Η μικρή γορίλας Bili ήταν μόλις λίγων μηνών όταν απομακρύνθηκε βίαια από το φυσικό της περιβάλλον και κατέληξε στα χέρια διακινητών άγριων ζώων. Τρία χρόνια αργότερα, ύστερα από μια δύσκολη διαδρομή γεμάτη φόβο, ασθένειες και αποχωρισμούς, μεταφέρθηκε από τη Νιγηρία σε καταφύγιο στη Δημοκρατία του Κονγκό, σε μια προσπάθεια να αποκτήσει ξανά τη δυνατότητα να ζήσει κοντά στο φυσικό της περιβάλλον. Η ιστορία της, ωστόσο, δεν αποτελεί απλώς μια επιχείρηση διάσωσης. Αποκαλύπτει τη σκοτεινή πλευρά ενός παγκόσμιου παράνομου εμπορίου, η ετήσια αξία του οποίου εκτιμάται σε 20 δισ. δολάρια, με τα απειλούμενα είδη να μετατρέπονται σε αντικείμενα αγοραπωλησίας και τα κέντρα περίθαλψης να επωμίζονται το τεράστιο κόστος της επιβίωσής τους.
Η αρπαγή της Bili
Η Bili κατασχέθηκε τον Αύγουστο του 2023 από την Ειδική Υπηρεσία Άγριας Ζωής των Τελωνείων της Νιγηρίας, έπειτα από μυστική επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με τη μη κυβερνητική οργάνωση Focused Conservation. Οι ερευνητές εμφανίστηκαν ως υποψήφιοι αγοραστές, καταφέρνοντας να οδηγήσουν στη σύλληψη δύο ανδρών, οι οποίοι καταδικάστηκαν για συνωμοσία, παράνομη κατοχή και απόπειρα πώλησης γορίλα.
Η ακριβής προέλευση της Bili παραμένει άγνωστη. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι μπορεί να γεννήθηκε στο Καμερούν, στη Γκαμπόν ή στη Δημοκρατία του Κονγκό. Θεωρείται, μάλιστα, ιδιαίτερα πιθανό ότι μέλη της οικογένειάς της σκοτώθηκαν προκειμένου να αιχμαλωτιστεί το μικρό ζώο και να διοχετευθεί στην αγορά εξωτικών κατοικιδίων.
Μετά την κατάσχεσή της, η Bili μεταφέρθηκε στο Drill Ranch, κέντρο περίθαλψης άγριων ζώων στην Καλαμπάρ της πολιτείας Κρος Ρίβερ στη Νιγηρία, το οποίο διαχειρίζεται η οργάνωση Pandrillus.
Η κατάστασή της ήταν ανησυχητική. Η μικρή γορίλας ήταν άρρωστη και το σώμα της ήταν καλυμμένο με μυκητιασική λοίμωξη. Παρά τις δυσκολίες, κατάφερε να επιβιώσει, σε αντίθεση με πολλά άλλα ζώα που πέφτουν θύματα διακίνησης.
«Πάνω από το 80% των γορίλων που διακινούνται παράνομα δεν επιβιώνουν», ανέφερε η πρωτευοντολόγος Lindsay Maess, η οποία είχε αναλάβει τη φροντίδα της Bili στο κέντρο περίθαλψης.
Τα μικρά ζώα στερούνται το μητρικό γάλα, το οποίο περιέχει αντισώματα απαραίτητα για την προστασία τους από ασθένειες, ενώ χάνουν και άλλα κρίσιμα στοιχεία της φυσικής διατροφής τους. Η απουσία της μητέρας και οι συνθήκες αιχμαλωσίας τα καθιστούν ιδιαίτερα ευάλωτα σε λοιμώξεις, υποσιτισμό και σοβαρή συναισθηματική καταπόνηση.
Ορισμένα σταματούν να τρώνε, ενώ άλλα καταρρέουν από την έντονη ψυχολογική πίεση. Η Maess περιέγραψε χαρακτηριστικά πόσο γρήγορα μπορεί να επιδεινωθεί η κατάσταση ενός ζώου που αρχικά φαίνεται να ανακάμπτει. Την ημέρα της συνέντευξής της, ένας άλλος νεαρός γορίλας, η Maraya, που είχε πρόσφατα κατασχεθεί από διακινητές, πέθανε παρά τις προσπάθειες τριών κτηνιάτρων, μιας νοσηλεύτριας και της ίδιας.
Ο φόβος, το τραύμα και η δεύτερη ευκαιρία
Για την Bili, οι συνέπειες της αιχμαλωσίας δεν περιορίστηκαν στα προβλήματα υγείας. Το ψυχολογικό τραύμα ήταν βαθύ. Η μικρή γορίλας αντιδρούσε με κραυγές στη θέα ενός κουτιού ή ενός κλουβιού, ενώ κατά τους πρώτους τρεις μήνες κοιμόταν κρατώντας σφιχτά το σώμα του Peter Jenkins, Αμερικανού συνιδρυτή της οργάνωσης Pandrillus.
«Ήταν πολύ μικρή και χρειαζόταν ασφάλεια, χρειαζόταν να νιώθει ότι την αγαπούν», θυμήθηκε ο Jenkins.
Σταδιακά, η Bili άρχισε να ανακτά την εμπιστοσύνη της. Η συμβίωσή της με δύο χιμπαντζήδες, τον Brendan και τη Mili, οι οποίοι είχαν επίσης διασωθεί από διακινητές, αποδείχθηκε καθοριστική. Τα δύο ζώα, με τον πιο εξωστρεφή χαρακτήρα τους, τη βοήθησαν να ξεπεράσει τη φοβικότητά της και να αρχίσει να εξερευνά το περιβάλλον της.
Παρά την πρόοδο που σημείωσε, οι άνθρωποι που τη φρόντιζαν γνώριζαν ότι το κέντρο δεν μπορούσε να αποτελέσει την τελική της κατοικία. Η Bili χρειαζόταν περισσότερο χώρο, κατάλληλη κοινωνική επαφή με άλλα μέλη του είδους της και ένα περιβάλλον που θα της επέτρεπε να αναπτύξει φυσικές συμπεριφορές.
Έτσι ξεκίνησε η επιχείρηση μεταφοράς της στη Δημοκρατία του Κονγκό, με τη συμμετοχή της United for Wildlife, της Pandrillus, της Focused Conservation και αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών της Νιγηρίας και του Κονγκό.
Στις 21 Σεπτεμβρίου, η Bili εγκατέλειψε την Καλαμπάρ για ένα οδικό ταξίδι περίπου 20 ωρών προς το Λάγος, το οποίο σημαδεύτηκε από μηχανική βλάβη και καθυστερήσεις. Δύο ημέρες αργότερα, μεταφέρθηκε αεροπορικώς με την DHL στη Δημοκρατία του Κονγκό και στη συνέχεια οδικώς στο καταφύγιο Tchimpounga, ένα κέντρο αποκατάστασης πρωτευόντων που λειτουργεί υπό την εποπτεία του Ινστιτούτου Jane Goodall, βόρεια της πόλης Πουάντ-Νουάρ.
Η διευθύντρια του Ινστιτούτου στη Δημοκρατία του Κονγκό και επικεφαλής κτηνίατρος του κέντρου, Rebeca Atencia, συνόδευσε την Bili και επέβλεψε την προσαρμογή της. Όπως δήλωσε, η νεαρή γορίλας προσαρμόστηκε πολύ καλά και έδειξε αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών