμεσολαβητών, μεταξύ των οποίων το Κατάρ και το Πακιστάν.
Το Ιράν έχει διαμηνύσει ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί τη μεταφορά του αποθέματος ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού εκτός της επικράτειάς του.
Εμφανίζεται, ωστόσο, διατεθειμένο να συζητήσει τη μείωση του βαθμού εμπλουτισμού υπό διεθνή εποπτεία, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία θα πραγματοποιηθεί εντός της χώρας.
Παράλληλα, απορρίπτει την πλήρη εγκατάλειψη του εμπλουτισμού, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περιορισμών αντίστοιχων με εκείνους της συμφωνίας του 2015, από την οποία αποχώρησε ο Trump το 2018.
Οποιαδήποτε ευρύτερη διευθέτηση προϋποθέτει, ωστόσο, και αντιμετώπιση των εχθροπραξιών στα Στενά του Hormuz.
Η αποτυχία εφαρμογής της συμφωνίας του Καΐρου του 2025 με τον IAEA καταδεικνύει τις δυσκολίες αποκατάστασης της εμπιστοσύνης.
Ο πρώην Ιρανός διαπραγματευτής Seyed Hossein Mousavian εκτιμά ότι η επανέναρξη ουσιαστικών επιθεωρήσεων απαιτεί συνολική συμφωνία για την ασφάλεια και το πυρηνικό πρόγραμμα, ενώ ο Vaez συνδέει την αποκατάσταση της διαφάνειας με τον εμπλουτισμό, τα πυρηνικά αποθέματα και την άρση των κυρώσεων.
Επικίνδυνο αδιέξοδο
Η σύγκρουση βρίσκεται πλέον σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι.
Στις ΗΠΑ, η πολιτική μάχη απειλεί τη χρηματοδότηση των στρατιωτικών επιχειρήσεων και τη θέση της ηγεσίας του Πενταγώνου.
Στις σχέσεις Ουάσινγκτον και Ισραήλ, οι πιέσεις για νέα πλήγματα αποκαλύπτουν σοβαρές διαφωνίες ως προς την επόμενη κίνηση.
Η μεταφορά του Scott Bessent σε στρατιωτική βάση και οι προειδοποιήσεις της αμερικανικής πρεσβείας στο Ριάντ εντείνουν την εικόνα ανασφάλειας.
Η Ρωσία προκρίνει τη διπλωματική οδό, στηρίζοντας τις ιρανικές απαιτήσεις για αμοιβαίο σεβασμό, ενώ η Τεχεράνη αρνείται να εγκαταλείψει τα σημαντικότερα διαπραγματευτικά της χαρτιά ενώ τρόμο προκαλεί και η πυρηνική απειλή.
Πρόκειται για εξελίξεις που επιβεβαιώνουν το επικίνδυνο της κατάστασης αλλά και πόσο εύκολα μπορεί να ξεφύγει προς μη ελέγξιμες κατευθύνσεις.
www.bankingnews.gr
Οι Δημοκρατικοί υποστηρίζουν ότι σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν την χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης ως όπλο για να σταματήσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, τη στιγμή που οι ΗΠΑ βρίσκονται σε διπλωματικό και στρατιωτικό αδιέξοδο στον Περσικό.
Είναι χαρακτηριστικό πως ο ιρανικός τρόμος έχει φτάσει μέχρι και τις ΗΠΑ, όπου οι μυστικές υπηρεσίες έχουν «φυγαδεύσει» τον Αμερικανό ΥΠΟΙΚ, Scott Bessent λόγω απειλών για τη ζωή του ενώ συναγερμός έχει σημάνει για τους Αμερικάνους πολίτες και στη Σαουδική Αραβία με την αμερικανική πρεσβεία να προειδοποιεί για τον κίνδυνο επιθέσεων…
Από την πλευρά του το Ιράν αφού διαμηνύει ότι δεν θα υπάρξει καμία διπλωματική λύση εάν δεν γίνουν αποδεκτοί οι 7 όροι που θέτει και αφού αποκάλυψε μια νέα υπόγεια «πόλη πυραύλων», προειδοποιεί ότι σε περίπτωση νέου πολέμου, οι αντίπαλοι του θα βρεθούν αντιμέτωποι με τη «μια έκπληξη μετά την άλλη».
Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό, η Ρωσία ενισχύει τη διπλωματική στήριξή της προς την Τεχεράνη, υπογραμμίζοντας ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τις ΗΠΑ πρέπει να στηρίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό.
Ωστόσο, η πλέον ανησυχητική εξέλιξη καταγράφεται στο ίδιο το Ιράν, όπου σκληροπυρηνικοί κύκλοι θέτουν ολοένα πιο ανοιχτά το ζήτημα εγκατάλειψης της Συνθήκης Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων και αλλαγής του πυρηνικού δόγματος της χώρας, ακόμη και προς την κατεύθυνση κατασκευής πυρηνικής βόμβας.
Πρόκειται για εξελίξεις που επιβεβαιώνουν το γεωπολιτικό χάος που επικρατεί στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Προειδοποίηση σοκ IRGC: Σας περιμένει η μια έκπληξη μετά την άλλη
Ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν, υποστράτηγος Ali Abdollahi, προειδοποίησε τους αντιπάλους της χώρας ότι, σε περίπτωση νέου πολέμου, θα βρεθούν αντιμέτωποι με διαδοχικές εκπλήξεις.
Ο στρατηγός Abdollahi απηύθυνε την προειδοποίηση κατά τη διάρκεια τελετής παρουσίασης μιας νέας υπόγειας εγκατάστασης πυραύλων, γνωστής ως «πόλη πυραύλων», που ανήκει στην Αεροδιαστημική Δύναμη των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχαν χρησιμοποιήσει ποτέ στο παρελθόν, σε οποιονδήποτε άλλο πόλεμο και μέσα σε αντίστοιχο χρονικό διάστημα, τόσο μεγάλη ποσότητα πυρομαχικών και στρατιωτικού εξοπλισμού, ιδιαίτερα τόσο προηγμένων οπλικών συστημάτων.
Στον επόμενο πόλεμο, οι εκπλήξεις θα αποκαλύπτονται η μία μετά την άλλη», προειδοποίησε ο Abdollahi.
Σχολιάζοντας πρόσφατες δηλώσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού Benjamin Netanyahu, ο οποίος υποστήριξε ότι είτε το Ισραήλ πρέπει να καταστρέψει το Ιράν είτε το Ιράν θα καταστρέψει το Ισραήλ, ο Abdollahi δήλωσε ότι η συγκεκριμένη τοποθέτηση δεν αποτελεί κάτι καινούργιο.
«Σίγουρα θα τους καταστρέψουμε», δήλωσε, προσθέτοντας ότι το Ισραήλ και οι ΗΠΑ έχουν ήδη δοκιμάσει τις δυνατότητές τους και έχουν εμπλακεί στη σύγκρουση χρησιμοποιώντας όλα τα μέσα που διέθεταν, χωρίς ωστόσο να καταφέρουν να επιτύχουν τους στόχους τους».
Πολιτικός «εμφύλιος» στην Ουάσινγκτον
Η εσωτερική αντιπαράθεση στις ΗΠΑ αποκτά χαρακτηριστικά μετωπικής σύγκρουσης, καθώς οι Δημοκρατικοί επιδιώκουν να περιορίσουν τη δυνατότητα της κυβέρνησης Trump να συνεχίσει τις επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν.
Ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Adam Schiff ανακοίνωσε ότι το κόμμα του σχεδιάζει να αξιοποιήσει τις επικείμενες διαπραγματεύσεις για τη χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, προκειμένου να ασκήσει πίεση για τον τερματισμό του πολέμου.
Σύμφωνα με τον Schiff, η ισχύς του νομοσχεδίου χρηματοδότησης λήγει στις 11 Δεκεμβρίου, δημιουργώντας ένα κρίσιμο πολιτικό ορόσημο.
«Αυτό μας δίνει την ευκαιρία να υλοποιήσουμε ένα από τα αιτήματα που εξέφρασαν οι ψηφοφόροι: τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν», δήλωσε ο Schiff υπογραμμίζοντας ότι η σύγκρουση δεν εγκρίθηκε ποτέ από το Κογκρέσο, ούτε ζητήθηκε από τον αμερικανικό λαό, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι μεταβάλλει διαρκώς τις αιτιολογίες της στρατιωτικής εμπλοκής.
Κατά την εκτίμησή του, οι επιχειρήσεις όχι μόνο δεν αποδυνάμωσαν την Τεχεράνη, αλλά ενίσχυσαν τη θέση της στα Στενά του Hormuz.
Η 11η Δεκεμβρίου
Η μάχη για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό ενδέχεται να μετατραπεί σε αποφασιστικό πεδίο σύγκρουσης μεταξύ Λευκού Οίκου και Κογκρέσου.
Η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Μέση Ανατολή παραμένει τεράστια, περιλαμβάνοντας τρεις ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων, μεγάλο αριθμό ναυτών και εκτεταμένο προσωπικό υποστήριξης, ανεφοδιασμού και αεροπορικών επιχειρήσεων.
Η διατήρηση αυτής της δύναμης απαιτεί συνεχή χρηματοδότηση, γεγονός που αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία εφόσον το Κογκρέσο αρνηθεί να καλύψει επιχειρήσεις τέτοιας κλίμακας με μοναδικό στόχο τη διατήρηση της υφιστάμενης κατάστασης.
Οι ισορροπίες αναμένεται να μεταβληθούν ακόμη περισσότερο τον Ιανουάριο του 2027, όταν οι Δημοκρατικοί αναλάβουν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχουν ενδείξεις επικείμενης ειρηνευτικής συμφωνίας, ενώ η Ουάσινγκτον εμφανίζεται προσανατολισμένη στη συνέχιση της πολιτικής διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης.
Το Πεντάγωνο μιλά για «ολοκληρωτική νίκη» Hegseth
Η αντιπαράθεση για τον πόλεμο έχει ήδη αγγίξει την ηγεσία του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων αποφάσισε, με 211 ψήφους υπέρ και 204 κατά, να παραπέμψει στην Επιτροπή Δικαιοσύνης το ψήφισμα για την παραπομπή του Pete Hegseth σε δίκη με το ερώτημα της καθαίρεσης.
Την πρωτοβουλία είχε αναλάβει ο Ρεπουμπλικανός Thomas Massie, ο οποίος αμφισβήτησε τον χειρισμό του Hegseth στον πόλεμο στο Ιράν και άλλων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Η απόφαση των Ρεπουμπλικανών ουσιαστικά παγώνει τη διαδικασία, καθώς η αρμόδια επιτροπή βρίσκεται υπό τον έλεγχό τους.
Το Πεντάγωνο πανηγύρισε την εξέλιξη ως «ολοκληρωτική νίκη».
Ο εκπρόσωπός του, Sean Parnell, χαρακτήρισε την προσπάθεια πολιτικά υποκινούμενη και χωρίς ουσιαστική βάση, εκφράζοντας την προσδοκία ότι η διαδικασία θα τερματιστεί οριστικά στην επιτροπή.
Παράλληλα, ο επικεφαλής της πλειοψηφίας στη Γερουσία John Thune διαβεβαίωσε ότι ο Trump εξακολουθεί να εμπιστεύεται τον Hegseth.
Η προσωρινή διάσωση του Hegseth δεν σημαίνει ότι η υπόθεση έχει κλείσει.
Η επερχόμενη αλλαγή των κοινοβουλευτικών ισορροπιών δημιουργεί προϋποθέσεις επαναφοράς της διαδικασίας, καθώς στελέχη των Δημοκρατικών έχουν εκφράσει την πρόθεση να διερευνήσουν τον ρόλο του υπουργού Άμυνας σε σειρά στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Συναγερμός για Bessent – Καταφύγιο σε στρατιωτική βάση
Την πολιτική κρίση επιβαρύνει η ανησυχία για την προσωπική ασφάλεια κορυφαίων Αμερικανών αξιωματούχων.
Σύμφωνα με τους New York Times που επικαλούνται τρεις πηγές με γνώση της υπόθεσης, ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent εγκατέλειψε την κατοικία του και μεταφέρθηκε σε στρατιωτική βάση, εξαιτίας απειλών κατά της ζωής του που αποδίδονται στο Ιράν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι φέρονται να έχουν εκτιμήσει ότι σχέδια στοχοποίησης νυν και πρώην κυβερνητικών στελεχών από το Ιράν είχαν προχωρήσει σε πιο ανησυχητικό στάδιο.
Η εκτίμηση αυτή βασίστηκε εν μέρει σε πληροφορίες των υπηρεσιών πληροφοριών για απειλές εναντίον του Bessent.
Ο υπουργός Οικονομικών είχε αναλάβει από τον Αύγουστο ηγετικό ρόλο στην εκστρατεία οικονομικής πίεσης κατά της Τεχεράνης, προωθώντας αυστηρότερες κυρώσεις και περιορισμούς στις εμπορικές οδούς με στόχο τη χρηματοοικονομική απομόνωση του Ιράν.
Εκπρόσωπος του υπουργείου Οικονομικών διαμήνυσε ότι ο Bessent «δεν πρόκειται να πτοηθεί από τις απειλές του ιρανικού καθεστώτος».
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι New York Times, η ακριβής σοβαρότητα των απειλών παραμένει αδιευκρίνιστη.
Συναγερμός και στη Σαουδική Αραβία
Η ανησυχία δεν περιορίζεται στο αμερικανικό έδαφος.
Η πρεσβεία των ΗΠΑ στο Ριάντ εξέδωσε προειδοποίηση ασφαλείας προς τους Αμερικανούς πολίτες στη Σαουδική Αραβία και την ευρύτερη Μέση Ανατολή, καλώντας τους να επιδείξουν αυξημένη επαγρύπνηση.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι απειλές από τους Houthis αλλά και οι αναφορές για προσπάθειες στοχοποίησης Αμερικανών κυβερνητικών αξιωματούχων.
Η διπλωματική αποστολή υπενθύμισε ότι οι Houthis έχουν πραγματοποιήσει επιθέσεις κατά πολιτικών αεροδρομίων και κρίσιμων υποδομών στη Σαουδική Αραβία, προκαλώντας απώλειες αμάχων και σοβαρές διαταραχές στις μετακινήσεις.
«Αυτές οι εχθροπραξίες ενδέχεται να κλιμακωθούν ταχύτατα και να επεκταθούν πέρα από την άμεσα επηρεαζόμενη περιοχή», προειδοποίησε η πρεσβεία.
Εκρηκτικός καβγάς Trump – Netanyahu
Την ίδια στιγμή, σοβαρές διαφωνίες καταγράφονται και στις σχέσεις της αμερικανικής κυβέρνησης με το Ισραήλ.
Σύμφωνα με Ισραηλινούς αξιωματούχους που επικαλείται το Ynet, τηλεφωνική συνομιλία μεταξύ Donald Trump και Benjamin Netanyahu εξελίχθηκε σε έναν εξαιρετικά έντονο καβγά, τον οποίο οι πηγές περιέγραψαν ως σύγκρουση «με ουρλιαχτά βγαλμένη από την κόλαση».
Ο Netanyahu φέρεται να απαίτησε την επανάληψη μεγάλης κλίμακας στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον του Ιράν, παρά τις προσπάθειες παραγόντων εντός και εκτός του Λευκού Οίκου να αποτρέψουν μια τέτοια εξέλιξη.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να αναβιώσει την πυρηνική απειλή και ότι η οριστική εξάλειψή της προϋποθέτει την ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος.
Προειδοποίησε επίσης ότι το Ισραήλ ενδέχεται σύντομα να αντιμετωπίσει διεθνείς πιέσεις να αποδεχθεί την επιβίωση του καθεστώτος και την προοπτική ενός πυρηνικά εξοπλισμένου Ιράν.
Η Ρωσία δίνει «γραμμή»
Μέσα στο κλίμα αυτό, η Μόσχα ενισχύει τη διπλωματική της παρουσία στο ιρανικό ζήτημα.
Ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ρωσίας στους διεθνείς οργανισμούς στη Βιέννη, Mikhail Ulyanov, τάχθηκε υπέρ της θέσης του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Abbas Araghchi ότι ο πόλεμος δεν μπορεί να τερματιστεί με στρατιωτικά μέσα ή πρόσθετες κυρώσεις.
Ο Ulyanov υπογράμμισε ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη για διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ υπό την προϋπόθεση του αμοιβαίου σεβασμού.
Μάλιστα, κάλεσε την Ουάσινγκτον να δώσει ιδιαίτερη σημασία στη λέξη «αμοιβαίος».
Η τοποθέτηση αυτή συνιστά σαφή διπλωματική στήριξη στη διαπραγματευτική στάση του Ιράν.
Ο Araghchi έχει ξεκαθαρίσει ότι η σύγκρουση μπορεί να τερματιστεί μόνο εάν οι ΗΠΑ ανταποκριθούν στις απαιτήσεις και στους όρους της Τεχεράνης, εγκαταλείποντας τη λογική της στρατιωτικής και οικονομικής πίεσης.
Η ρωσική κινητικότητα δεν περιορίζεται στις δημόσιες δηλώσεις.
Ο Ρώσος υφυπουργός Εξωτερικών Georgy Borisenko συναντήθηκε στη Μόσχα με τον Mehdi Shoushtari, αρμόδιο για τη Δυτική Ασία και τη Βόρεια Αφρική στο ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, με ιδιαίτερη αναφορά στην ένταση στον Περσικό Κόλπο και στην ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση.
Οι «σκληροί» μιλούν για πυρηνική βόμβα
Η πλέον επικίνδυνη διάσταση της κρίσης εντοπίζεται στο εσωτερικό του Ιράν.
Παρότι η Τεχεράνη δηλώνει ότι παραμένει δεσμευμένη στη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων, οι επιθέσεις στις πυρηνικές εγκαταστάσεις και οι δολοφονίες ανώτατων ηγετικών στελεχών έχουν ενισχύσει τις φωνές που ζητούν ριζική αλλαγή πολιτικής.
Σύμφωνα με το Al Jazeera, σκληροπυρηνικοί κύκλοι εξετάζουν πλέον ανοιχτά το ενδεχόμενο εγκατάλειψης της συνθήκης και ανάπτυξης πυρηνικού όπλου.
Οι απειλές του Trump για πλήγματα στο υπόγειο συγκρότημα στο όρος Pickaxe, κοντά στη Natanz, έχουν ενισχύσει τα επιχειρήματα όσων υποστηρίζουν ότι η χώρα χρειάζεται διαφορετικό πυρηνικό δόγμα.
Υπό τον δολοφονημένο ανώτατο ηγέτη Ali Khamenei, η κατασκευή πυρηνικών όπλων απαγορευόταν επισήμως.
Πλέον, όμως, η σχετική συζήτηση αποκτά μεγαλύτερο βάρος στους πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους της Τεχεράνης.
Αλλαγή δόγματος
Ο επικεφαλής του τομέα ασφάλειας του Ιράν, Mohsen Rezaei, έχει εξετάσει δημοσίως το ενδεχόμενο αποχώρησης από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση του εκπροσώπου των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, Hossein Mohebbi.
Όπως δήλωσε, οι Φρουροί «θα προχωρήσουν στις απαραίτητες προετοιμασίες», εφόσον ληφθεί πολιτική απόφαση για αλλαγή του πυρηνικού δόγματος.
Η δήλωση δεν συνιστά επιβεβαίωση απόφασης κατασκευής πυρηνικής βόμβας, αλλά αποτυπώνει την αυξανόμενη πίεση για μεταβολή της μέχρι σήμερα επίσημης στάσης.
Το βασικό επιχείρημα των σκληροπυρηνικών είναι ότι η συμμετοχή στη συνθήκη δεν προστάτευσε το Ιράν από τις συμβατικές στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Πυρηνικό αδιέξοδο – Επιθεωρήσεις μόνο στο Bushehr
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Esmaeil Baghaei διαβεβαίωσε ότι η χώρα εξακολουθεί να τηρεί τη Συνθήκη Μη Διάδοσης, παρά τους περιορισμούς στη συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας.
Ωστόσο, η πρόσβαση των επιθεωρητών παραμένει ουσιαστικά περιορισμένη στον πυρηνικό σταθμό Bushehr, που κατασκευάστηκε με ρωσική συνεργασία.
Η εγκατάσταση δεν βομβαρδίστηκε άμεσα, αν και αμερικανικά αεροσκάφη πραγματοποίησαν επανειλημμένες επιθέσεις στην περίμετρό της, προκαλώντας ζημιές και μερική απομάκρυνση ρωσικού προσωπικού.
Ο επικεφαλής του IAEA Rafael Grossi έχει προειδοποιήσει ότι ο οργανισμός αδυνατεί να επαληθεύσει την κατάσταση του ιρανικού πυρηνικού υλικού, εξαιτίας της έλλειψης πληροφοριών και πρόσβασης.
Οι εγκαταστάσεις Natanz, Fordow και Isfahan εξακολουθούν να βρίσκονται στο επίκεντρο του αδιεξόδου.
Ο αναλυτής Ali Vaez της International Crisis Group περιέγραψε χαρακτηριστικά τη στάση της Τεχεράνης ως διατήρηση του ενός ποδιού εντός της συνθήκης και του άλλου κοντά στην έξοδο.
Τα Στενά του Hormuz και το παζάρι για το εμπλουτισμένο ουράνιο
Παρά τη σκληρή ρητορική, οι διπλωματικές επαφές συνεχίζονται μέσω περιφερειακών διαμεσολαβητών, μεταξύ των οποίων το Κατάρ και το Πακιστάν.
Το Ιράν έχει διαμηνύσει ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί τη μεταφορά του αποθέματος ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού εκτός της επικράτειάς του.
Εμφανίζεται, ωστόσο, διατεθειμένο να συζητήσει τη μείωση του βαθμού εμπλουτισμού υπό διεθνή εποπτεία, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία θα πραγματοποιηθεί εντός της χώρας.
Παράλληλα, απορρίπτει την πλήρη εγκατάλειψη του εμπλουτισμού, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περιορισμών αντίστοιχων με εκείνους της συμφωνίας του 2015, από την οποία αποχώρησε ο Trump το 2018.
Οποιαδήποτε ευρύτερη διευθέτηση προϋποθέτει, ωστόσο, και αντιμετώπιση των εχθροπραξιών στα Στενά του Hormuz.
Η αποτυχία εφαρμογής της συμφωνίας του Καΐρου του 2025 με τον IAEA καταδεικνύει τις δυσκολίες αποκατάστασης της εμπιστοσύνης.
Ο πρώην Ιρανός διαπραγματευτής Seyed Hossein Mousavian εκτιμά ότι η επανέναρξη ουσιαστικών επιθεωρήσεων απαιτεί συνολική συμφωνία για την ασφάλεια και το πυρηνικό πρόγραμμα, ενώ ο Vaez συνδέει την αποκατάσταση της διαφάνειας με τον εμπλουτισμό, τα πυρηνικά αποθέματα και την άρση των κυρώσεων.
Επικίνδυνο αδιέξοδο
Η σύγκρουση βρίσκεται πλέον σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι.
Στις ΗΠΑ, η πολιτική μάχη απειλεί τη χρηματοδότηση των στρατιωτικών επιχειρήσεων και τη θέση της ηγεσίας του Πενταγώνου.
Στις σχέσεις Ουάσινγκτον και Ισραήλ, οι πιέσεις για νέα πλήγματα αποκαλύπτουν σοβαρές διαφωνίες ως προς την επόμενη κίνηση.
Η μεταφορά του Scott Bessent σε στρατιωτική βάση και οι προειδοποιήσεις της αμερικανικής πρεσβείας στο Ριάντ εντείνουν την εικόνα ανασφάλειας.
Η Ρωσία προκρίνει τη διπλωματική οδό, στηρίζοντας τις ιρανικές απαιτήσεις για αμοιβαίο σεβασμό, ενώ η Τεχεράνη αρνείται να εγκαταλείψει τα σημαντικότερα διαπραγματευτικά της χαρτιά ενώ τρόμο προκαλεί και η πυρηνική απειλή.
Πρόκειται για εξελίξεις που επιβεβαιώνουν το επικίνδυνο της κατάστασης αλλά και πόσο εύκολα μπορεί να ξεφύγει προς μη ελέγξιμες κατευθύνσεις.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών